Coachella’dan yükselen isyan: Kneecap'in Filistin mesajı

ABD’nin Kaliforniya eyaletinde düzenlenen Coachella Valley Music and Arts Festival, dünyanın en büyük müzik festivali olmasının yanı sıra her sanatçının bir gün sahnesinde olmayı hayal ettiği bir kültürel fenomen. Öte yandan Coachella, Hollywood yıldızları ve sosyal medya ünlüleri için kendilerini gösterdikleri bir podyum. Festival, pek tabii apolitik bir yapıya da sahip. 

İlki 1999’da düzenlenen Coachella sahnesinin ilk siyah kadın headliner’ı 2018’de Beyoncé oldu. Sanatçı Afro Amerikan tarihine göndermeler yaptığı ikonik şovuyla festivalin apolitik imajını az da olsa kırabildi. Bu süreçten sonra ABD’li sanatçılar festival sahnesinde Trump’ı eleştiren açıklamalar yaptı fakat hiçbiri Kneecap’in bu yılki performansları kadar etkili olamadı.

2017 yılında Kuzey İrlanda’nın West Belfast kentinde kurulan Kneecap, kendi isimleriyle aynı adı taşıyan yarı otobiyografik film sayesinde büyük kitlelerce tanındı. 2025 BAFTA Ödülleri’nde de “Birleşik Krallık’tan En İyi Çıkış Yapan İlk Film” (Outstanding Debut by a British Writer, Director or Producer) ödülünü kazandılar. Mo Chara (Liam Óg Ó Hannaidh), Móglaí Bap (Naoise Ó Caireallain) ve DJ Próvaí (JJ Ó Dochartaigh) adlı üyelerden oluşan Kneecap, Sex Pistols’dan bu yana İngiltere ve İrlanda’dan çıkan en tartışmalı grup oldu. 

Üçlü, provokatif sahne performanslarıyla da biliniyor. Sistemin sunduğu her şeyi reddeden grubun çıkış şarkısı C.E.A.R.T.A. (İrlandaca “haklar” anlamına geliyor), polisle yaşadıkları bir olaydan ilhamla yazıldı. Bap ve arkadaşı, bir otobüs durağına sprey boya ile bu kelimeyi yazarken yakalandı. Bap tutuklanmadı ancak arkadaşı sorgu sırasında İngilizce konuşmayı reddettiğinden geceyi gözaltında geçirdi.

Grup, geçen yıl İngiltere hükümeti ile 14.250 sterlin değerindeki müzik endüstrisi fonu için hukuk mücadelesi verdi. Fon, grup üyelerinin sanatsal üretiminin, İrlanda Cumhuriyetçiliği ve Kuzey İrlanda’daki Britanya egemenliğine karşı olan söylemleri nedeniyle engelledi. Grup, açtığı ayrımcılık davasını kazandı.

• Geçen Mart ayında ise Avustralya’da sahne aldıkları bir konserde, Kral 5. George heykelinin başını sahneye çıkardılar. Heykelin başı, Avustralya’da 2024’te sömürgecilik dönemi heykellerine karşı düzenlenen protestolar sırasında kesilmişti ve polis tarafından aranıyordu. Kneecap üyeleri, sahnedeki bu eylemi protestoları desteklemek için yaptıklarını açıkladı.

Kneecap, geçen yıldan beri konserlerinde Filistin’i destekliyor ve İsrail’in soykırım yaptığını açık bir biçimde ifade ediyor. Grup, konserleri sırasında da “Özgür Filistin” sloganları atıyor. Kneecap üyelerinden Mo Chara bu tutumun nedenini ise şöyle açıklıyor:

“İrlandalılar çok uzun zaman önce İngilizler tarafından zulüm gördü ama biz hiçbir zaman hava saldırılarıyla bombalanmadık. Filistinlilerin gidecek hiçbir yeri yok. Evleri, hava saldırılarında bombalanıyor. Tek endişemiz Filistin halkı. Katledilen çocukların sayısı artıyor. Konserlerimizdeki gençler yalanları görüyor. İnsanlığın ve adaletin yanında duruyorlar ve bu bize büyük umut veriyor.”

Coachella’da 'Özgür Filistin' çağrısı

Tüm bu olayların ardından Kneecap’in adı Coachella posterinde gözüktükten saniyeler sonra X platformunda tartışmalar başladı. Herkes tartışmalı bir performans sunacaklarından emindi. Grup üyeleri, duruşlarından ödün vermedi ve festivalin ilk hafta sonundaki konserinde seyircilere, eski İngiltere Başbakanı Margaret Thatcher hakkında slogan attırdı. Bu kısım, festivalin resmî YouTube canlı yayınında sansürlendi. Kneecap daha sonra X’te yaptığı paylaşımda sadece bu bölümün değil İsrail-Filistin çatışmasıyla ilgili diğer mesajlarının da sansürlendiğini açıkladı ve festivalin ikinci haftasına çok daha güçlü bir biçimde döneceklerini söyledi. Coachella’nın ikinci hafta sonundaki performanslarının başlangıcında arkalarındaki ekranda “Özgür Filistin” yazısı belirdi.

• Grup, “İsrail, Filistin halkına soykırım yapıyor” ve “Savaş suçlarına rağmen İsrail’i silahlandıran ve finanse eden ABD hükümeti buna izin veriyor” mesajlarına da yer verdi. Ardından kalabalığa “İsrail’e lanet olsun, özgür Filistin” sloganları attırdılar. Kneecap’in ikinci hafta performansı ise festivalin resmî YouTube sayfasında yayımlanmasa da performanstan videolar viral oldu.

Kneecap dışında Green Day de Coachella’da Filistin’e destek verdi. Billie Joe Armstrong, Jesus of Suburbia şarkısının sözlerini değiştirdi ve “Runnin’ away from pain, like the kids from Palestine” (Acıdan kaçıyoruz, Filistinli çocuklar gibi) dedi.

'Çalışma vizeleri iptal olmalı'

Ozzy Osbourne’un yarı Yahudi olan eşi Sharon Osbourne, Kneecap ve Coachella organizatörlerini eleştiren uzun bir yazı yazdı. Osbourne, organizatörlere Kneecap’in festivalde yer almasına dair endişelerini daha önce ilettiklerini belirtti ve ekledi:

"Kneecap’in ABD’deki çalışma vizesinin iptali için benimle birlikte savunuculuk yapmanızı rica ediyorum. Fikirlerini ifade etme haklarına saygı duyuyorum, ancak bu tür tartışmaların bir festivalde değil, kendi konserlerinde yapılması daha uygun olurdu. Festival, ahlaki ve manevi bütünlüğünü tehlikeye atmış olarak anılacak."

Fox News yorumcuları Kneecap’in açıklamalarını Nazi Almanyası'yla karşılaştırdı. Grup, BBC News Kuzey İrlanda’ya yaptığı açıklamada İsrail’in çocukları öldürmesine kıyasla ifadelerinin saldırgan olmadığını belirtti. Ayrıca grup üyesi Mo Chara, Rolling Stone’a bir e-posta göndererek Kneecap’in kuruluşundan bu yana her konserinde Filistin’e destek verdiğini, Filistin’in 77 yıldır baskı ve acımasız bir işgal altında olduğunu söyledi:

"Coachella’da sesimizi yükseltmemiz önemliydi çünkü ABD, Gazze’de soykırım yapan İsrail’e silah sağlayan ana finansör. Sahnede söylediğim gibi, ‘ABD hükümeti yarın soykırımı durdurabilir.’ Genç Amerikalıların bunu duyması ve bilmesi önemli. Sharon Osbourne’un söylediklerinde o kadar çok boşluk var ki cevap vermeye değmez. Ama Black Sabbath’ın yazdığı 'War Pigs’i dinlemeli."

Black Sabbath’ın solisti Ozzy Osbourne olsa da War Pigs’in sözleri aslında basçı Geezer Butler'a ait ve şarkının açılış dizelerinde açık bir savaş karşıtı mesaj var.

Performans ertesi ölüm tehditleri

Kneecap menajeri Daniel Lambert ise grubun performanslarının ardından çok sayıda ölüm tehdidi aldıklarını açıkladı. Yaşananlardan sonra grubun ABD’deki konserlerini ayarlayan Independent Artist Group (IAG), artık Kneecap’i temsil etmeyeceklerini açıkladı. Bu, artık grubun ABD çalışma vizelerinin bir sponsoru olmadığı anlamına geliyor. Kneecap’in önümüzdeki aylarda vereceği ABD konserleri de bu yüzden tehlikeye girdi. Bunun yanında grubun Ekim ayında Kanada ve ABD’de yapacakları turnenin tüm biletleri tamamen tükenmiş durumda. Grup şöyle diyor:

“Dikkati dağıtmak, kafa karıştırmak ve soykırımı örtbas etmek için bize yönelttikleri antisemitizm gibi asılsız suçlamaları silah olarak kullanıyorlar. Eleştirmenlerin yürüttüğü bir karalama kampanyasıyla karşı karşıyayız. Kimin hangi dine mensup olduğu umurumuzda değil. Bizim gibi bu soykırıma öfkelenen çok sayıda Yahudi olduğunu biliyoruz.”

Kneecap ABD’de eleştirel dili nedeniyle tepkiyle karşılaşan tek grup değil. Cornell Üniversitesi, Kehlani’nin performansını “konserlerinde, videolarında ve sosyal medyada antisemitik, İsrail karşıtı duyguları ön planda” olduğu gerekçesiyle iptal etti. Kehlani, Filistin’e özgürlüğü savunuyor. “75 yıllık işgale son ver” çağrısını defalarca yaptı.

Görünen o ki İsrail-Filistin’de çatışmalar devam ettikçe Kneecap gibi cesur gruplar konserlerinde “Özgür Filistin” sloganları atacak ve grubun sesi tüm lobi çalışmalarına rağmen kısılmayacak gibi görünüyor.