Koltuk savaşları: Drive to Survive 5

Tüm Formula 1 hayranlarının merakla beklediği ve izlenme rekorları kıran Netflix belgeseli Drive to Survive'ın beşinci sezonu geçtiğimiz hafta yayınlandı. Grand prix yarışlarını takip eden belgesel dizisi, 2019'da yayımlanan ilk sezonundan bu yana F1'e yeni seyirciler, spor dünyasına da yeni yıldızlar kazandırdı. Drive to Survive, Formula 1'in son beş yıldaki popülaritesi (özellikle ABD'de) üzerinde dönüştürücü etkisiye sahip. Buna rağmen belgesel serisinde F1’i yakından takip edenler için pek çok tartışmalı konu da mevcut.

Box to Box Films tarafından hazırlanan belgeselin özellikle sahte rekabetleri öne çıkartan ve pek de doğru olmayan gerilimleri odağına alan şekilde kurgulanması, birçok F1 takipçisini hüsrana uğrattı. Dünya şampiyonu Red Bull pilotu Max Verstappen, çok fazla yalan olduğunu düşündüğü için bir ara seride yer almayı reddetti. Formula 1 pilotların kendilerini daha rahat hissetmeleri için Netflix yapımcılarıyla özel görüşmeler yaptı. Bununla birlikte Drive to Survive, Formula 1’deki perde arkasına, bireysel konuşmalara herkesin çok da kolay ulaşamayacağı derin alanlara ulaştı.

^Racefans

Verstappen bir röportajında konuyla ilgili; “Tabii ki, bir şov yarattığınızda drama olması gerektiğini, heyecan verici olması gerektiğini anlıyorum. Ama ben, sizin iyi tasvir edilmenizi ve böyle bir şey olmadığı halde farklı çekim türleri hakkında yorum kopyalamaya başlamamanızı da çok önemli bulan bir adamım." şeklinde bir açıklamada bulundu ve devam etti: “Onlara bunun benim görüşüm olduğunu açıklamak zorunda kaldım. Aksi takdirde, bunun bir parçası olmak istemedim. Ama evet, anladılar. Bir kez ortaya çıktığında, ondan ne yaptıklarını görelim. Ama tabii ki olumluyum çünkü bunun Formula 1 için de çok önemli olduğunu biliyorum.” 

Red Bull'un New York'ta sezon lansmanı sırasında Verstappen, Drive to Survive'ın "her zaman bir parçası olmak istediğini" ancak bunun "gerçekçi olması gerektiğini" açıklayarak belgeseli ekibiyle tekrardan görüşmelere başladı. 

Öte yandan pilotlar daha özenli bir yaklaşımdayken F1 CEO'su Stefano Domenicali, Netflix belgeselinin şampiyonaya getirdiği faydaların farkında ve bundan çok memnun: “Doğru şekilde temsil edilmediğini hissettiği için yarışmaya katılmayı reddeden bir sürücü yapıcı davranmıyor demektir; bu yüzden doğru olduğunu düşündüğü bir formata nasıl dahil edilebileceğini anlamak için bir diyaloğa ihtiyaç vardır. Netflix ile de konuşacağız çünkü hikayenin gerçeklikten uzaklaşmaması gerekiyor, aksi halde artık uymuyor. Pilotlarla birlikte ele alacağımız bir konu. Böylesine olağanüstü bir ilgi uyandıran bir projenin, her gün birlikte yaşadığımız sporun imajını ve anlamını bozmadan, çekiciliği sürdüren bir dile sahip olduğundan emin olmalıyız.”

^{Daniel Riccardio}

Daha önce The Post'a konuşan belgeselin yapımcısı Paul  Martin, “Daniel olmasaydı, Drive to Survive olmazdı” demişti. Ricciardo’nun hikayesine geniş bir yer verilen 5. sezonda koltuk savaşlarını biraz daha net görüyoruz. Oscar Piastri ile Alpine arasında yaşanan iletişimsizliği ise sosyal medyadan takip etmiştik.

Belgeselde bazı ayrıntılarda F1 ekibinin insan olduğuna dair günlük rutinlerini ya da aile detaylarını görebiliyoruz. Steiner’ın eşi Gertraud Steiner ile sohbeti, Christian Horner’ın yaz arasında ailesi ve arkadaşlarıyla vakit geçirdiği Kevin Magnussen’in bebeği ile arasındaki ilişkiyi görebiliyoruz. Görmeyi beklediğimiz ama göremediklerimiz de var.

Neler eksikti?

^{Jennie Gow Twitter}

Seb’in vedası, Russell’ın zafer mutluluğu, kadın temsiliyeti

Tüm bölümlerin süre toplamı 32 saat olan belgeselin yüzde 1,54'ünde kadınlar konuştu. Bu, altı buçuk saati aşan toplam sürenin yalnızca altı dakika yedi saniyesiydi. Sezon boyunca ekranda sadece altı kadın yer aldı. Formula 1 muhabiri Jennie Gow, bölümlerde görüş bildiriyor, muhabir Laura Winter ise F1 ekipleriyle röportaj yaparken arada gözüküyor. Belgeselde yer alan diğer kadınlar arasında pilot ya da takım patornlarının  aile üyeleri; Haas’ın patronu Guenther Steiner’ın eşi Gertraud Steiner, Mick Schumacher’ın annesi Corinna Schumacher ve Christian Horner’ın eşi Geri (Halliwell) Horner yer alıyor. McLaren Racing'in İletişim Direktörü Sophie Ogg'un adı 6. Bölüm'de ekranda, Jenner Racing'in W Series takım sahibi Caitlyn Jenner'ın ise 3. bölümde Christian Horner ile el sıkışırken biraz gösteriliyor. Red Bull'un iyi bir sezon geçirmesinde önemli bir payı olan Red Bull mühendisi Hannah Schmitz'i görmek ve görüşlerini duymak bu belgeselden beklentimdi.

^{Oscar Piastri} 

Aslında bildiğimiz her şeyi biraz daha detayıyla izledik. F1’i takip eden birinin belgeseldeki detayları bilmediğini düşünmüyorum. İzleyici kitlesi ve belgeselin yapılma amacını düşünürsek bile çok yüzeysel kalan bir kurgu izliyoruz. F1 gibi çoğu detayı diğer spor alanlarından daha fazla düşünen ve nispeten reaksiyon alan bir yapı bu kadar etki alanını küçültmemeliydi. Oscar Piastri’nin kontrat anlaşmazlığı Alpine patronu Otmar Szafnauer'in ve McLaren’in patronu Zak Brown arasında dışarı çok da yansımayan bir husumet ortaya çıkardı. Brown ve Safnauer arasında geçen konuşmalara kulak verdik. Piastri'nin McLaren ile Otmar davadan neden vazgeçti biraz daha detay öğrenebilirdik. 

Açıkladığı günden itibaren F1 medyasında her gün bir detayıyla gündem olan Sebastian Vettel'in emekliliğine Drive to Survive'da 2 dakikalığına yer verilmiş. Diğer pilotların Vettel'in emekliliğini öğrendiklerinde verdikleri tepkiyi izliyoruz fakat pek bir yorum yok. Vettel ise emeklilik kararını alırken sarhoş olmadığını söylediği bir kesitten ibaret. Tabii bu Vettel'in tercihi de olabilir.

^{Georg Russell/F1}

George Russell’ın havada durduğu ve ağlamaktan helak olduğu Brezilya GP zaferine dair tek bir saniye bile izleyemedik. Mercedes’in geçirdiği sezonu da düşünürsek en azında bu sezonuna dair sadece olumsuzluklara boğulmaz, sinirli bir Toto Wolff görmezdik.

Red Bull’un bütçe aşımına dair ekibin sadece — bizi kıskanıyorlar, çekemiyorlar—  çıkışlarını görüyoruz. Bu kurgu/montaj aşamasında bir araya getirilmiş bir durumsa bile baya talihsiz duruyor. Geçtiğimiz sezonun en önemli olaylarından biriydi bütçe aşımı konusu ve Red Bull ciddi iddialar ile karşı karşıya kaldı. Bu iddialara dair tepkiler gerçekten bu minvalde mi olmalıydı düşündüm. 

Düzenlemelerin talihsizliğine de değinmek isterim. Daniel Ricciardo’nun vedasının anlatıldığı süreçlerdeki kurgu biraz rencide ediciydi. Riccardio’nun Alphine önerilmesi detayı ise en bilmediğimiz konuydu. Bir süre koltuksuz kaldığını düşümüştük. Ancak Daniel, Alphine ve McLaren arasında pazarlık etmenlerinden biriymiş. Zak, bizzat Otmar’ın yanına giderek takımlar arası dava sürecine gitmeden bir çözüm yöntemi olarak Oscar ve Daniel değişimini önermiş.  

^SI

Zhou Guanyu’nun Silverstone'daki kazası sezonun en büyük olaylarından biriydi. Silvester’a bu kadar fazla yer verilmişken kazaya dair sadece yeni görüntüleri biraz daha detaylı izliyoruz fakat Zhou’nun görüşlerine çok da fazla yer verilmemiş. Kazadan sonra durumuna dair açıklama beklerken doktorların Zhou'yu arabadan nasıl çıkarıp ambulansa bindirdiğini izliyoruz. George Russell'ın çabaları da daha detaylı bir şekilde gösteriliyor. Formula 1’de kazaların yeri önemli pilotların hayatlarını riske atarak bu sporu neden yaptıkları bile irdelenebilirdi biraz.

Geçen sene gittiği her şehirde izlenme rekorları kıran Formula 1, Drive to Survive ile pilotların ve bu pazarın etkisini artırıyor. Spor belgesellerinin etkisini en iyi kullanan organizasyonlardan biri Formula 1. Break Point ile tenis dünyası bu etkiyi yakaladı mı ya da yakalayacak mı görmek için zamana ihtiyaç var. Fakat bu sporların kitleleri arasındaki izleme deneyimlerinin bile farklılık yarattığını düşünüyorum. Sporcuları büyük yıldızlar haline gelmesinde ise etkisini yadsıyamayız. Belgeselin anlatısı her zaman böyle bir dil ve kurgu kullanmamış olsa da sadece belgeseli izleyen biri Oscar Piastri’nin ne kadar gelecek vaad ettiğine dair bir düşünceye ya da merağa sahip oluyor. Diğer yandan perde arkasında kalan bir krizin yönetim şeklini gördüğünde çok fazla strateji olduğu ön bilgisiyle yarışları izleme deneyimi değişebiliyor.