Şehirde gece hayatına ilgi neden azalıyor?
SoliSeyahat ve kültür yayını SOLİ, şehirleri ve içindeki farklı kültürel toplulukları araştırmak üzere mahallelere ve mahallelilerin hikâyelerine odaklanıyor.
Gece ekonomisi, şehirlerin sosyal ve ekonomik dinamiklerini canlı tutan önemli bir yapı taşı. DWF Group’un 2025 raporu, şehirlerin 24 saat yaşayan yapılarla gece ekonomisini canlandırma potansiyeline sahip olduğunu ortaya koyuyor. Londra, New York ve Tokyo gibi şehirler, bu modelin öncüsü konumunda. Ancak bu şehirlerin başarısı, sadece eğlence sektörüne değil, aynı zamanda ulaşım, sağlık ve güvenlik gibi temel hizmetlere de 24 saat erişim sağlamalarına dayanıyor.
Son yıllarda, özellikle genç yetişkinlerin gece hayatına ilgisinin azalması, bu sektörün sürdürülebilirliğini tehdit ediyor. Yüksek maliyetler, güvenlik endişeleri ve yetersiz gece ulaşımı gibi faktörler, Birleşik Kırallık'taki 18-30 yaş grubu başta olmak üzere birçok kişiyi gece ekonomisinden uzaklaştırıyor. Bu durum, şehirlerin sadece eğlence merkezleri değil, aynı zamanda güvenli, erişilebilir ve sosyal bağları güçlendiren alanlar haline gelmesi gerektiğini gösteriyor.
Artan maliyetler ve ekonomik kaygılar: Gece hayatına katılımın önündeki en büyük engel, artan yaşam maliyetleri. Gece Ekonomisi Sektörleri Derneği tarafından (NTIA) Obsurvant’a yaptırılan tüketici anketine göre, katılımcıların %76’sı içki fiyatlarının düşmesi halinde daha fazla dışarı çıkacaklarını belirtiyor. Yüksek içki fiyatları, giriş ücretleri ve ulaşım maliyetleri, özellikle genç yetişkinler için gece hayatını erişilmez kılıyor. Bu durum, ekonomik belirsizliklerle mücadele eden genç nüfusun sosyal yaşamdan uzaklaşmasına neden oluyor.
Güvenlik endişeleri: Gece hayatından uzaklaşmanın bir diğer önemli nedeni güvenlik kaygıları. Kadınların üçte biri gece dışarıdayken kendini güvensiz hissettiğini belirtiyor. Gece ulaşımındaki yetersizlikler de bu güvensizlik duygusunu artırıyor. Özellikle kadınlar ve gece çalışanlar için güvenli ulaşım alternatiflerinin eksikliği, gece hayatına katılımı sınırlandırıyor.
Gece ulaşımı: Gece ekonomisinin gelişiminde güvenli ve erişilebilir ulaşım sistemleri kritik bir rol oynuyor. NTIA anketine göre, katılımcıların %69’u daha iyi gece ulaşımı sağlanırsa dışarı çıkma sıklıklarının artacağını belirtiyor. Yetersiz toplu taşıma ağları ve yüksek ulaşım ücretleri, gece hayatına katılımı engelleyen önemli faktörler arasında yer alıyor.
24 saat yaşayan şehirlerde: Gece ekonomisi, Birleşik Krallık’ta GSYİH’nın %4,1’ini oluşturarak 93,7 milyar sterlinlik gelir sağlıyor. Birleşik Krallık'ta her 9 kişiden 1’i gece ekonomisinde çalışıyor; bazı bölgelerde bu oran %57’ye kadar çıkabiliyor. Gece ekonomisi aynı zamanda şehirlerin sosyal dokusunu güçlendiriyor. Gece pazarları, kültürel etkinlikler ve sosyal buluşmalar, şehir sakinleri arasında bağ kurulmasını sağlıyor.
Ne düşündük: Gece ekonomisinin sürdürülebilirliği, sadece ekonomik kazançlara değil, aynı zamanda sosyal bağların güçlendirilmesine, güvenliğin artırılmasına, ulaşımın daha iyi sağlanmasına ve şehirlerin herkes için erişilebilir hâle getirilmesine bağlı. Gençlerin gece hayatından uzaklaşma eğilimi, şehirlerin sosyal dokusu üzerinde kalıcı etkiler yaratabilir. Ancak 24 saat yaşayan şehir modeli, bu eğilimi tersine çevirecek fırsatlar sunuyor. Bunun için yerel yönetimler, işletmeler ve toplulukların birlikte hareket ederek, gençlerin ihtiyaçlarına yanıt verebilecek kapsayıcı ve güvenli ortamlar oluşturması gerekiyor.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
SoliSeyahat ve kültür yayını SOLİ, şehirleri ve içindeki farklı kültürel toplulukları araştırmak üzere mahallelere ve mahallelilerin hikâyelerine odaklanıyor.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Şehirlerde akşam 6’dan sabah 6’ya neler oluyor? İstanbul, Atina, Londra ve Paris’ten gece hayatındaki değişimlere, yeni açılışlara ve güncel haberlere göz atıyoruz. Bonus: Osman’ın Roma notları.
21 Şub 2025
YAZARLAR
Soli
Seyahat ve kültür yayını SOLİ, şehirleri ve içindeki farklı kültürel toplulukları araştırmak üzere mahallelere ve mahallelilerin hikâyelerine odaklanıyor.
İLGİLİ OKUMALAR
Kişisel tercihlere göre şekillenen tatiller, daha az bilinen rotalar ve özel etkinlikler için yapılan yolculuklar, 2027’de seyahat alışkanlıklarının öne çıkan başlıkları arasında olacak gibi görünüyor. Son araştırmalar, gezginlerin tatilden beklentilerinin çeşitlendiğini; seyahat kararlarında bütçe, ruh hâli, ilgi alanları ve deneyim arayışının eskiye kıyasla daha büyük rol oynadığını gösteriyor.
Sanatçı misafirlik programları, yaratıcıları yerel bilgiyle buluşturan araştırma ve karşılıklı öğrenme alanları. Şeflerin, tasarımcıların ve araştırmacıların katıldığı bu programlarda, gidilen yerin insanlarıyla, doğasıyla ve kültürüyle kurulan ilişki de üretimi şekillendiriyor. Kapadokya’dan Sardinya’ya uzanan örnekler, zanaat bilgisinin aktarılması ve kırsal kalkınma için yeni olanaklar sunuyor. Programların değeri ise sanatçıların, ev sahiplerinin ve yerel toplulukların birbirinden ne öğrendiğine ve birlikte ne üretebildiğine bağlı.
Verona’daki Biblioteca Capitolare, 1.500 yılı aşkın geçmişiyle dünyanın hâlâ faaliyet gösteren en eski kütüphanesi kabul ediliyor. 517 tarihli elyazmalarından silinip yeniden ortaya çıkan metinlere uzanan koleksiyon, yalnızca yazının tarihine değil, kitapların yüzyıllar boyunca nasıl korunduğuna da ışık tutuyor.
Dünyanın en kuzeydeki başkentlerinden biri olan Reykjavík, adaya adım atan gezginler için genelde yalnızca bir konaklama noktası ya da doğa turlarına geçiş güzergahı olarak görülüyor. Oysa şehir; insan ölçeği, özgün mimari yapısı ve kamusal alan kullanımıyla adadaki yaşam kültürünün en somut özetini sunuyor. Üstelik “buralı olmanın” ve adadaki gündelik hayatın izlerini sürmek isteyenlere karşı da son derece cömert. Kentin 10 yerel durağını bir güne sığdırmak isteyenler için bir rehber.
Bali’den Koh Phangan’a, Goa’dan Tulum’a uzanan görünmez hatta “Coğrafi Rezonans Hattı” demek gerek belki. Burası insanların kaybettikleri ritmi yeniden bulmaya çalıştıkları bir dolaşım ağı. Fakat bir süre sonra başka bir şey fark ediliyor: İnsanlar rezonansı bulamıyor, onu bir ülkeden diğerine taşıyor sadece. Bu yüzden Coğrafi Rezonans Hattı bir çözüm haritasından çok, bir semptom haritası.
