AI Rehberleri #3: Hangi sohbet robotu, hangi iş için daha iyi performans gösteriyor?

OpenAI’ın 2022’nin Kasım ayında ChatGPT’yi yaygın kullanıma sunmasıyla popülarite kazanan yapay zeka destekli sohbet robotları, bugün hem bireysel kullanıcılar hem de kurumlar için günlük yaşamın vazgeçilmez araçlarından biri hâline gelmiş durumda. Alandaki rekabet ise her geçen gün biraz daha kızışıyor. Alternatiflerin sayısı dramatik bir hızla arttığı ve büyük oyuncular alana giriş yaptığı için kullanıcıların ihtiyaçlarına uygun bir sohbet robotu seçmesi her zamankinden daha zor hâle geliyor. 

Rakamlar: Grok, Meta AI, Perplexity AI, Copilot ve Le Chat gibi pek çok popüler rakipleri bulunsa da OpenAI tarafından geliştirilen ChatGPT, Google tarafından geliştirilen Gemini ve Anthropic tarafından geliştirilen Claude, en çok kullanılan sohbet robotları listesinde ilk 5 sırada yer alıyor. 

ChatGPT, geçen ay itibarıyla yıllık bazda ulaştığı 46,59 milyar site ziyaretiyle en çok kullanılan 10 sohbet robotunun aldığı toplam trafiğin %48,36’sını tek başına oluşturuyor. Gemini, 1,66 milyar ziyaretle üçüncü sıraya yerleşirken yılda 1,15 milyar kişi tarafından ziyaret edilen Claude beşinci sıraya oturuyor. 

Karşılaştırma: Üç araç da çok modlu olduğu için metin, ses ve görüntü formunda içerik analiz edebiliyor ve üretebiliyor. Sohbet robotları, genellikle yazı ve dil yetenekleri, görsel üretimi, kodlama, sesli etkileşim ve güvenlik gibi referans noktaları dikkate alınarak karşılaştırıldığında oldukça farklı sonuçlar üretiyor. Bu nedenle yapılan kıyaslamaların birçoğu, esasında bir kazanan ilan etmekten ziyade hangi aracın hangi ihtiyaca daha uygun olduğunu ortaya koymayı amaçlıyor. 

Bağımsız performans testleri, objektif sonuçlar verse de bu en popüler üç sohbet robotunun gerçek kullanım senaryolarında birbirine karşı nasıl bir performans gösterdiği en çok merak edilen sorular arasında yer alıyor. 

1. Yazı ve dil yetenekleri 

Yazı ve dil yetenekleri konusunda kıyaslama yaparken doğallık, doğruluk, güncellik, yaratıcılık ve bağlam gibi birkaç temel nokta ön plana çıkıyor. ChatGPT, Gemini ve Claude, gerçek zamanlı olarak web taraması yapabildiği için yanıtlarında en güncel bilgileri sunabiliyor. Aynı zamanda üç araç da düşünce zinciri kurarak muhakeme yapabilen yapay zeka modellerinden güç alıyor. Bu da söz konusu araçları ayrıntılı analizler yapmak ve araştırma raporları hazırlamak için uygun hâle getiriyor. 

Fakat doğallık, akıcılık, samimiyet, doğruluk, yaratıcılık ve bağlam gibi faktörlere bağlı sonuçlar, her sohbet robotunda değişiklik gösterebiliyor. 

Doğallık ve akıcılık 

Komut: “Bir arkadaşına 200 kelimelik bir mektup yaz. Konu, sınır çizebilmenin önemi olsun. Mektubun samimi, akıcı ve ikna edici olmasını istiyorum.”

• ChatGPT
  

• Gemini
• Claude

Kişisel bir konuda mektup yazmaları talep edildiğinde Gemini’ın, “Canım arkadaşım, nasılsın?” diye açılış yaparak rakiplerine göre çok daha sıcak ve doğal bir tonda iletişim kurduğu görülüyor. Gemini ayrıca, cümleler arasında yumuşak geçişler yapıyor ve metaforlar kullanıyor. Günlük hayatta kullanılabilecek samimi bir tercih eden ChatGPT de oldukça doğal ve akıcı bir ton benimsiyor. ChatGPT’nin mektubunda cümleler birbirini takip ettiği ve giriş-gelişme-sonuç akışı bulunduğu için çok daha hikayeyi andıran bir stil görülüyor. 

Claude ise rakiplerine kıyasla çok daha öğretici bir ton benimsiyor. “Respect (Saygı)” gibi yabancı dildeki kelimelerin mektuba girmesi de doğallık ve akıcılığı bozuyor. Akış, biraz daha madde madde olduğu için mektuba bir blog yazısı ve kişisel gelişim kitabı havası katıyor. Bu durum, arkadaşa yazılan bir mektupta görülebilecek samimiyet duygusunu zayıflatıyor.

Doğruluk 

Komut: “Bir ilkokul öğrencisine kuantum bilgisayarları 150 kelimede teknik terim kullanmadan açıkla.”

• ChatGPT

• Gemini
• Claude
  

Üç sohbet robotu da oldukça karmaşık bir konuyu sadeleştirerek anlatma ve doğru bilgi aktarma becerisinde iyi bir performans sergiliyor. Ayrıca üç araç da komutta talep edildiği gibi teknik terim kullanmayarak kullanıcı isteğini yerine getiriyor. Gemini, “utangaç bilgisayarlar” ve “süper kahramanlar” gibi ifadelerle anlatımı çok daha yaratıcı ve akılda kalıcı hâle getiriyor. ChatGPT de Gemini’a benzer şekilde labirent metaforu kullanarak yaratıcı bir anlatım benimsiyor. Üç yanıt arasında en güvenli ve dengeli anlatımın da ChatGPT’de olduğu görülüyor. 

Claude, “çok daha güçlü kardeşler” ve “büyülü bilgisayarlar” gibi ifadelerle sıcak ve samimi bir ton kullanıyor. Araç ayrıca, somut bir zaman karşılaştırması yaparak ve “yeni ilaçlar bulmak” gibi gerçek dünyadan örnekler vererek konuyu daha kolay zihinde canlandırılabilecek bir hâle getiriyor. Ayrıca Claude, "Merhaba küçük arkadaş!" diye başlayarak ve geleceğe yönelik kişisel tahminlerle bitirerek hitap etmesi istenen hedef kitleyle bağ kurma konusunda en başarılı yanıtı sunuyor. 

Yaratıcılık

Komut: “Bana İstanbul’da geçen 3 cümlelik kısa bir distopik hikaye yaz. Hem ilgi çekici hem mizahi olsun.”

• ChatGPT

• Gemini
• Claude

Üç araç da oldukça yaratıcı sonuçlar ortaya koysa da distopya kavramını yalnızca teknolojinin aşırı kullanımıyla ilişkilendiriyor. ChatGPT, özet niteliğinde çok daha sade bir hikaye yazarken Gemini, mizahi repliklerle hikaye duygusunu artırıyor. Claude ise “Mehmet abi” karakteriyle hikayeyi çok daha yerel bir zemine oturtuyor.

Bağlam ve üslup

Komut: “Bu cümleyi resmî, samimi ve mizahi olmak üzere üç farklı tarzda yeniden yaz: Geleceğin meslekleri arasında yapay zeka mühendisliği ön plana çıkıyor.”

• ChatGPT

• Gemini
• Claude

Hem ChatGPT, hem Gemini, hem de Claude istenen bağlam ve üslubu doğru şekilde yorumlasa da bu talepleri yerine getirirken gösterdikleri nüanslar, programlama yaklaşımını ortaya koyuyor. Claude, resmî tarzda çok daha akademik, profesyonel ve mesafeli bir dil kullanırken ChatGPT, çok fazla süslü ifade kullanmadan hem resmî hem de anlaşılır bir ton ortaya koyuyor. Gemini ise verilen cümleye yorum katarak biraz daha değer odaklı bir yaklaşım benimsiyor. 

Samimi tarzda Gemini, kişisel bağ kurma odaklı bir sonuç sunarken ChatGPT, arkadaş sohbetinde kullanılabilecek türden ifadeler tercih ediyor. Burada Claude’ın, ürettiği sonuç günlük konuşma diline yakın olsa da diğer iki modelden daha mesafeli bir ton benimsediği görülüyor. 

Mizahi tonda ise üç araçta da robotik ton kendini hissettiriyor. Bu tarzda bağlamı en iyi anlayan ve onu ironi için kullanan sohbet robotu Claude olurken ChatGPT ve Gemini, biraz daha Claude’ın gerisinde kalıyor. 

Empati

Komut: “Selam, sevgilimden ayrıldım. Sanırım beni aldattı.”

• ChatGPT

• Gemini

• Claude

Kullanıcının empatik ve duygusal bir yaklaşım benimseyeceği bir komutta en hassas ve duygu odaklı yaklaşımı Claude benimsiyor. Sorularla kullanıcının duygu durumunu anlamaya çalışan araç, kullanıcıya seçenek sunarak alan da tanıyor. 

ChatGPT ise daha çok çözüm odaklı bir yaklaşım benimsiyor. Sorun karşısında yapılabilecekler üzerine konuşmaya davet eden sohbet robotu, kullanıcının en acil ihtiyacını belirlemeye çalışıyor. Gemini ise oldukça empati odaklı bir yaklaşım sergilerken kısa ve net ifadelerle duygusal onay veriyor ve kişisel bir güvence sunarak kullanıcıyı konuşmaya devam etmesi için teşvik ediyor. 

2. Görsel üretimi 

“Bana Mars'a giden astronot kıyafetli bir kedi görseli yapar mısın?” komutu verildiğinde Claude, en hızlı sonuç üreten sohbet robotu oluyor. İkinci sıraya Gemini yerleşirken ChatGPT, görsel üzerinde çok daha uzun çalışıyor. Fakat görsel stillerinde belirgin farklılıklar olduğu görülüyor. 

• ChatGPT

• Gemini
• Claude

Claude minimalist ve karikatüristik, Gemini fotogerçekçi ve sinematik, ChatGPT ise ayrıntılı bir illüstrasyon formunda görüntü üretimi yapıyor. En sade ve minimalist çıktıyı Claude üretiyor. Çizgi film veya çocuk kitabı illüstrasyonlarına benzeyen görselde ayrıntıların oldukça az olduğu, kedinin yüzünün basit bir biçimde oluşturulduğu ve uzay giysisinin temel formlardan oluştuğu görülüyor. Komutta istenmesine rağmen Mars’a dair herhangi bir ayrıntı bulunmayan görsel, gerçekçilikten tamamen uzak bir stil sunuyor.

Daha çok illüstrasyon veya sanat eseri havasında bir çıktı üreten ChatGPT ise ayrıntılı bir görsel oluştursa da fotogerçekçilikten uzak, çizim ve dijital resim tekniğine yakın bir tarz sunuyor. Hâkim olan turuncu ve kırmızı tonlar, Mars'ın rengini iyi bir biçimde yansıtıyor. Görselin, gerçekçi unsurlar bulunsa da belirgin bir çizim tekniğiyle stilize edildiği görülüyor. 

Görsel üretiminde en iyi sonucu belirgin bir biçimde Gemini sunuyor. Fotogerçekçi ve sinematik bir yaklaşıma sahip görsel, bir bilimkurgu filminden veya yüksek kaliteli bir video oyunundan alınmış gibi görünüyor. Oldukça zengin ayrıntılara sahip görselde kedinin tüy dokusu, uzay giysisinin kırışıklıkları ve cepteki Amerikan bayrağı yaması gibi pek çok ince ayrıntı bulunuyor. Mars yüzeyindeki kayalar, dağ, uzaktan görünen gezegen ve keşif aracı gibi öğeler de ortamı zenginleştiriyor. Görsel ayrıca, Mars'ın kendine özgü turuncu ve kırmızı tonları, gökyüzünün yumuşak maviliği ve gün batımı ışıklarıyla oldukça atmosferik bir tarz sunuyor. 

3. Sesli sohbet 

Güncel olarak üç sohbet robotunda da sesli sohbet özelliği bulunuyor. Bu sayede kullanıcılar, ChatGPT, Claude ve Gemini ile sesli olarak etkileşime geçerek aynı formda yanıt alabiliyor. 

ChatGPT: Ücretsiz olarak kullanılabilen sesli sohbet özelliği, doğal bir tonlama, konuşma hızı ve vurgu sunuyor. Kullanıcılar, çoğu zaman ChatGPT’nin duygusal ifadeler kullandığına ve robotik hissettirmediğine işaret ediyor. Farklı seslendirme seçenekleri bulunan özellik, geçmiş konuşmalara referans yapma, devamlılık ve bağlam koruma noktasında yazılı etkileşim kadar güçlü bir deneyim sunmuyor. Özellikle yazılı olarak başlatılan sohbetlere ses modunda devam edildiğinde bağlam kaybı yaşanabiliyor. 

Ayrıca ChatGPT, bu modda kimi zaman beklenmedik şekilde başka bir dile geçiş yapabiliyor. 

Gemini: Gemini’da da ChatGPT gibi mikrofon ikonu üzerinden erişilebilen bir sesli sohbet özelliği bulunuyor. Doğallık, kullanılan dile göre değişiklik gösteriyor. Gemini, bazı dillerde daha doğal, bazılarında ise robotik ya da dengesiz vurgulara sahip seslendirmeler yapabiliyor. Bununla birlikte bazı aksanlarda, yerel lehçelerde ya da az kullanılan dillerde ses tanıma hataları çok daha fazla görülüyor. 

Diğer yandan ChatGPT ve Claude’dan farklı olarak Gemini’da sesli sohbet sırasında kullanıcılar, soru sormak için sohbet robotunun sözünü kesebiliyor. Araç, kullanıcının konuşmasına gerçek zamanlı olarak uyum sağlıyor. Fakat bu durum, kesinti ve zamanlama sorunları da yaratabiliyor. Bazı kullanıcılar, Gemini’ın konu tamamlanmadan veya konuşma ortasında beklenmedik şekilde yanıt vermeye başladığını ve kullanıcı cümlesini tam olarak bitirmeden müdahale ediyor gibi hissettirdiğini bildiriyor. 

Claude: Anthropic, güncel olarak Claude’ın sesli sohbet özelliğini deneme sürümünde kullanıma sunuyor. Özelliği deneyen kullanıcılar, ses tonlarının iyi olduğuna, fakat orta düzey bir doğallık hissi yarattığına işaret ediyor. Kullanıcıların beş farklı seslendirme seçeneğinden birini tercih ederek sesli etkileşime girmesine olanak tanıyan mod, şimdilik yalnızca İngilizce dilini destekliyor. 

Ayrıca sesli sohbet sırasında önemli noktalar ekranda gösterilerek görsel destek sunuluyor. Kullanıcılar, dilerlerse sesli etkileşimin ardından sohbetin bir dökümünü veya özetini de alabiliyor. Özellik, hâlâ test aşamasında olduğu için kullanıcılar bazen gecikme veya yanlış algılama gibi sorunlar bildiriyor. Modun, akıcılık ve dinamik konuşma konusunda da yazılı sohbet kadar stabil olmadığı ifade ediliyor.

4. Kodlama

ChatGPT, Gemini ve Claude, artık temel kodlama görevlerini büyük oranda yerine getirebilse de birbirinden farklı performanslar sergiliyor. Örneğin üç araçtan yapılacaklar listesi uygulaması geliştirmeleri istendiğinde en iyi sonucu ChatGPT çıkarıyor ve sorunsuz şekilde çalışan bir uygulama geliştiriyor. Claude’da ise aracın yazdığı kod ilk bakışta iyi görünse de kullanılmaya çalışıldığında tam olarak çalışmadığı görülüyor. Fakat takip komutlarıyla Claude’dan kodu iyileştirmesi istendiğinde araç, sorunu düzeltebiliyor. 

Diğer yandan birçok yazılımcıya göre Claude, arayüz ve görsel tasarım konusunda harikalar yaratıyor. Gemini’ın ise kodlamada ChatGPT ve Claude kadar iyi sonuç üretmediği görülüyor. Aracın ürettiği kodun çalışması için birkaç ek düzeltmeye ihtiyaç duyuluyor. 

Benzer şekilde: Sohbet robotlarından güzel grafiklere sahip tam fonksiyonlu bir Tetris oyunu oluşturmaları istendiğinde Claude, başarılı bir puanlama sistemi, önizleme ve kontrollere sahip bir oyun geliştiriyor. ChatGPT, başarılı bir şekilde çalışan ancak bazı fonksiyonlardan yoksun temel bir Tetris oyunu geliştirirken Gemini, fonksiyonel fakat görsel tasarım konusunda Claude kadar başarılı olmayan bir oyun üretiyor. 

Claude’ın çalışmasını bir adım ileri taşımak için bir Mario oyunu oluşturması istendiğinde 10-15 dakikalık sohbetin ardından araç oldukça başarılı bir sonuç ortaya koyuyor. Gemini ve ChatGPT ise bu tip bir kodlama görevinde Claude’a yaklaşamıyor. 

Kod incelemesi: Üç araçtan kod incelemesi yapmaları istendiğinde ise yine ChatGPT ve Claude, oldukça iyi bir performans gösteriyor. Düzeltme yapılacak noktaları doğru şekilde tespit eden iki araç, büyük ve karmaşık kod dosyalarını iyi bir biçimde analiz edebiliyor. Gemini, bu görevde de ChatGPT ve Claude’ın gerisinde kalıyor. 

ChatGPT ayrıca, birden fazla programlama dilinde çok yönlü kodlama ve oldukça başarılı hata ayıklama kabiliyetleri sunuyor. 

Sonuç olarak: Sıfırdan kod yazma konusunda en iyi aracın ChatGPT olduğu ifade ediliyor. Büyük kod dosyalarını anlama ve kodlanan platformun güzel görünmesini sağlama konusunda Claude öne çıkarken Gemini, çoğu kodlama görevinde ortalama bir performans gösteriyor. Bu nedenle Gemini’ın daha basit kodlama görevleri için uygun olduğu belirtiliyor. 

5. Güvenlik 

Güvenlik ve veri gizliliği konusunda üç araç da birbirine paralel politikalar sunuyor. Çocuk güvenliğine ilişkin endişeler de platformları bu konuda agresif önlemler almaya itiyor. 

ChatGPT: OpenAI, ChatGPT’de kullanıcıların en az 18 yaşında olmasını şart koşuyor. Yakın zamanda yeni ebeveyn denetimi özellikleri kazanan ve ebeveynlerin hesaplarını çocuklarının hesabına bağlamasına olanak tanıyacak olan ChatGPT, artık reşit olmayan kullanıcılarla flörtöz, kendine zarar verme temalı veya intihar içerikli konuşmalar yapmayı reddediyor. Ayrıca 18 yaş altındaki bir kullanıcı, intihar senaryoları oluşturmak için ChatGPT’yi kullanırsa sohbet robotunun, ebeveynler ve yerel polis departmanlarıyla iletişime geçmesi planlanıyor. 

Bunun yanında ChatGPT, tahmin algoritmalarıyla kullanıcının 18 yaş altında olup olmadığını tespit edemezse kimlik sorgusu yapabiliyor. Şüpheli bir durumda yanıtlar, otomatik olarak reşit olmayan kullanıcılara uygun politikalara göre optimize ediliyor. 

• OpenAI, kullanıcılar tarafından yüklenen tüm metin komutları, dosyalar, hesap bilgileri ve IP adresi, tarayıcı ve çerezler gibi cihaz kullanım bilgilerini sakladığını söylüyor. Bu bilgiler, hem model eğitiminde hem de ChatGPT’nin geçmiş sohbetlerden referans alarak daha kişiselleştirilmiş yanıtlar üretmesi hedefiyle kullanılıyor. 
• OpenAI CEO’su Sam Altman, şirketin potansiyel bir yasal süreçte sohbetleri yetkili kişilerle paylaşmak zorunda kalabileceğini söylüyor. 
• Kullanıcılar, diledikleri veri ve sohbetleri ChatGPT’den silebiliyor. Silinen sohbetler, otomatik olarak 30 gün içinde OpenAI sunucularından kaldırılıyor. 
• Enterprise, Team ve Edu aboneliklerinde daha güçlü gizlilik seçenekleri sunuluyor. Bu versiyonlarda kullanıcıların verisi model eğitiminde kullanılmıyor. 
• Veriler, hedefli reklam oluşturmak için üçüncü parti şirketlere satılmıyor. 

ChatGPT’de geçici sohbet özelliği de bulunuyor. Ücretli aboneler tarafından kullanılabilen modda araç, konuşulan hiçbir bilgiyi kullanmıyor ve sohbeti kaydetmiyor. 

Claude: Claude da özellikle silah veya kimyasal madde gibi tehlike kullanım senaryolarına sahip ve yasa dışı içeriklerin üretilmesini engellemek üzere katı sınırlamalar uyguluyor. Platformda cinsel istismar, çocuk güvenliği, ayrımcılık ve şiddet gibi temalarda da katı kurallar bulunuyor. 

Ayrıca Claude, istikrarlı bir şekilde zararlı ya da taciz içeren kullanıcı etkileşimleri sırasında konuşmayı sonlandırabiliyor. Özellik, yalnızca çocukları hedef alan cinsel içerik talepleri ya da büyük ölçekli şiddet veya terör eylemlerine olanak tanıyacak bilgi talep etme girişimleri gibi aşırı uç durumlarda aktif hâle geliyor. Sohbet robotu, birden fazla komut girişimi başarısız olduğunda, verimli bir etkileşime girmeye dair umudu tükendiğinde veya kullanıcı açıkça sohbeti sonlandırmasını istediğinde yeni özelliği kullanıyor. 

• Anthropic artık, varsayılan olarak kullanıcıların Claude ile yaptıkları sohbetleri yapay zeka modellerini eğitmek için kullanıyor. Dilenirse özellik devre dışı bırakılabiliyor. Aksi hâlde sohbetler, 5 yıla kadar saklanıyor. Kurumsal müşterilerin veri ve etkileşimleri ise bu durumdan etkilenmiyor.

Gemini: Gemini’ın platform politikalarında da çocuk güvenliği, zararlı aktiviteler, şiddet ve asılsız bilgi gibi risk alanlarına yönelik katı sınırlamalar bulunuyor. Kullanıcı etkileşimleri otomatik olarak 18 ay sonra siliniyor, fakat kullanıcıların bu süreyi kısaltma seçeneği bulunuyor. Ayrıca genç kullanıcılar için otomatik olarak daha sıkı korumalar uygulanıyor.

Gemini’da artık bir geçici sohbet özelliği de bulunuyor. Kullanıcıların sohbet robotuyla tek seferlik sohbetler yapmasına olanak tanıyan mod aktif hâle getirildiğinde Gemini, bu sohbetleri belleğe kaydetmiyor, gelecekteki sohbetlerde kullanmıyor veya eğitim verisine dönüştürmüyor. Geçici sohbetler, Google sunucularında yalnızca 72 saat tutuluyor.

• Fakat Gemini, standart sohbetlerdeki ayrıntıları otomatik olarak belleğe kaydederek bu bilgilere takip eden sohbetlerde referans yapabiliyor. Kullanıcılara daha kişiselleştirilmiş yanıtlar sunmayı amaçlayan özellik, varsayılan olarak aktif hâle getiriliyor. Kullanıcılar, dilerlerse özelliği ayarlardan devre dışı bırakabiliyor. 

Editörün önerisi: Hangi yapay zeka asistanı hangi iş için uygun? | Quando AI, Doğa Yurduneri