Mutasyon dalgası: Delta varyantı ve Delta plus

İlk olarak geçtiğimiz aylarda Hindistan’da tanımlanan Covid-19’un Delta varyantı, başta Avrupa, Kuzey Amerika ve Afrika olmak üzere dünya genelindeki mevcut aşılama çalışmalarını tehdit ediyor. Delta varyantının, Birleşik Krallık'ta tanımlanan Alfa varyantından yaklaşık %60 daha bulaşıcı olduğunu gösteren araştırmalar endişeleri artırıyor.

• Varyantın görülme yüzdeleri: Son bir ayda delta varyantının ve mutasyonlarının toplam vakalar içindeki payının en yüksek olduğu ülke %90 ile Birleşik Krallık. Bu oran, onu takip eden Hindistan ve ABD için sırasıyla %28 ve %17 seviyesinde.
• Türkiye: 23 Haziran’da yapılan açıklamaya göre Türkiye’de 16 ilde 134 vakada Delta varyantının tespit edildiği ve bu vakaların 82’sinin İstanbul’da görüldüğü belirtiliyor. 

Aşıların varyanta karşı koruyuculuğu ne düzeyde?

Avrupa Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi, yaptığı araştırmalar neticesinde varyantın tek doz aşı alan kişilerde bulaşıcı olabileceğini ve iki dozun daha yüksek koruma sağladığını açıkladı. 

• Tek doz: Birleşik Krallık’ta yayımlanan halk sağlığı araştırmasına göre AstraZeneca veya Pfizer aşılarının tek dozu, Delta varyantının neden olduğu Covid-19 semptomlarının görülme riskini %33 oranında azaltıyor. Bu oran, Alfa virüsü için %50 seviyesine kadar yükseliyor.
• Alfa-Delta karşılaştırması: İskoçya’daki araştırmalar da Delta ile enfekte olanların hastaneye yatma olasılığının Alfa ile enfekte olanlara kıyasla iki kat daha fazla olduğunu gösteriyor.
• Aşı eşitsizliği: Aşılara erişimi yüksek olan ülkeler, Delta varyantına karşı daha hazırlıklı gibi görünüyor. Düşük gelirli ülkelerde varyantın etkilerinin daha yıkıcı olması bekleniyor.

Delta plus endişesi

ABD, Portekiz, İsviçre, Rusya ve Çin'in aralarında bulunduğu birçok ülkede görülmeye başlanan Delta varyantının "Delta plus" adı verilen mutasyonu, vakaların ulusal düzeyde yeni piklere ulaşması ve normalleşme adımlarının ertelenmesi riskini artırıyor. 

• Delta plus: Virüsün daha kolay yayılacağını ve antikor tedavisine karşı daha dirençli olabileceğini gösteren araştırmalara dayanarak Hindistan’da “endişe verici varyant” kategorisinde değerlendiriliyor.
• Öte yandan: Delta plus’ın Delta varyantından daha tehlikeli olduğuna dair henüz yeterli düzeyde veri toplanmadığı bildiriliyor. Dünya Sağlık Örgütü, bu varyantın henüz yaygınlaşmadığını fakat endişe verici varyantlarla birlikte halk sağlığını önemli ölçüde tehdit ettiğini açıkladı.