Popun yıldızları, geçmişin gölgesinden çıkabilecek mi?

Müzik sektörü son dönemde kadın sanatçıların domine ettiği bir pazara dönüştü. Kadın yıldızlar iki yıldır en çok dinlenen şarkılara imza atmalarının yanı sıra yüksek bütçeli stadyum konserleri ve Grammy’deki başarıları ile de sektörde yok sayıldıkları günlerin geride kaldığını ve pop müzik üzerinde kurdukları hâkimiyeti müzikseverlere gösterdi. 

Billboard Yıl Sonu Hot 100 listelerinde kadın sanatçıların zirvede yer alma oranı yüzde 35’e ulaştı. 2023’te kadınların bu listelerdeki oranı yüzde 40,6; 2022’de ise yüzde 34,8’di. Kadın söz yazarı sayısı da 2022’de yüzde 14,1’den 2023’te yüzde 19,5’e yükseldi. 2023’teki şarkıların yüzde 56’sında en az bir kadın söz yazarı yer alıyordu. Bu oran, 2022’ye göre artış gösterdi ve son 12 yılın en yüksek oranına ulaştı.

Senenin ilk yarısında Beyoncé, Taylor Swift, Dua Lipa, Jennifer Lopez, Charli XCX, Ariana Grande, Billie Eilish’in de aralarında olduğu birçok sanatçı yeni albümünü çıkardı. ABD basınında “Pop Girl Spring” olarak adlandırılan bu döneme aynı zamanda da “Pop Rönesansı” da deniliyor. Peki bu albümler beklenen başarıya ulaştı mı?

• Dua Lipa’nın 3 Mayıs’ta çıkan son albümü Radical Optimism, ne eleştirmenlerin beğenisini alabildi ne de içinden bir hit çıkarabildi. Lipa’nın yeni şarkılarının hiçbiri ABD’de en çok dinlenen 100 şarkı arasına giremedi. 
• Swift ve Beyoncé’nin albümleri de çıkış haftalarındaki yüksek dinlenmeleri devam ettiremedi.
• Jennifer Lopez’in 10 yıl sonra çıkardığı This Is Me... Now ise yılın en büyük hayal kırıklığı oldu. Sanatçı kariyerinin en kötü dinlenme rakamlarını bu albümle aldı. Uzunçalara dair hiçbir şey sevilmedi. Lopez, özel hayatı yüzünden dünya turnesini ertelediğini duyurdu fakat işin arkasında yatan gerçeğin sanatçının bu başarısızlığı kaldıramaması olduğu konuşuldu.

Aynı kültürel ve rakamsal etkiyi yakalayamadılar

Pop hitleri özellikle yaz aylarında büyük bir patlama yapar. Fakat artık hit şarkıları mevsimler değil TikTok videoları belirliyor. Sosyal medya, plak şirketlerinin bildiği kuralların hepsini değiştirdi. Bu da müzik yöneticilerinin, yıldız yaratma konusunda her zamankinden daha az güce sahip olduğunu gösterdi.

The Wall Street Journal’daki bir makaleye göre müzik endüstrisi yöneticileri, ilk 40’ta yer alan sanatçıların bu yıl çıkardığı albümlerde başarısızlığa uğradığını itiraf etti. Artık sanatçılar için hayranların ilgisini sürdürmenin gittikçe zorlaştığının da altı çizildi. Artık yeni bir albüm çıkaran sanatçıların tek rakibi o hafta yayınlanan diğer şarkılar değil. Daha önce yayınlanan bir şarkı da rahatlıkla bir anda popüler olup billboard listesinde tepeye çıkabiliyor.

Chris Dalla Riva’nın Journal için yaptığı bir analize göre, bu yılın albümlerinin çıkış şarkıları, listelerde uzun süre üst sıralarda duracak dayanma gücüne sahip değildi. Riva, “Birçok üst düzey pop yıldızı son birkaç ayda yeni albümler çıkardı. Bu albümlerin birçoğunun daha önceki çalışmalarıyla aynı kültürel etkiyi yaratmadığı listelere bakınca anlaşılıyor” dedi.

• Dua Lipa’nın 2020’de yayınladığı Future Nostalgia’da yer alan iki şarkı, en az dört hafta boyunca Billboard Hot 100 single listesinde ilk 10’da yer almıştı. Yeni albümünden bir şarkı bile bu listeye giremedi. 
• Swift’in The Tortured Poets Department’ı yılın en büyük albümü olmasına ve bugüne kadarki en yüksek açılışı yapmasına rağmen ilk 10 şarkıdan yalnızca biri en az dört hafta listede kalabildi. 2022’deki Midnights’ın 10 şarkısının sekizi dört hafta boyunca listede kalmayı başarmıştı.
• Beyoncé’nin Texas Hold ‘Em’i ilk 10’da bir süre tutunmayı başarsa da Dolly Parton’ın klasiği Jolene cover’ı yedinci sıradan hızla 51’e ardından 88’e geriledi ve tablodan tamamen çıktı.

Bu yazın sürprizi Sabrina Carpenter

Yıldız isimlerin yeni albümlerinin başarısızlığı hayranların orijinal olmayan, sıkıcı melodilere rağbet etmediklerinin bir göstergesi. Swift’in 31 şarkılık albümü, bazı takipçilerini rahatsız bile etti. Stereogum ve Pitchfork’un 2024’ün şu ana kadarki en iyi 50 albüm listesinde ne Taylor Swift ne de Billie Eilish yer aldı. Köklü yıldızlar, bu yaz listeleri Sabrina Carpenter gibi daha yeni isimlere bıraktı.

Carpenter’ın Please Please Please ve Espresso’su dünya listelerinin en tepesinde. Hatta Espresso’nun dinlenme sayısı Beyoncé’nin Texas Hold ‘Em şarkısını bile geride bıraktı. Carpenter, sektördeki 10 yılı boyunca ergenlik aşkının sıkıntılarından bahsederken bir anda kadınlığını ön plana çıkaran bir imajla dönüş yaptı ve iki ay sonra çıkaracağı yeni albümü için beklentileri yükseltti.

Büyük yıldızların albüm tanıtımlarına devam etmemesinin de dinleyiciler üzerinde olumsuz bir etki yarattığı söyleniyor. Örneğin Ariana Grande, albümü çıktıktan sonra konser vermeyi tercih etmedi. Sanatçı, en son 2019’da turneye çıkmıştı. Muhtemelen yalnızca Kasım ayında vizyona girecek olan Wicked adlı müzikal filminin tanıtım etkinliklerine katılacak.

Beyoncé ise yeni albümünün çıktığı günlerde sosyal medyayı ele geçiren video bombardımanını devam ettirmedi. Günümüzün müzik dinleme kültürünün hızının, pop yıldızlarının ömrünü kısalttığı öngörülerinin doğru olduğu böylece bir kez daha kanıtlanmış oldu. Her yeni ya da eski sanatçı, yeni single’ını bir sonraki büyük TikTok trendi hâline getirmek için mücadele ediyor. Bu da bitmek bilmeyen bir üretim baskısı yaratıyor ve sanatçıların eski çalışmalarının gerisinde kalmasına neden oluyor.

Türkiye’de pop müzik en zayıf dönemini yaşıyor

Türkiye listelerindeki büyük yıldızların performanslarına baktığımızda ise popun yıldızlarının bol bol konser vermelerine rağmen hâlâ listelerde üstünlük sağlayamadıklarını görüyoruz. 

Yeni albümü çıkan Tarkan’ın Kuantum 51’indeki sadece bir şarkı, Spotify’ın Türkiye 50 listesinde yer alabildi. Yo, listede sadece 41’inci sıraya yükselebildi. TikTok’un Türkiye’de en çok paylaşılan 10 şarkısının arasına giremedi bile. Hatta Spotify istatistiklerine göre albümde iki milyon dinlenmeye ulaşan bir şarkı bile yok.

Spotify’ın en çok dinlenen 10 şarkısından sekizi rap müzik türünde. Ülkemizde albüm çıkarmayı tercih eden pop yıldızı sayısı çok az. Bu az sayıdaki sanatçı da uzunçalarlarında yer alan şarkıların tanıtımını başarılı bir şekilde sürdüremiyor.

• TikTok akımlarına dahil olmayı başaran köklü kadın popçularda başı Hande Yener çekiyor. Fakat onun da eski albümlerinde yer alan şarkıları ünleniyor. Sanatçının eski şarkıları birkaç hafta arayla hortlayıp akım hâline geliyor.

Türkiye’de pop müzik, ABD’ye kıyasla en zayıf dönemini yaşıyor. Listelere ve sosyal medya paylaşımlarında kullanılan müziklere baktığınızda Türkiye’de bu yazın şarkısının en çok konuşulan şarkısının bir pop yıldızına ait olmayacağına ise şimdiden emin olabilirsiniz.