Altın Küreler’i yeniden seviyor muyuz?

10 Ocak 2023’teki 80. Altın Küre Ödülleri töreninin sunucusu, komedyen Jerrod Carmichael, açılış monoloğuna şu cümlelerle başlamıştı:

“Size neden burada olduğumu söyleyeyim. Buradayım, çünkü siyahım. Salondaki herkes için bir özet geçeyim: Altın Küre Ödülleri geçen yıl televizyonda yayınlanmadı. Irkçı bir kurum olduklarını söylemeyeceğim. Ama George Floyd ölene kadar tek bir siyah üyeleri yoktu. Alın, bu bilgiyle ne yaparsanız yapın.”

^{Jerrod Carmichael | Kaynak: People}

Skandallar zinciri

Rüşvet: 80. yaşını kutlamaya hazırlanan Altın Küre Ödülleri, 2021’deki törenin hemen ardından bir dizi skandalla sarsıldı. Ödülleri dağıtan kurum olan Hollywood Foreign Press Association (Hollywood Yabancı Gazeteciler Birliği) ya da kısaca HFPA üyeliği yıllardır onaylanmayan Norveç asıllı bir gazeteci, kuruma yönelttiği rüşvet, yozlaşma ve üye kayırma suçlamalarını delillerle mahkemeye taşıdı. Davanın gündeme gelmesiyle çeşitli yayınlara taşınan vakalar arasında yakın tarihli bazı olaylar da vardı. Örneğin 2016’da üyelere gönderilen Tom Ford marka hediyeler ile Tom Ford’un Nocturnal Animals filminin aldığı adaylık ve ödüller arasında ya da 2020’de Netflix’in üyelere özel Paris turu ile Emily in Paris dizisinin aldığı sürpriz adaylıklar arasında bağlantılar olduğu ima ediliyordu. 

Şeffaflık ve ırkçılık: HFPA yıllardır yeni üye kabul etmediği gibi şeffaflıktan da yoksundu ve var olan üyelerinin kim olduğu bilinmiyordu: Mevcut üyelerin yaş ortalamasının çok yüksek olduğu ve üyelere özel gösterimlerde uyudukları, hatta 90 yaşındaki bir üyenin görme ve işitme engelli olduğu iddia edildi. Rüşvet, yozlaşmışlık ve şeffaflıktan yoksunluğa dair örnekler çoğaltıldıkça ve kurum yapısı incelendikçe çok daha vahim bir durum ortaya çıktı: Uluslararası gazetecilerden oluşan HFPA’nın siyah üye sayısı sıfırdı. 

Tepkiler: Endüstriden tepkiler gecikmedi. Çünkü ne yazık ki 2020 baharına kadar rahatlıkla görmezden gelinebilmiş olan ırkçılık, George Floyd’un beyaz bir polis tarafından öldürülmesinin ardından neyseki affedilemez hâle gelmiş; ırkçılığa karşı durmak in olmuştu. (!) Yıllardır ödül töreninin yayıncılığını üstlenen NBC, 2022 yılında düzenlenecek töreni yayınlamayacağını açıkladı. Hollywood’da iş yapan ve yıldız isimleri temsil eden birçok halkla ilişkiler ve menajerlik şirketi, temsil ettikleri oyuncu ve sanatçıları törene katılmamaya teşvik edeceklerine dair bir bildiri yayımladı. Netflix ve Amazon, HFPA ile bağlarını askıya aldıklarını duyurdu. Hatta Tom Cruise kurumu protesto amacıyla Altın Küre ödüllerini kuruma iade etti. Protestocu kurum ve kişiler, kurumdaki suçlamaların kaynağı olan durum ve eksiklikler telafi edilmedikçe kararlarına sadık kalacaklarını ifade etti.

^{Son HFPA Başkanı Helen Hoehne | Kaynak: NBC}

Reformlar: HFPA’nın ilk telafi hamlesi 18 ay içinde üye sayısını %50 artıracağını ve yeni üyelerin ağırlıklı olarak kurumda temsil edilmeyen gruplardan olacağını duyurmak oldu. Ardından kurumun, tıpkı Akademi Ödülleri'ni dağıtan AMPAS gibi şirketleşeceği duyuruldu. CEO, CFO, hatta çeşitlilik uzmanı gibi pozisyonlarla hesap verebilir, denetlenebilir ve şeffaf olmasının önü açılacaktı. Verilen sözler NBC’yi ikna etmedi ve kanal 79. Altın Küre Ödülleri törenini yayınlamadı: “Bu büyüklükte bir değişim, zaman ve çalışma gerektirir. HFPA’nın bu değişimi doğru bir şekilde gerçekleştirmek için zamana ihtiyacı olduğuna inanıyoruz. Umarız bunu başarırlar ve Altın Küre Ödülleri'ni Ocak 2023’te yayınlayabiliriz.”

Sessizce dağıtılan 2021 ödüllerinin ardından HFPA, Ekim 2021’de 21, Eylül 2022’de 103, Nisan 2023’te 215 yeni üye aldı. Yeni üyeler arasında Türkiye’den Selin Gürel ve Janet Barış da vardı. Nisan 2023’te yayımlanan basın bültenine göre HFPA'nın mevcut üyelerinin %25’i Latinx, %14’ü Asyalı, %10’u siyah, %9’u Batı Asyalı. Üyelerin %52’sini kadınlar, %18’ini ise kendini LGBTİ+ olarak tanımlayan bireyler oluşturuyor. 

Haziran 2023’te HFPA tamamen kapatıldı ve Altın Küre Ödülleri’nin tüm haklarını Dick Clark Productions adlı şirket satın aldı. Kurumun kâr amacı gütmeyen faaliyetlerinin devamını ve kültürel faaliyetlerini yürütmek için The Golden Globes Foundation adlı vakıf kuruldu. 

Altın Küreler’i yeniden seviyor muyuz? Bu soruya kişisel yanıtım, uzun zamandır Akademi Ödülleri’nin kazananlarıyla benzerlik taşımamamasına ve ödül sezonuna pek etkisi olmamasına rağmen “Oscar’ın habercisi” olarak pazarlandığı için “Zaten sevmiyordum ki” olur. Öte yandan gerçekten sevenler ve sevmeyi sürdürmek isteyenler için sular duruldu diyebilirim. Somut adımların atıldığını gören NBC, Ocak 2023’teki töreni yayınlama kararı almıştı zaten. Gecenin sunuculuğunu yazının girişindeki alıntıdan da hatırlayabileceğin Jerrod Carmichael üstlenmiş ve komedyen açılış monoloğunda HFPA’yı ve görev için kendisinin seçilmesini sert bir şekilde eleştirmişti. Tören bu sene de düzenlenecek ve ABD’de önemli bir değişilikle CBS’te yayınlanacak.

^{Oppenheimer, 8 dalda Altın Küre adayı | Kaynak: UIP Türkiye}

81. Altın Küre Ödülleri

Altın Küreler’in 2023 adayları, 11 Aralık 2023’te açıklandı. 

Sinema kategorileri: 8’er adaylığı bulunan Oppenheimer (yön. Christopher Nolan) ve Barbie (yön. Greta Gerwig) ile 7’şer adaylığı bulunan Killers of the Flower Moon (yön. Martin Scorsese) ve Poor Things (yön. Yorgos Lanthimos) sinema kategorilerinin öne çıkanları. Barbie’nin adaylıklarından üçünün En İyi Özgün Şarkı kategorisinde olması dikkat çekici.

“İngilizce-olmayanlar”: HFPA’nın eleştirildiği konulardan biri, İngilizce dışındaki filmlerin ABD yapımı olsalar dahi En İyi Film adayı olamaması kuralıydı. İki yıl önce kuralın kaldırmasının etkileri ilk kez bu kadar belirgin: En İyi Film - Drama adayları arasında Anatomy of a Fall (Fransa, yön. Justine Triet), Past Lives (ABD, yön. Celine Song) ve The Zone of Interest (Birleşik Krallık ve Polonya, yön. Jonathan Glazer) de yer alıyor. Bunlar, (adı artık En İyi Yabancı Dilde Film olmayan) En İyi İngilizce-Olmayan Film kategorisinin de adayları arasında.

Televizyon kategorileri: En çok adaylığı bulunan yapımlarda 9 adaylığa sahip Succession’ı (HBO) 5’er adaylıkla The Bear (FX) ve Only Murders in the Building (Hulu) ile 4 adaylıkla The Crown (Netflix) takip ediyor. Succession, 8 oyuncusuyla birden aday listesine girmeyi başardı.

Yenilikler: Altın Küre Ödülleri’nin bu yıl iki yeni kategorisi var. 150 milyon doların üzerinde gişe hasılatı elde etmiş 8 yapımın aday gösterildiği En İyi Gişe Filmi ile televizyon ya da dijital platformlarda yayınlanmış 6 stand-up gösterisinin aday gösterildiği En İyi Stand-up Komedi Performansı.

7 Ocak Pazar gecesini 8 Ocak Pazartesi sabahına bağlayan gece, Türkiye saati ile 04.00’te başlayacak 81. Altın Küre Ödülleri törenini, görece az tanınmış bir komedyen olan Jo Koy sunacak. Tören, Türkiye’de herhangi bir kanalda yayınlanmayacak.