Yeşil Ufuklar Projesi

Tarım ve hayvancılık, depremlerden etkilenen bölgede durma noktasına geldi. Hayvan kayıpları, yıkılan ahır, ağıl ve kümesler, hayvanların yem ihtiyacı, sulama alt yapısı, su depoları, yeraltı suları ve sulama sistemlerinin gördüğü zararların bölgede orta ve uzun vadede ciddi sorunlara yol açacağı bildiriliyor. Aynı zamanda çiftçilerin evleri ve besihaneleri yıkıldığı gibi traktör ve çeşitli aletleri büyük zararlar gördü.

Depremin etkilediği coğrafya Türkiye tarımının neredeyse yüzde 20'sini oluşturuyor ve bölgede Türkiye ekonomisi açısından önemi yüksek olan birçok önemli ürün var: Malatya’da kayısı ve kiraz, Kahramanmaraş, Gaziantep, Urfa ve Antakya’da kırmızı biber, Gaziantep ve Şanlıurfa’da fıstık, Osmaniye’de yer fıstığı bölge ekonomisinin önde gelen ürünlerinden. Bölgedeki zeytinlikler, üzüm bağları, turunçgillerin yetiştiği tarlalar da bölgenin önde gelen tarım aktivitelerinden. Meyve toplama ve hasat gibi tarımsal faaliyetlerin tekrar başlaması ve bu noktada ekonomik kalkınmayı hedeflerken ekolojik sürdürülebilirliği de gözetmek büyük bir önem taşıyor.

Yeşil Ufuklar Projesi, depremden etkilenen bölgelerde ekonomik kalkınmayı, ekolojik sürdürülebilirliği ve toplumun güçlendirilmesini tarım ve hayvancılık yoluyla teşvik etmeyi ve desteklemeyi amaçlıyor. Bunun için depremden etkilenen toplulukların, bölgede yapılacak çalışmaların karar verme süreçlerinde aktif katılımcılar olması için desteklenmesi; ekolojik, sosyal ve ekonomik sürdürülebilirliği destekleyen akıllı ve çevre dostu şehirler ve köyler inşa edilmesi; sürdürülebilir ve onarıcı tarımsal faaliyetlerin teşvik edilmesi ve sektörün sürdürülebilirlik odaklı yaklaşımlarla dönüştürülmesi; depremden etkilenen bölgelerde temel hizmetlere, altyapıya ve ekonomik fırsatlara erişimin artırılması; bölgede afet riskinin azaltılması ve dayanıklılığın güçlendirilmesi gerekiyor.

Proje, bunları gerçekleştirmek için depremden etkilenen kırsal ve kentsel topluluklarla, çiftçilerle, yerel yönetim ve STK’larla, sürdürülebilir kalkınmayı destekleyen şirketlerle ve ulusal ve uluslararası kalkınma kuruluşlarıyla çalışmayı hedefliyor. Projenin gerçekleştirmek istediği çalışmalar, sürdürülebilir ve rejeneratif tarımsal faaliyetleri teşvik edecek ve ekonomik kalkınma için sürdürülebilirlik odaklı yaklaşımlarla sektörü destekleyecek. Bu, çiftçilere sürdürülebilir tarımsal uygulamalar konusunda eğitim vermeyi, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımını teşvik etmeyi ve tarımsal ürünler için pazarlara erişimi artırmayı içerecek.

Yeşil Ufuklar Projesi, bütün bölgeyi sürdürülebilir ve yenileyici uygulamalarla dönüştürmeyi amaçlıyor. Önceki uygulamalardan farklı olarak, bu projede ticari sürdürülebilirlikle ve ürünlerin nihai kullanıcılarının ihtiyaçlarıyla uyumlu, esnek bir değer zincirinin oluşturulmasına öncelik verilecek.

Proje, öncelikle onarıcı tarım uygulamalarının ekonomik sürdürülebilirliğine ve ölçeklendirilmesine odaklanacak. Onarıcı tarım ve hayvancılık, toprak sağlığını iyileştirmeyi, biyolojik çeşitliliği artırmayı ve sentetik gübre ve böcek ilacı kullanımını azaltmayı amaçlıyor. Bu yaklaşım, geleneksel tarımın kısa vadeli kazanımlarından ziyade uzun vadeli pozitif çevresel ve sosyal etkiyi teşvik edecek. Proje, örtü ekimi, ürün rotasyonu ve azaltılmış toprak işleme gibi rejeneratif tarım uygulamalarını uygulamak için çiftçilerle birlikte çalışacak. Bu aşamada geleneksel tedarik ziniciri yerine, ürünlerin ihtiyaçlarını karşılayacak ve sürdürülebilirlik hedefleriyle uyumlu esnek bir değer zinciri oluşturulacak. Örneğin, bir markanın ürünleri için belirli bir domates türüne ihtiyacı varsa, proje rejeneratif tarım uygulamalarını kullanarak bu domates çeşidini yetiştirmek için çiftçilerle birlikte çalışacak. Proje, dayanıklı bir değer zinciri kurarak çiftçilerin ürünleri için ekonomik sürdürülebilirliği artıracak güvenilir bir pazara sahip olmalarını sağlamayı amaçlıyor.

Yeşil Ufuklar Projesi, projenin devamlılığını sağlamak için çeşitli sistemler kurmayı planlıyor. Bunların başında çiftçiler için rejeneratif tarım eğitim programları ve teknik destek çözüm paketleri geliyor. Bu çalışmalar işletme yönetimi ve pazarlama eğitimi de içerecek. Çiftçiler, işleyiciler, perakendeciler ve diğer değer zinciri ortakları dahil olmak üzere proje paydaşları arasında dikey bir iş birliği kurulacak. Bu sayede katılımcılar ölçek ekonomileri elde edebilecek, maliyetleri düşürebilecek ve verimliliği artırabilecek, aynı zamanda tüm bölge için ekonomik ve çevresel faydalar yaratabilecek. Projenin kurmak istediği diğer bir sistem ise sürdürülebilir bir finans programının oluşturulması.

Son olarak proje, STK'lar, yerel yönetim ve özel sektör ortakları ve öncelikli olarak yerel ortaklardan oluşan bir ağ kurmayı planlıyor. Bu ortaklar, pazarlara erişim, teknik yardım ve iş geliştirme desteği dahil olmak üzere çiftçilere sürekli destek sağlamak için birlikte çalışacak.

Yeşil Ufuklar Projesi'nin bölgenin yeniden inşasında önemli bir ekonomik etkiye sahip olması amaçlanıyor. Bu etkilerden bazıları:

• Sürdürülebilir ekonomik kalkınmayı ve ekolojik sürdürülebilirliği teşvik ederek çiftçilerin geçim kaynaklarını iyileştirmek ve yeni ekonomik fırsatlar yaratmak,
• Çiftçilerin pazarlara ve finansmana erişimini iyileştirmek,
• Nihai kullanıcıların ihtiyaçlarına uygun esnek bir değer zinciri kurarak, çiftçilerin ürünleri için güvenilir bir pazara sahip olmasını sağlamak,
• Hem hibe finansmanı hem de yatırımı içerecek olan harmanlanmış finans yapılarına erişim,
• Çiftçilerin kârlılıklarını artırmak.

Proje aynı zamanda onarıcı tarım uygulamalarını teşvik edeceği için çevre üzerinde de olumlu bir etki yaratmayı hedefliyor. Onarıcı tarım uygulamaları, toprak sağlığını iyileştirmeye, biyoçeşitliliği artırmaya ve sera gazı emisyonlarını azaltmaya yardımcı olabilir. Bu sadece çevreye fayda sağlamakla kalmayacak, aynı zamanda arazilerinin üretkenliğini artırarak ve sentetik gübreler ve böcek ilaçları gibi maliyetli girdilere olan ihtiyacı azaltarak çiftçilere ekonomik faydalar sağlayacak.

Afet sonrası tarım üzerinden kalkınmayı hedefleyen projelerin bir örneği de Healing Wounds. Dünyanın birçok bölgesinde yerel topluluklarla koordinasyon içinde tohum dağıtımı ve tarımsal planlama yoluyla afet bölgelerinde tarımsal çalışmaları yeniden inşa etme projesi olan Healing Wounds, yaptığı çalışmaların sonucunda araştırma geliştirme çalışmalarının doğal afetler ve çatışmalar sonucunda insanların gördüğü zararı en aza indirmek için şu adımları öne sürüyor:

• Acil açlığın giderilmesi ve gıda üretim sistemlerinin yeniden rayına oturtulması;
• Zarar görmüş tarımsal biyoçeşitliliğin korunması ve restore edilmesi;
• İnsan becerilerinin ve tarımsal kurumların yeniden inşası;
• Yoksulların gelecekteki çatışmalar ve felaketlere karşı kırılganlığının azaltılması;
• Daha etkili ve uygun maliyetli bir şekilde kalkınma ajanslarının çalışmalarına yardımcı olmak.

Bu nedenle sürdürülebilir ekonomik kalkınma, ekolojik sürdürülebilirlik, toplumun tarım ve hayvancılık yoluyla güçlendirilmesi bir arada işlemesi gereken süreçler. Bölgenin geleceği için ekonomik ve çevresel faydanın birlikte gözetilmesi büyük bir önem taşıyor.

Projeyi kimler yürütüyor?

Good4Trust, Anadolu Meraları, Sodexo, Earthist, Neol, IDEA Universal.