Déjà vu derbisi: Yaralı Kartal, Fenerbahçe’ye karşı

Süper Lig’de ilk yarının üç büyükler arasındaki son derbisini 7 Aralık Cumartesi günü saat 19.00’da Beşiktaş ile Fenerbahçe oynayacak. Liderin 13 puan gerisine düşmesinin ardından ciddi bir krize giren Beşiktaş’ta bu türbülans, Başkan Hasan Arat’ın istifasını ve teknik direktör Giovanni van Bronchkhorst’la yolların ayrılmasını beraberinde getirdi. Samet Aybaba’nın iç işleyişe dair ciddi suçlamalar içeren açıklamaları camia içindeki tartışmaları büyütürken Arat sonrası öne çıkan Hüseyin Yücel, erken seçim kararını ve başkan adaylığını ilan etti. 

Siyah-beyazlılar bu zorlu şartlar içinde Sergen Yalçın’ı takımın başına geçmeye ikna edemedi. Hâl böyle olunca iş bir kez daha son yılların kadrolu “geçici teknik direktörü” Serdar Topraktepe’ye düştü. Geçen yıl Türkiye Kupası’nı Beşiktaş’a kazandıran Topraktepe, Dolmabahçe’deki derbiye takımın başında çıkacak ve açıkçası ev sahibi avantajı dışında ibre tamamen Fenerbahçe’yi gösterirken şapkasında tavşana rastlamayı umacak.

• Bir adım geriden: İki takım Süper Lig tarihinde 137. kez karşılaşıyor. Bugüne kadar Fenerbahçe 49, Beşiktaş 42 kez sahadan galip ayrıldı.

Yine bir Aralık akşamı, Beşiktaş sallanırken…

Derbi, geçen sezonki Dolmabahçe derbisiyle hemen hemen aynı tarih, ahval ve şeraitte oynanacak. Beşiktaş geçen sezon da ligin bu bölümünde zirve yarışına havlu atmış, 9 Aralık’ta Fenerbahçe’yi lige başladığı Şenol Güneş’le değil Rıza Çalımbay’la ağırlamış ve o maçta pek de varlık gösteremeyerek 3-1 yenilmişti. Bu déjà vu şartları altında Beşiktaş’ın geçen sezona göre neyi farklı yapacağı önem kazanıyor. Çünkü karşısında yine çok güçlü bir Fenerbahçe var.

Türkiye’deki futbol otoritelerinin “iyi futbol oynatmadan maç ve şampiyonluk kazandıran adam” olarak kodladığı Jose Mourinho, evinde Galatasaray’a aldığı mağlubiyet ve ligin dişli takımlarından Göztepe ve Samsunspor’a kaybettiği puanların dışında Süper Lig’de pek de sorun yaşamadı. Özellikle Trabzonspor maçından beri—Avrupa’da değil ama ligde—daha ne oynadığını bilen bir Fenerbahçe izliyoruz. Mourinho, ligin en geniş kadrosuna sahip olmanın avantajlarını daha iyi kullanmaya başladı; Oğuz Aydın, Samet Akaydın, Mert Hakan Yandaş gibi yerlilerden aldığı katkıya Kostic, Amrabat, En-Nesyri gibi yüksek profilli yeni transferlerin formunu bulması da eklendi. Beşiktaş deplasmanına da bu avantajla, gidişata göre birden fazla oyun planını hayata geçirebilecek oyuncu zenginliğiyle girecek ve oyunun ilerleyen bölümünde hamle avantajını elinde bulunduracak.

• Bilgi notu: Fenerbahçe, Süper Lig’de çıktığı son 26 deplasmanı kaybetmedi. Süper Lig tarihinde rekor 33’er maçla Galatasaray (iki kez) ve Beşiktaş’a ait.

Topraktepe’nin savunma krizi

Kadrosu Fenerbahçe’ye göre zayıf olan, form grafiği iç açıcı olmayan Beşiktaş’ta ise bu problemlere stoper tandeminin sakatlığı eklenmiş durumda. Savunmanın lideri Gabriel Paulista ile birlikte atletik toparlayıcısı Felix Uduokhai’nin derbide oynaması zor görünüyor. Bu şartlarda Emirhan Topçu ve Tayyip Talha Sanuç gibi kendini henüz bu formayla ispatlayamamış, tecrübe eksiği bulunan iki isme önemli iş düşecek. Fenerbahçe’nin Beşiktaş’ın Svensson ve Masuaku’dan oluşan beklerine de ciddi sorun çıkaracak kanat oyuncularını barındırdığını hatırlatalım. Mourinho mutlaka bu eşleşme avantajından faydalanmayı temel hedefleri arasına almıştır.

• Yakın tarih: Evinde oynadığı son 2 maçı kaybeden Beşiktaş, geçen yıl da Fenerbahçe karşısına iç sahadaki son 2 maçında yenilerek çıkmıştı. Siyah-beyazlılar ligde 5 maçtır kazanamıyor.

Merkezi üçlemek

Bu kadar problemli bir savunmaya sahip olan Serdar Topraktepe’nin vermesi gereken önemli kararların başında orta saha kurgusunu nasıl şekillendireceği geliyor. Beşiktaş Van Bronckhorst yönetiminde çoğunlukla 4-2-3-1 formasyonunu kullandı. Savunmanın önündeki ikili dinamik Gedson Fernandes ve oyun kurucu karakterli defansif orta sahadan (Musrati, Ndour bazen de Salih Uçan) oluştu. Ancak kariyerinin en skorer sezonunu geçiren Gedson’un rakip ceza sahasına yaklaştıkça daha etkili olduğu gerçeği Topraktepe’yi merkezde Portekizlinin hücumu daha çok zorladığı bir 4-3-3-‘ü denemeye itebilir. 

Beşiktaş bu yolla, ligin en iyi orta blok savunması yapan takımı olan Fenerbahçe’ye karşı merkezde daha fazla pas opsiyonu yaratmayı, böylece topa sahip olmayı, kaptırsa da geriye dönüşleri daha sorunsuz yapmayı hedefleyebilir. Tabii bu denklem, Rafa Silva’nın oyun kurucu kanat olarak sola yatık konumlandığı ve Masuaku’ya alan açtığı, sağda ise Rashica’nın çizgiyi kullandığı ve Svensson’a iç koridoru bıraktığı senaryolar doğuracaktır. Mourinho skoru bulamazsa bu, Beşiktaş’a ileride çoğalma problemi yaşatması da muhtemel senaryoyu ön alan baskısını şiddetlendirerek aşabilir. Daha kaliteli ayaklara sahip olan Fenerbahçe, derbi atmosferinden olumsuz etkilenmediği sürece avantajlarını koruyacaktır.

• Muhtemel 11’ler: Beşiktaş- Mert, Svensson, Tayyip Talha, Emirhan, Masuaku, Ndour, Salih, Gedson, Rashica, Rafa Silva, Immobile. Fenerbahçe - Livakovic, Osayi, Samet, Djiku, Kostic, Fred, Amrabat, İsmail Yüksek, Tadic, Oğuz Aydın, En-Nesyri.