Yapay zeka, seçimlerin de kimyasını değiştiriyor

Yapay zekanın, seçim dönemlerinde yanlış bilgilerin yayılmasını kolaylaştırabileceği gibi dezenformasyonun önlenmesinde de aktif bir rol oynayabileceği değerlendiriliyor
Yapay zeka, seçimlerin de kimyasını değiştiriyor

27 Nisan - Habitat Derneği - Spektrum
Habitat Derneği ile birlikte

Habitat Derneği’nden: Gençliğin İyi Olma Hâli Raporu Türkiye’deki gençlerin durumuyla ilgili en kapsamlı araştırmalardan birini sunan Gençliğin İyi Olma Hâli Raporu , Habitat Derneği ve Infakto RW ortaklığıyla beşinci kez yayımlandı. Nedir? Habitat Derneği’nin iki yılda bir yürüttüğü araştırmaların çıktılarını sunan Gençliğin İyi Olma Hâli Raporu ’nun beşinci edisyonu, bir ay boyunca 28 farklı ilde 18-29 yaş arası 1.228 gençle yüz yüze görüşme yoluyla oluşturuldu. Rapora göre ; 2017 yılında yaşamdan memnun olan gençlerin oranı %70,8 olarak kaydedilirken, bu yılki araştırmada bu oran %45,6 olarak ölçüldü. Gelecekten umutlu olduklarını belirten gençlerin oranı ise 2017’den bu yana %66,6 ’dan %43,7 ’ye geriledi. Çalışan gençlerin yaşamdan memnuniyet oranı %47,1 , öğrencilerin %51,8 iken yaşam memnuniyeti en düşük olan grubun %28 oranla iş arayan gençler olduğu tespit edildi. Maddi durumlarından memnun olan gençlerin oranı %38,3 olarak ölçülürken, gençlerin %35,8 ’inin aylık kişisel gelirinin 3 bin lira ve altında olduğu görüldü. Gençlerin ifade ettiği en büyük sorunlarsa enflasyon, hayat pahalılığı, işsizlik, kira artışları ve sokaklardaki şiddet. 6 Şubat depremlerinde arkadaşlarını kaybedenlerin oranı %19,2 , aile veya akrabalardan kayıp verenlerin oranı %8,5 , eğitimine ara vermek/kaydını dondurmak zorunda kalanların oranı %3,7 ve taşınmak zorunda kalanların oranı %3,2 olarak belirlendi. Gençliğin İyi Olma Hâli Raporu ’na buradan ulaşabilirsiniz.

Daha fazlasını öğren

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

Son zamanlarda günlük hayatımıza iyice dahil olan yapay zekanın siyasetteki kullanımı da giderek yaygınlaşıyor. Seçmen kitlelerinin analizinden seçim propagandalarına kadar siyaset özelinde pek çok alanda kullanılabilen yapay zeka teknolojisinin yalan haber üretimi ve seçim güvenliği için kullanımıysa bu bağlamda en büyük tartışma konusu olarak karşımıza çıkıyor. Buna göre, yapay zekanın seçimlerin kimyasını da değiştireceği değerlendiriliyor.

Geniş açı: Yapay zeka odaklı teknolojiler geliştiren girişimcilik stüdyosu Cerebrum Tech’in Kurucusu ve Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Erdem Erkul, dil modellemeleri alanındaki son gelişmeler ile deepfake gibi teknolojilerin sosyal medyada yanlış bilgilerin bot ve sahte hesaplar aracılığıyla yayılmasını kolaylaştırabileceğine dikkat çekiyor. Öte yandan, Erkul, yapay zekanın, büyük veriyi analiz etmekte sağladığı kolaylık ile de seçim güvenliği ve dezenformasyona karşı mücadeleye yardımcı olabileceğini da sözlerine ekliyor.

  • ChatGPT gibi uygulamalarla daha doğal, etkileşim alabilecek paylaşımlar üretilebildiğini; deepfake ile üretilen sahte videolar ve manipülatif bilgilerin bot hesaplar aracılığıyla hızla yaygınlaşabileceğini belirten Erkul, 2016’daki ABD seçimleri öncesindeki iki aylık süreçte 36 bin otomatik hesap üzerinden 288 milyon kez retweet edilen 1,4 milyon paylaşım yapıldığını aktarıyor. Bununla birlikte, Erkul, yapay zeka aracılığıyla bot hesapların tespitinin de mümkün olduğunu aktarıyor.
  • Türkiye’de geçen günlerde yayınlanan bir araştırmaya göre, Twitter’da son iki ayda günlük trendlere giren her beş gündem etiketinden en az birinin sahte olduğu tespit edilmişti.

Seçim kampanyaları: Yapay zekanın birçok ülkede farklı uygulama alanlarıyla seçim kampanyalarında da daha fazla kullanıldığını söyleyen Dr. Erdem Erkul, yapay zekanın seçmen kitlesini analiz ederek seçim kampanyalarında sapladığı önemli avantajların da altını çiziyor.

  • Erkul, bu duruma 2022’de Güney Kore’deki cumhurbaşkanlığı seçimlerinde muhalefet adayı Yoon Suk-yeol’un yapay zeka destekli dijital avatarının 7 milyondan fazla genç seçmenle metaverse ortamı üzerinden buluşarak konuşması ve ABD’de Demokrat Parti’nin seçmenlerin sosyal medyadaki siyasi eğilimlerini analiz ederek yaklaşan seçimler öncesi kampanya finansmanı için yapay zeka yardımıyla kişiselleştirilmiş mektuplar yazması örneklerini veriyor.

Seçim ve sandık güvenliği: Yapay zekanın seçim ve sandık güvenliği konularında da fayda sağlayabileceğini belirten Erkul; yapay zeka destekli uygulamaların oy verme işlemlerinde kişisel asistan olarak görevlendirilebileceğini, sandık sonuçlarının takip edilmesini daha hızlı hâle getirebileceğini, geçmiş seçim sonuçlarıyla karşılaştırmalı analizler sunabileceğini ve, olağandışı durumların takibini kolaylaştırabileceğini ifade ediyor.

Bir aday olarak yapay zeka: Çin merkezli bir mobil oyun şirketinin CEO’luk görevine “Tang-Yu” isimli bir yapay zeka robotunun atanmasını hatırlatan Dr. Erkul, bu durumun siyaset dünyasında da yansımaları olduğuna dikkat çekiyor. Erkul, konuya ilişkin açıklamasında şu ifadelere yer veriyor:

“Yeni Zelanda’da 2018 yılında yapılan seçimlerde “SAM” adı verilen uygulama dünyanın ilk yapay zekalı siyasetçisi olarak siyaset tarihe geçti. SAM’in iddiası zaman, yer kısıtlaması olmadan her an vatandaşların sorunlarını dinleyebilmesi. SAM ilk kullanıma girdiği günden bu yana hâlâ internet sitesi üzerinden seçmenlerin taleplerini dinliyor ve çözümlerini paylaşıyor. 2018 Rusya seçimlerinde de Yandex yapay zekası “Alice”i yaratarak seçimlere katılmasını sağlamıştı. Alice o seçimlerde Rus vatandaşlarından yaklaşık 25 bin oy aldı. Muhalif söylemler hakkında fikri sorulan Alice’in bu fikirleri dile getirenlerin cezalandırılması gerektiğini söylemesi ise tepki çekmişti. Japonya’da ise yapay zeka ile belediye seçimlerinde karşılaştık. Japonya'nın başkenti olan Tokyo'nun Tama ilçesinde belediye başkanlığı yarışına giren “Mitchihido Matsuda” ismi verilen yapay zeka uygulaması 4 bin oy alarak 3’üncü sırada yer aldı. Matsuda’nın seçim vaadi ise 100 kişiden 99’unun yönetiminden memnun kalacağı idi”

Regülasyon: Tüm dünyada yapay zekaya yönelik regülasyon tartışmalarının devam ettiğini belirten Erkul, Türkiye’de geç kalınmadan yasal düzenlemelerin gündeme alınması gerektiğini belirtiyor.

  • Yapay zeka temelli uygulamaların yasaklanmasının bu teknolojilerin potansiyelinden yararlanmamızı engelleyebileceğini; bu nedenle tamamen yasaklanmasına karşı olduğunu ifade eden Erkul, düzenlemelerin olması gerektiği de sözlerine ekliyor. 
  • Yapay zeka araçları ve hizmetleri için yasal çerçeve oluşturulması gerektiğini belirten Erkul, "Bu ve benzeri uygulamaların etik, adil ve güvenli bir şekilde kullanımını teşvik eden politikalar geliştirilir ise herkes için daha faydalı olabileceğini düşünüyorum.” şeklinde kaydediyor

Kimdir: 2021 yılında kurulan Cerebrum Tech, yapay zeka, oyun geliştirme ve Web3 alanlarında sürdürülebilir çözümler geliştiriyor. Dijital dönüşüm için etkin çözümler sunan Cerebrum Tech; akıllı şehirler, sürdürülebilirlik, siber güvenlik, veri güvenliği ve danışmanlığı alanlarında da yenilikçi ve global standartlarda uygulamalar geliştiriyor. Faaliyet sektörleri arasında ise oyun geliştirme, akıllı şehircilik, eğitim, sağlık, endüstri, otomotiv ve savunma sanayi yer alıyor. 

  • Gençlerin potansiyellerine inanan bir girişimcilik stüdyosu olarak dijital ve fiziksel dünya arasında sürdürülebilir köprüler kurma hedefiyle hareket eden Cerebrum Tech'in şu anda Silikon Vadisi, İstanbul, Seul, Ankara, Hollanda, Malta ve Londra'da ofisleri bulunuyor.
Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Quando

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

NEREDE YAYIMLANDI?

QuandoQuando

BÜLTEN SAYISI

PREMIUM'A ÖZEL

🗳️ Etnik profilleme, sandıkta yapay zeka

Hollanda'nın vize başvurusunda bulunan kişilerin etnik köken gibi değişkenlere bağlı olarak profillerini çıkarmasını sağlayan algoritması. Yapay zekanın seçim dönemlerindeki etkisi. Birleşik Krallık'tan Microsoft'a Activision engeli.

27 Nis 2023

Habitat Derneği ile birlikte
Tasarım: Esra Yapar

YAZARLAR

İrem Denli

Teknoloji Editörü

Quando

Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

QuandoQuando

HİKAYE

Kurumların yeni kör noktası: Şirketler ve çalışanlar ayrı AI araçları kullanıyor

Bugün artık pek çok şirket, verilerinin kontrollü bir ortamda kalması için çalışanlarına kurumsal bir yapay zeka hesabı sağlıyor. Fakat çalışanlar, bir sunum hazırlarken ChatGPT'yi, toplantı notlarını toparlarken Claude'u ya da raporlardaki verileri görselleştirirken Gemini’ı kullanmayı tercih edebiliyor. Daha pratik bulunduğu için kişisel bir hesap üzerinden yapay zekaya yüklenen bir dosya, şirket içi finansal veriler ya da müşteri bilgilerini içeriyorsa bir anda şirketin en büyük kör noktalarından birine dönüşebiliyor.

Doğa Yurduneri

·

06 Eyl 2026

Kurumların yeni kör noktası: Şirketler ve çalışanlar ayrı AI araçları kullanıyor
QuandoQuando

HİKAYE

Hype döngüsünün ötesi: AR’ın geleceği gösterişte değil, faydada olabilir mi?

Artırılmış gerçeklik (AR), tüketici pazarında hâlâ kitlesel olarak benimsenmenin yollarını ararken teknolojinin asıl etkisi çok daha kritik kullanım alanlarında ortaya çıkıyor. Duygu Daniels, itfaiyecilerin görüş mesafelerinin sıfıra düştüğü ortamlarda yollarını bulmalarına yardımcı olan AR teknolojileri geliştiren Ömer Hacıömeroğlu ile AR’ın bugünkü kullanım alanlarını, yapay zekayla kesişimini ve geleceğini konuştu.

Duygu Daniels

·

04 Eyl 2026

Hype döngüsünün ötesi: AR’ın geleceği gösterişte değil, faydada olabilir mi?
QuandoQuando

HİKAYE

Siyasi iletişimi hacklemek: Sentetik vatandaş çağında kamuoyu nasıl oluşur?

Güney Kaliforniya’da bir hava kalitesi düzenlemesi, oylama öncesinde kuruma yağan on binlerce muhalefet e-postasının ardından reddedildi; sonradan bu mesajların en az 20 bininin "yapay zeka destekli taban savunuculuğu grubu" CiviClick üzerinden üretildiği ve bazı kimliklerin rızasız kullanıldığı ortaya çıktı. Yapay zeka, kamusal katılım için gereken zaman ve emeği neredeyse sıfıra indirirken sahte kamuoyu üretmeyi de çok daha ucuz ve ikna edici hâle getiriyor. Peki gerçek bir toplumsal tepkiyle sentetik kamuoyunu nasıl ayırt edeceğiz?

Ümit Alan

·

04 Eyl 2026

Siyasi iletişimi hacklemek: Sentetik vatandaş çağında kamuoyu nasıl oluşur?
QuandoQuando

HİKAYE

Posta güvercinine dönüş: Teknolojinin geleceği ekransız giyilebilir cihazlarda mı?

Ekran yorgunluğunun zirveye ulaşması ve minimalizmin bir statü göstergesi hâline gelmesi, giyilebilir cihaz alanında yeni bir ürün kategorisinin doğmasına yol açıyor. Bir zamanlar lüks, teknolojiye daha fazla erişebilmek anlamına gelirken bugün bunun antitezi, bir ayrıcalığa dönüşüyor: Teknolojiye sahip olmak ama ona bakmak zorunda olmamak.

Doğa Yurduneri

·

02 Eyl 2026

Posta güvercinine dönüş: Teknolojinin geleceği ekransız giyilebilir cihazlarda mı?
QuandoQuando

HİKAYE

Apple yapay zekayı buluttan Mac’e taşıyor: AI’ın yeni adresi kişisel bilgisayarlar mı?

OpenAI’ın ChatGPT’yi kullanıma sunmasıyla fitili ateşlenen yapay zeka patlaması, bugüne dek hep pahalı çiplerle dolu devasa veri merkezleri etrafında büyüdü. Apple’ın yakın zamanda yaptığı duyuru ise yapay zekanın yeni adresinin kişisel bilgisayarlar olabileceğini ortaya koydu.

Doğa Yurduneri

·

30 Ağu 2026

Apple yapay zekayı buluttan Mac’e taşıyor: AI’ın yeni adresi kişisel bilgisayarlar mı?