Çikolataların sihirli dünyası: Wonka

Film: Wonka

Yönetmen: Paul King

Yapım yılı: 2023

Süre: 116 dakika

Charlie Bucket’ın yaşadığı evin penceresinden devasa bir çikolata fabrikası görünür–dünyanın en büyük, en ünlü çikolata fabrikası. Wonka’nın fabrikasıdır bu, gelmiş geçmiş en büyük mucit ve çikolatacı Bay Willy Wonka’nın fabrikası... 

2021 yılında iş dünyası dergisi Forbes, Charlie ve Willy Wonka karakterlerinin de yaratıcısı, James and the Giant Peach, Charlie and the Chocolate Factory, Matilda, The Witches ve Fantastic Mr. Fox gibi çocuk hikayeleri ve kitaplarıyla ünlü Roald Dahl’ın, 513 milyon dolar gelirle yılın en çok kazanan yaşamayan kişisi olduğunu duyurdu. Listenin ikinci ve üçüncü sırasındaki Prince ve Michael Jackson’ın o yılki toplam gelirleri bile bu meblağın yarısının altında kalıyordu. Dahl’ın sihirli dünyası çocukları ve yetişkinleri mutlu etmeye ölümünden 30 yıl sonra dahi devam ediyor, ilgi görüyordu. 

Yazarın en ünlü eserlerinden, 1964 tarihli Charlie and the Chocolate Factory sinemaya ilk kez Willy Wonka & the Chocolate Factory (1971, Mel Stuart) adıyla uyarlanmış, Willy Wonka’yı Gene Wilder canlandırmıştı. Yıllar sonra Charlie and the Chocolate Factory (2005, Tim Burton) Dahl ve Burton’ın kendilerine has yaratıcı dünyalarını birleştirmiş, o dönem pek sevdiğimiz Johnny Depp kendi Willy Wonka yorumuyla tuhaf ama eğlenceli bir karakter portresi çizmişti. 2016’da Willy Wonka karakterinin haklarını satın alan Warner Bros., karakterin geçmişini anlatacak bir müzikal film yapılacağını duyurdu. O gün ilk tepkimin “ne gerek var?” olduğunu, bir süre sonra Wonka’ın gençliğini saplantı derecesinde hayranı olduğum Timothée Chalamet’nin canlandıracağını duyduğumda ise düpedüz öfkelendiğimi itiraf etmeliyim. Wonka beni yanılttığı ve tahmin bile edemeyeceğim bir mutluluğa sürüklediği için çok sevinçliyim.

^{Wonka | Kaynak: TME Films}

Wonka’nın yönetmen koltuğunda oturan Paul King ve senaryoyu onunla birlikte yazan Simon Farnaby, Paddington (2014) ve Paddington 2 (2017) filmlerinden tanıyoruz. Peru’nun yağmur ormanlarından Londra’ya taşınan, burada hayallerini gerçekleştirmeye çalışırken dostlar ve düşmanlar edinen bu sevimli ayı, iyi niyet ve portakal marmelatlı sandviçlerin her şeyi çözeceğine inanıyordu. Paul King’in Paddington filmleri, sıradan bir yaygın akım filmden ya da esas hedef kitlesi aileler olan bir kendini-iyi-hisset filminden çok daha ötesi olmayı başardı. Paul King’in Paddington’larda yarattığı renkli dünya, bu dünyaya hiç de didaktik ya da eğreti durmadan iliştirdiği yürek ısıtan mesajlar ve tabii sihir, Wonka’nın da en güçlü yanı. Tim Burton’ınkinden çok 70’lerin uyarlamasına sırtını yaslayan filmin hissiyatı da 21. yüzyılın fantastik-plastik yapımlarının değil, bundan 50 sene öncesinin sihirli müzikallerinin hissiyatını yakalıyor zaten: King mutluluk tarifinde, müzikallerin altın çağının peri tozunun ve mutluluk ışığının üzerine Paddington’daki portakal marmelatının yerini alan çikolataları ekliyor, sevimli bir ayıcık Paddington’ın yerine ise Hollywood’un yeni gözdesi Chalamet’yi yerleştiriyor.

Willy Wonka’nın isimsiz bir Avrupa kentine elinde tek bir bavulla gelişiyle başlayan film, insanları çikolata yoluyla mutlu etmeye, mutluluğu paylaşmaya adanmış bir girişimci ve mucidin hikayesini anlatıyor. Bavulunda hayalleriyle Avrupa’ya gelen bir göçmenin fikir, değer ve beklentilerinin düzenle çatışması, mutluluğu bir lüks olmaktan çıkarıp erişilebilir kılma arzusu ya da güçlerini birleştirmiş zenginlerden alıp yoksullara verme Robin Hood’luğu... Tüm bunlar o denli güncel ve gerçek meseleler ki, Wonka’nın derdi çikolatadan çok daha ötesine uzanıyor, dokunuyor. İdeal bir iş dünyası ya da toplumsal düzenin yansıması olmanın yanında dostlarının iyiliğini kendi hayallerinden öne koymanın önemine dair de mesajları var Wonka’nın. Üstelik mutluluğa ulaşmak için mutsuzluğu göze almanın, hayallerini gerçekleştirmek için hayallerinin kırılmasına yenilmemenin önemini de hatırlatıyor.

^{Wonka | Kaynak: TME Films}

Noel döneminde bizi karlı manzaralara, kırmızı ve yeşil renk paletine ve çıngırak seslerine boğan ve seri üretim, tekdüze filmler izlemeye zorlayan film endüstrisinin, Noel filmlerinin yakalamak istediği hissi bambaşka metaforlar ve imgelerle sağladığı bu denli yaratıcı bir prodüksiyon görmek çölde vaha gibi. Filmin kostüm ve set tasarımındaki işçiliği ve görüntü yönetmenliği (kostümlerde Oscar ödüllü Lindy Hemming’in setlerde Christopher Nolan filmlerinin set tasarımcısı Nathan Crowley’nin, görüntülerde ise Park Chan-wook filmlerinin görüntü yönetmeni Chung Chung-hoon’un imzası var) bu büyülü dünyayı yaratmada en az yönetmenin hikaye anlatıcılığı ve senaryo kadar değerli tabii ki. 70’lerin Wonka’sından ödünç aldığı Pure Imagination dışında tümü Neil Hannon ve Joby Talbot imzası taşıyan özgün şarkıların da...

Beğenimi ve heyecanımı, gülümseyerek geçirdiğim dakikaları Wonka’nın yılın en iyi filmlerinden biri olduğunu söyleyecek kadar abartmayacağım. Fakat La La Land’den beri sinemanın sihrini bu kadar yansıtan, Paddington 2’den beri de bana bu kadar iyi hissettirip içimi bu kadar ısıtan bir film izlemedim.

Benzer işler:

• Mary Poppins (1964, Robert Stevenson)
• Willy Wonka & the Chocolate Factory (1971, Mel Stuart)

Nerede izleyebilirsin? Wonka, 15 Aralık’tan beri sinemalarda gösterimde.