Testerenin ekonomik karnesi: Milei modelinin sınırları

Arjantin'de Javier Milei'nin "testere" ile başlattığı ekonomi programı üçüncü yılını tamamlamaya yaklaşırken, ilk iki yılın başarı hikayesi yerini giderek daha karmaşık bir tabloya bırakıyor.
Testerenin ekonomik karnesi: Milei modelinin sınırları

Arjantin'de Javier Milei'nin "testere" ile başlattığı ekonomi programı üçüncü yılını tamamlamaya yaklaşırken, ilk iki yılın başarı hikayesi yerini giderek daha karmaşık bir tabloya bırakıyor. Aralık 2023'te yıllık %211 enflasyon, negatif net rezerv ve milli gelirin %4,4'ü düzeyinde bütçe açığıyla devralınan ekonomi, sert bir mali disiplinle çöküşün eşiğinden döndürüldü. Bugün gelinen noktada ise platoya oturmuş bir enflasyon, durma noktasına gelmiş bir büyüme ve neredeyse on yıl öncesine geri dönmüş bir kayıtlı istihdam tabanı görüyoruz. Kısaca, şok terapisinin kısa vadeli etkileri zaman ilerledikçe aksi yönde çalışmaya başlamışa benziyor. Diğer bir ifadeyle temel uygulama esasları değişse de ülkenin kronik yapısal sorunları yeni koşullar altında kendini yeniden gösteriyor.

Programın ilk evresi, Milei’nin seçim vaatlerinde de anlattığı bir şok terapisiydi. Bu süreçte peso yaklaşık %50 devalüe edildi, kamu harcamaları sert biçimde kısıldı ve bütçe uzun bir aradan sonra fazla vermeye başladı. Aylık %25'in üzerindeki enflasyonun 2025 ortasında %2'nin altına inmesi, dünyanın en hızlı dezenflasyon örneklerinden biri olarak kayıtlara geçti. Yıllık manşet enflasyon Mart 2025'te %55,9 iken aynı yılın ekimi ayında %31,3'e geriledi.

Hoş geldin! Aposto Premium üyelerine özel bu içeriği okumak için Premium üye olabilir ya da Premium hesabına giriş yapabilirsin.

Aposto Premium
Ayda

  • Aposto'nun tüm arşivine ve güncel yayınlara sınırsız erişim.
  • Yükselen endüstrilerden gelişme ve içgörüleri aktaran, entelektüel dünyanı besleyecek Premium üyelere özel makale ve bültenler.
  • Gündemdeki gelişmeleri küresel bir perspektifle aktaran analizler.
  • Aposto Radyo için hazırladığımız podcast ve sesli belgesellere websitemiz ve mobil uygulamamızdan erişim imkanı.
Aposto Premium üyesi misin? Giriş yap
demet
EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

YAZARLAR

Eralp Ersoy

Lex Strategic Advisory Kurucusu

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

OKUMAYA DEVAM EDİN

EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Büyüme, verimlilik ve iktisadi kazanç üzerine

Milli gelir bir hasılat rakamıdır, kazanç rakamı değildir. Türkiye 2010-2019 arasında yılda %5,5 büyüdü ancak aynı zaman zarfında verimlilik artışı yalnızca %0,3'te kaldı. Bunun sebebi ise yatırımların az olmasından ziyade yatırımların yanlış noktalara yönelmesiydi. Uzun süredir olduğu gibi bugün de aynı sınav önümüzde bizleri bekliyor.

Yaman Alp Ungan

·

08 Eki 2026

Büyüme, verimlilik ve iktisadi kazanç üzerine
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Yüksek faiz düzeninde tahvil piyasaları

2026’nın son çeyreğine girerken küresel tahvil piyasalarında önceki yıllardan oldukça farklı bir yatırım ortamı oluşuyor. Uzun süre piyasaların ana tartışması merkez bankalarının faiz indirimlerine ne zaman başlayacağı üzerine kuruluyken, bugün yatırımcıların cevaplaması gereken soru daha farklı.

Eren Kuru

·

08 Eki 2026

Yüksek faiz düzeninde tahvil piyasaları
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Türkiye New York’ta ABD'li yatırımcıya hangi planları sundu?

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın New York ziyareti kapsamında 21-23 Eylül’de düzenlenen Türkiye Yatırım Konferansı’nda ekonomi yönetimi, Amerikan şirketlerini Türkiye’de enerji ve yüksek teknoloji yatırımları yapmaya çağırdı. Peki sunulan planların detaylarında neler yer aldı?

Emircan Yaman

·

06 Eki 2026

Türkiye New York’ta ABD'li yatırımcıya hangi planları sundu?
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Haftalık takvim: TÜFE bekleniyor

Bu hafta veri akışının yanı sıra merkez bankalarının toplantı tutanakları da yakından izlenecek. Yurt içinde Eylül ayı enflasyonu, Hazine nakit dengesi ve sanayi üretimi öne çıkarken, yurt dışında ABD ISM hizmet PMI, Fed ve ECB toplantı tutanakları, Almanya sanayi üretimi ve Michigan tüketici güven endeksi ön planda.

05 Eki 2026

Haftalık takvim: TÜFE bekleniyor
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

İçeride fonların, dışarıda yükselen faizlerin makro etkileri ve sonrası

İçeride sermaye piyasalarında yaşanan kayıpların servet etkisi ve iç talep üzerindeki olası sonuçları tartışılırken, dışarıda tahvil faizlerindeki yükseliş finansal sistem açısından daha geniş bir risk alanı yaratıyor. Altın, konut ve faiz getirileriyle son yıllarda büyüyen hanehalkı serveti, fon kaynaklı kayıpların makroekonomik etkisini kısmen sınırlayabilir. Küresel tarafta ise yüksek kamu borcu, güçlü talep ve uzun vadeli faizler yılın son çeyreğinde piyasaların yönünü belirleyecek temel başlıklar olmaya devam edecek.

Erhan Aslanoğlu

·

01 Eki 2026

İçeride fonların, dışarıda yükselen faizlerin makro etkileri ve sonrası