German Marshall Fund

Almanya merkezli tarafından Türkiye, Kanada, Fransa, Almanya, İtalya, Litvanya, Hollanda, Polonya, Portekiz, Romanya, İspanya, İsveç, Birleşik Krallık ve ABD'de yapılan Transatlantik Trendler 2022 araştırması, ABD'nin hala açık ara farkla uluslararası sistemin en etkili ülkesi olarak görüldüğünü ancak Çin ve Rusya'nın etkinliğinin arttığını gösterdi.

Getty Images

• En etkili aktör: Şu an ABD'nin en etkili aktör olduğunu söyleyenlerin oranı %64'ken önümüzdeki beş yılda bunun değişmeyeceğini söyleyenlerin oranı %37'ye geriledi. Avrupa Birliği'nin en etkili aktör olacağını söyleyenlerin oranı %2 azalışla %15 olurken Çin için bu oran %13'en %25'e, Rusya içinse %4'ten %10'a yükseldi. Avrupa'da 65 yaş üzeri katılımcıların ABD'nin ve Avrupa Birliği'nin dünyanın en etkin ülkesi olduğu fikrine yüksek oranda katıldığı, katılımcıların yaşı küçüldükçe bu oranların da düştüğü görüldü.
• Güvenlik: Katılımcıların çoğunluğu AB ve NATO'yu ülkelerinin güvenliği için kritik konumda görürken Çin'in Tayvan'a müdahalesi durumunda silah veya asker gönderilmesine karşı çıktı. AB ülkelerinin vatandaşlarının çoğunluğu, Çin ve Rusya ile ilişkilerin ABD ile birlikte değil, AB'nin kendi içinde yönetilmesini tercih etti.
• Güvenlik sorunları: Genel ortalamada en büyük güvenlik sorunları %18 ile savaşlar, %18 ile iklim krizi ve %17 ile Rusya oldu. Ukrayna'ya yakın ülkelerde savaşlar ve Rusya'yı en büyük tehdit olarak görenlerin oranı arttı.
• Demokrasiye tehdit: ABD'de katılımcıların üçte biri ülkede demokrasinin tehdit altında olduğunu ifade etti.

Türkiye'ye dair sonuçlar

• Türkiye'de katılımcıların %30'u Çin'in, %15'i Rusya'nın daha etkin olacağını söyledi ancak çoğunluk küresel sorunların sadece "demokrasilerle" çalışılarak çözülmesini destekledi.
• Almanya'ya güven duyanların ortalaması genelde %70 iken Türkiye'de bu oran %43'e düştü. ABD Başkanı Biden’ın uluslararası politikasını en az onaylayan ülke de Türkiye oldu.
• Kendi ülkesine "Avrupa'da en etkili üç ülkeden biri" diyenlerin oranı Türkiye'de %34, genel ortalamada sadece %8 oldu.
• Genel ortalamada Türkiye %27 ile en az güven duyulan ülke oldu. NATO genişlemesine yönelik tartışmaların ardından İsveç'te Türkiye'ye güven duyanların oranı 5 puan azalarak %11'e düştü. Finlandiya ve İsveç’in NATO’ya katılması konusunda Türkiye hariç tüm ülkelerde güçlü bir destek görüldü.
• Türkiye'deki katılımcıların sadece %21'i ülkedeki demokrasiden memnuniyet duyarken bu genel ortalamadaki en düşük oran oldu.
• Türkiye'deki güvenlik tehdidi algısı ise dünya genelinden farklılaştı. Katılımcıların %37'si göçü, %17'si nükleer silahlanmayı, %16'sı ise terörü en büyük güvenlik tehdidi olarak nitelendirdi. İklim krizi %8, Rusya ise sadece %3 oranında en büyük tehdit olarak tanımlandı.