Google CEO’su Sundar Pichai, 5 Mayıs’ta “Googleers” olarak tanımlanan çalışanlarına “A hybrid approach to work” konulu bir e-posta gönderdi. Başlıktan anlaşılacağı üzere konu, pandemi ve sonrasında şirketin nasıl bir çalışma düzeni kurgulayacağı üzerineydi. Çoğu büyük şirketin aksine Google, uzaktan çalışmaya alışan çalışanlarına şirketin pandemi sonrası sunacağı geleceği ayrıntılarıyla anlatmayı tercih etmişti. E-postayı açanlar, kimsenin itiraz edemeyeceği şu sözlerle karşılaştı:<blockquote fr-original-style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px;" style="color: rgb(9, 9, 9); border-color: rgb(0, 255, 133); border-width: 4px; font-style: italic; padding-left: 10px; margin: 0px 0px 1em; border-left-style: solid; box-sizing: border-box;">“Çalışanlarımız 20 yıldan fazla bir süredir işle ilgili sorunları; ofis ortamında bir kafede, beyaz bir tahtanın başında, plaj voleybolu veya kriket oynarken çözüyor. Kampüslerimizin her zaman Google topluluğu için önemli bir yeri oldu ve çalışanlarımızın büyük bir kısmı hâlâ zamanlarının bir kısmını kampüste geçirmek istiyor. Yine de çoğumuz, haftanın birkaç günü evden çalışmanın esnekliğinden de hoşlanıyoruz.”</blockquote>Bu mesajın ardından Pichai, Google’ın “gayrimenkul ve iş yeri hizmetleri” (REWS) ekibinin son bir senedir üzerine çalıştığı “hibrit iş yeri” modelini anlatmaya koyuldu. Sunulan model, belki günümüz şartlarında şaşırtıcı değildi; ancak Google’ın 2003’te “Googleplex” kampüsünü kurarak yıktığı ve yeniden inşa ettiği tüm ofis standartlarını derinden sarsıyordu.Nasıl yani? Yıl, 2003. Google, Silikon Vadisi’nde bir garajda başlayan hikâyesini açık ofisler ve eğlence odaklı ortak alanlarla bezeli bir kampüse taşıyarak yenilikçi bir iş yerinin nasıl görünmesi gerektiğine dair bir standart belirledi. Kısa bir süre sonra sektör fark etmeksizin birçok şirket, açık ofis sistemine geçerken ortak çalışma alanları, spor salonları ve havadar mekânlar yeni nesil ofislerin ayrılmaz bir parçası hâline geldi. Bugün yaklaşık 20 sene sonra Google, bir kez daha işi ve ofisi yeniden tanımlamaya hazırlanıyor.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">Google’ı ne harekete geçirdi?</h2>Google, “işin geleceği” üzerine kafa yormaya aslında pandemiden önce başlamıştı. Sosyologların dâhil olduğu bir danışman grubuna “Z kuşağının iş yerlerinden beklentileri” üzerine bir çalışma yaptıran şirket, 2018’de ofislerdeki dönüşümün ilk adımlarını attı. Ofislerin yeniden tasarlanmasını yönetecek olan REWS ekibi, sayısız beyin fırtınasından sonra “işin ve ofisin geleceğine” dair üç trend belirledi:<ul fr-original-style="padding-inline-start: 20px;" style="padding-inline-start: 20px; margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; list-style-position: inside; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">İş sadece ofiste değil her yerde gerçekleşebilir.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Çalışanların işten beklentileri sürekli olarak değişir.</li><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">İş yerleri, masalar ve toplantı odalarından daha fazlasıdır.</li></ul>Bu trendler, “hibrit çalışma ortamının” gerekliliğini gözler önüne sererken uygulamaların gelecek 10 yıl içinde yapılması planlanıyordu. Covid-19 salgını ise Google’ın daha hızlı harekete geçmesine yol açtı.<h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">"Hibrit çalışma ortamı" ne vaat ediyor?</h2>Ekip bölmeleri:&nbsp;The New York Times’dan Daisuke Wakabayashi, Google’ın planladığı yeni ofis yapısını Ikea’nın Lego ile tanışması olarak <a fr-original-style="" href="https://www.nytimes.com/2021/04/30/technology/google-back-to-office-workers.html" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s; text-decoration-skip: objects; touch-action: manipulation; -webkit-user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">tanımlıyor</a>. Şirket, sıralı bilgisayarların yer aldığı upuzun masalar yerine her ekibin kendi isteğine göre düzenleyebilecekleri "Team pods"&nbsp;isimli bölmeler tasarlıyor. Her bölmede oturma alanları, yazı tahtaları, ekranlar ve saklama üniteleri mevcut.Yeni toplantı odaları:&nbsp;Uzaktan ve ofisten çalışanlar arasında kopukluk olmasını istemeyen şirket, toplantılara video konferansla katılanların görmezden gelinmesinin imkânsız olduğu büyük ekranların yer aldığı daire şeklinde “Campfire” adı verilen toplantı odaları yaratıyor.<img src="https://images.aposto.com/2021/4/2021-05-16T09:34:14.028Z_sm.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" ratio="1.49" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Dış mekânlar:&nbsp;Birçok ülkede, koronavirüsün kapalı alanlarda hızla yayılması nedeniyle endişe duyan çalışanlara özel açık hava çalışma alanları inşa ediliyor. Google, ilk olarak havanın her daim sıcak olduğu Silikon Vadisi’ndeki ana merkezinde yer alan açık otoparkı “Camp Charleston” adını verdiği bir çalışma alanına çevirdi. Yaklaşık dört tenis kortu büyüklüğünde olan alan; çim, ahşap sandalyeler ve çadırlarla bir kamp alanı izlenimi uyandırıyor. Londra, Los Angeles, Münih, New York ve Sydney’de de benzer alanlar kurmak için çalışmalar başlamış durumda.Hareket eden duvarlar: Çalışanların açık ofislerde verimli çalışamadıklarına yönelik geri bildirimleri, şirketi mahremiyet konusunda adımlar atmaya yöneltti. Ofis tasarımlarındaki en “taşınmaz” unsurlardan olan duvarları Ikea kutularından çıkan parçalar gibi paketlenip taşınabilen hale çeviren şirket, ofislerdeki sıcaklık kavgasına son vermek için de her koltuğun kendi hava sistemine sahip olmasını planlıyor. Bir toplantının ekstra mahremiyet gerektirdiği durumlarda ise çevresini algılayan sensörlerle donatılmış bir robot, masaların etrafında yarı saydam balondan bir duvar şişiriyor.<img src="https://images.aposto.com/2021/4/2021-05-16T09:37:28.682Z_sm.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" ratio="1.79" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><h2 fr-original-style="" style="margin: 0px; color: rgba(0, 0, 0, 0.85); font-weight: 500; padding: 0px; box-sizing: border-box;">“İşin ve ofisin geleceği” ne zaman gelecek?</h2>CEO Pichai’nin verdiği verilere göre, kısıtlamaların hafifletildiği ülkelerde çalışanların %60’ı gönüllü olarak ofislere dönmüş durumda. Nitekim, Google’ın nihai planları arasında ofislerin eylül ayından itibaren daha aktif bir şekilde kullanılması var. Uzun bir aradan sonra ofise geri dönenler için belki ilk aşamada ofisler pek farklı görünmeyebilir; ancak önümüzdeki yıl Google’ın küresel çalışma alanlarının %10’unda yeni ofis tasarımları denenmeye başlanacak.

Pareto

Yaklaşık 20 yıl önce açık ofislerin yaygınlaşmasına öncülük eden Google, pandeminin değiştirdiği duyarlılıklarla başa çıkmak için bir kez daha işi ve ofisi yeniden tanımlamaya hazırlanıyor.

Google: Ofise yeni yaklaşım

<figure class="image"><img src="https://images.aposto.com/images-2020-05-27T19:52:29.188Z.jpeg" alt="facebook"><figcaption>David Paul Morris/Bloomberg News</figcaption></figure> Bu satırları evimin masasından yazarken siz de yüksek ihtimalle evinizden okuyor olacaksınız. Çoğu kişi bu dönemde evden çalışsa da birçok sektörde bu süreç geçici olarak görülüyor ve şimdiden ofislere dönüş konuşuluyor. Teknoloji şirketleri de benzer koşullarda çalışmaya devam ediyor. Ancak teknoloji kanadında daha büyük bir değişim kapıda. Geçtiğimiz hafta Twitter CEO’su Jack Dorsey’in uzaktan çalışmayı kalıcı yapma <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://techcrunch.com/2020/05/12/twitter-says-staff-can-continue-working-from-home-permanently/">duyurusu</a> ile Silikon Vadisi’nde değişim rüzgârları esmeye başladı. Dorsey’in kararına benzer kararları birbiri ardına duyuran CEO’lar teknolojide yeni ofis ve çalışma esaslarının önünü açtı.<ul><li>Her şey dahil: Teknoloji şirketleri yetenekleri yalnızca yüksek maaşları, imza bonusları, hisse opsiyonları ile değil, sundukları <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://www.youtube.com/watch?v=4qGeaX2DiBM">ofis imkânlarıyla</a> da bünyelerine katmaya çalışıyor. Açık büfe yemekler, sınırsız içecek servisleri, masaj hizmetleri ve nice imkânlar sunulan çalışanlar sadece bir işe değil yeni bir hayatın altına imzalarını atıyorlar.&nbsp; &nbsp;</li><li>Kampüsler: Zira Menlo Park, Googleplex, Microsoft Campus, Apple Park isimlendirmeleri de bu şirketlerin merkezlerinin yalnızca ofis değil birer yaşam alanı olduğunu işaret eder <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://onezero.medium.com/the-end-of-an-era-in-silicon-valley-6a7f677f06a4">nitelikte</a>. Çalışanlarını bu merkezlere çekmeye çalışan şirketler bütün ekstraların yanında sundukları sözleşmelerde taşınma bonusu olarak 15 bin dolara kadar ödeme <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://money.com/facebook-move-bonus/">yapabiliyor</a>. Fakat yeni düzen ile birlikte gidişat daha büyük ve şahane kampüslerin değil dağıtık ve uzaktan çalışmanın esas olduğu bir iş hayatını işaret ediyor. &nbsp;</li><li>Değişimin sebebi: İşin doğası gereği zaten uzaktan çalışmaya elverişli olan sektörde değişimin pandemi sürecinin ötesinde kalıcı hâle gelmesinin altında çeşitli nedenler var. Çalışanlar açısından, Silikon Vadisi’nde dudak uçuklatan rakamlara ulaşmış olan kira fiyatları ve hayat pahalılığı, yoğun araç trafiği ve bu sorunlardan kaçış asıl nedenler iken işverenler için uzaktan çalışmanın esas olması demek yalnızca belirli bir bölgedeki veya ülkedeki değil bütün dünyadaki yetenek havuzuna erişebilmek anlamına geliyor. Fakat Facebook <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://www.theverge.com/facebook/2020/5/21/21265699/facebook-remote-work-shift-workforce-permanent-covid-19-mark-zuckerberg-interview">örneğinde</a> olduğu gibi şirketler farklı yerlere yerleşen çalışanlarının maaşlarında hayat pahalılıklarına göre kesintiye gitme yoluna gidebilir.&nbsp; &nbsp;</li><li>Öncüler: “Ofislerimizi açmak bizim kararımız, ne zaman dönecekleri veya dönüp dönmeyecekleri ise çalışanlarımızın kararı olacak” <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://blog.twitter.com/en_us/topics/company/2020/keeping-our-employees-and-partners-safe-during-coronavirus.html">sözleri</a> ile kalıcı olarak uzaktan çalışılabileceğini ilan eden Twitter kıvılcımı yakarken benzer şekilde <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://blog.coinbase.com/post-covid-19-coinbase-will-be-a-remote-first-company-cdac6e621df7">Coinbase</a>, <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://twitter.com/tobi/status/1263483496087064579">Shopify</a>, <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://twitter.com/hydnbrwn/status/1263840533144727552">Upwork</a>, yine Dorsey’nin CEO’luğunu yaptığı <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://www.cnet.com/news/twitter-ceo-jack-dorsey-extends-permanent-work-from-home-policy-to-square/">Square</a> de uzaktan öncelikli modellere geçiş yaptıklarını açıklayanlar arasında. Zuckerberg’ün uzaktan çalışmaya geçiş yapacaklarını ve 5 ila 10 yıl arasında şirketin iş gücünün yarısının kalıcı olarak uzaktan çalışabileceğini öngördüğünü belirttiği <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://www.theverge.com/facebook/2020/5/21/21265699/facebook-remote-work-shift-workforce-permanent-covid-19-mark-zuckerberg-interview">açıklamaları</a> ise en çok ses getiren gelişme oldu.&nbsp; &nbsp;</li><li>İhtiyatlılar: Google, bütün şirketler gibi önümüzdeki aylarda uzaktan çalışacakken kalıcı değişime şu aşamada mesafeli yaklaşıyor. Şirket CEO’su Pinchai “Teşekkürler Jack. Spektrumun bu ucunu görmek güzel.” <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://www.theverge.com/2020/5/19/21262934/google-alphabet-ceo-sundar-pichai-interview-pandemic-coronavirus">demeçleri</a> ile Twitter’ın yürüttüğü “deney”i takip edeceklerini belirtiyor. Öte yandan Microsoft CEO’su Satya Nadella daha şüpheci bir tutum <a target="_blank" rel="noopener noreferrer" href="https://www.nytimes.com/2020/05/14/business/dealbook/satya-nadella-microsoft.html">sergilerken</a> Apple ve Amazon daimi uzaktan çalışmaya dair sinyaller vermiş değil. Operasyonel faaliyetlerin ve güvenliğin daha öncelikli ve fiziksel koşullara daha bağımlı olduğu bu şirketlerde değişim daha yavaş gerçekleşebilir.</li></ul>

Googleplex ile ilgili hikayeler