Her hafta müzik, sinema, eğlence ve sanat dünyasından söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları e-posta kutunda.

Sinema ve müzik evreninden söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları.

Duende

Hayranlık müessesesi, uzun süredir boş zamanlarda gösterilen tutku ve sevgiyle ilgiliydi. Bugün ise hayran olduğun şeyi tutkuyla sevmen yetmiyor, onunla ilgili üretmen, paylaşman ve görünür olman da gerekiyor. Üstelik artık tüm bu emek verimlilik esasıyla ölçülebiliyor. Bir zamanlar komünite hissini öğreten bu dünya, şimdilerde sömürü üzerine kurulu, mesaisi hiç bitmeyen, ücret de alınmayan tam zamanlı bir işe benzetiliyor.

Tam zamanlı işe dönüşen hayranlık mesaisi: “Stranger Things” ve fandom ekonomisi

Her sabah 06.30'da 5 dakikalık gündem özeti e-posta kutunda. Piyasalar, ekonomi, iş dünyası, politika, teknoloji ve hafta sonu ekleri; kısa, yalın, öz bir şekilde.

5 dakikada gündeme hakim ol.

Aposto Gündem

Bu hafta Coachella’dan Rolling Stone kapaklarına, Kristen Stewart'tan Reneé Rapp ve Chappell Roan gibi isimlere lezbiyen kimlik ve kültürünün popüler kültürdeki yükselişini ele alıyoruz. 

Neden Popüler Oldu: Lezbiyen görünürlüğü

<a fr-original-style="" href="https://open.spotify.com/artist/3AN049igIAaoX0fjTCkpnf?si=cWkRFonbRKKGNYE63rNjPQ" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Jennifer Cardini</a>, elektronik müzik sahnesinde, özellikle 1990’ların kulüp kültüründeki etkisiyle ve kuir kültürüne temsil alanı açmasıyla tanınıyor. Aslen Nice, Fransa doğumlu olan Cardini, ismini&nbsp;1990’lı yılların başında lezbiyenler tarafından kurulan, Paris’in efsanevi kulübü Le Pulp’la duyurmuş; kulüp de, yeni dalga müzik için bir merkez olmasıyla etkisini yıllar boyu sürdürmüştü.&nbsp;DJ, özellikle 2000’lerin başında şehrin müzikal ve kültürel özelliklerinin şekillenmesinde oynadığı rolle temsil alanını genişletmeyi sürdürdü. Cardini, kariyeri boyunca Avrupa kıtasını aşarak tekno, elektro ve diskoyu harmanlayan DJ setlerini dinleyicisiyle paylaşmaya devam etti. Dans parçalarının başarısı bir yana açık kimlikli bir kuir sanatçı olarak çalışmalarının, elektronik müzik topluluğu içindeki LGBTİ+ sesleri güçlendirdiğinin altını çizmek mümkün.27 Nisan akşamı Sónar Istanbul’da Ece Özel ile sahne alacak Cardini’yle olan sohbetimize geçmeden önce, bu yıl Lezbiyen Görünürlük Haftası’nın&nbsp;sürpriz dolu geçtiğini ifade etmeden edemeyeceğim. Cardini, birkaç saat önce festival alanına gidişini Emmanuel Top’un <a fr-original-style="" href="https://open.spotify.com/track/2DdmiHiejOUZfCnMLDl7ER?si=515bce092ebf4fa3" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Turkish Bazar</a><a href="https://open.spotify.com/track/2DdmiHiejOUZfCnMLDl7ER?si=515bce092ebf4fa3" rel="noopener noreferrer" target="_blank" fr-original-style="" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;"></a><a fr-original-style="" href="https://open.spotify.com/track/2DdmiHiejOUZfCnMLDl7ER?si=515bce092ebf4fa3" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">’</a>ını paylaşarak ve "Tekno-butch İstanbul’a indi" yazarak kalbimi fethediyor; ben de bu heyecanla sizi röportaja davet ediyorum.<a data-type="embed" fr-original-style="" href="https://open.spotify.com/playlist/37i9dQZF1E4F5q9CIc2kBg?si=934c1ddcacd542ab" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank"><img src="https://embed.apos.to/assets/2024/3/2024-04-27T14:38:03.244Z.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" ratio="1.59" width="550" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"></a>Paris, Köln ve Berlin gibi çeşitli kültürel merkezlerde yaşadın ve çalıştın; bu şehirler, ürettiklerini ve elektronik müzik sahnesine yaklaşımını nasıl etkiledi?Gerçekten de bu üç şehir kariyerimde çok önemli bir rol oynuyor. Paris'in moda, sanat ve müziği dinamik bir şekilde harmanlaması hem bir DJ hem de bir plak şirketi sahibi olarak beni her zaman besledi. Ayrıca Köln ve Düsseldorf; Klaus Schulze, Mike Ink, DAF ve Kraftwerk gibi etkili sanatçılar sayesinde üzerimde iz bıraktı.&nbsp;Tabii ki Berlin’in kalbimde özel bir yeri var. Orada 1990’lardan beri sahne alıyorum, elektronik müzik ortamının şekillenmesindeki önemi yadsınamaz.<img src="https://images.aposto.com/2024/3/6/1714229112935.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.79" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Jennifer Cardini B2B Pablo BozziDJ’likteki 30. yılını, yeni plak şirketin Færies Records’un lansmanıyla kutladın. Müziğe ve sektöre yaklaşımının yıllar içinde nasıl geliştiğini düşünüyorsun?Yaklaşımımın değişip değişmediğinden emin değilim; her zamanki gibi meraklı olmaya devam ediyorum, sürekli olarak yeni sanatçıları ve yeni sesleri araştırıyorum. Hâlâ bu keşifleri dinleyicilerle paylaşmaya, her geceyi özel kılan o unutulmaz coşku ve neşe anlarını yaratmaya kararlıyım. Bu adanmışlık plak şirketlerine de uzanıyor; genç sanatçıları ve müziklerini desteklemeyi çok önemli buluyorum.Müziğe ve DJ’liğe olan tutkum sarsılmadı ancak bu esnada sektörün kendisi önemli dönüşümler geçirdi. Format değişimlerinden, plağın altın çağının bitişine ve sosyal medyanın ortaya çıkışına kadar, herkes gibi ben de bu değişimlere uyum sağlamak zorunda kaldım ve bazılarını diğerlerinden daha olumlu bularak bu değişimleri yönlendirdim.<img src="https://images.aposto.com/2024/3/6/1714229211738.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.50" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Le Pulp’tan fotoğraflar (1997-2007), Kaynak: TechnikartKariyerin boyunca LGBTİ+ kültürünün vokal bir destekçisi ve öznesi oldun; sık sık dans pistinin aktivizm ve kapsayıcılık için bir alan olarak rolünü tartıştın. Kişisel deneyimlerinin, müzik ve aktivizme yaklaşımını nasıl şekillendirdiğini ve müzik endüstrisinde bu yaklaşımı sürdürmeyi nasıl planladığını merak ediyorum.LGBTİ+ haklarının destekçisi olmadan elektronik müziği ve kulüpleri (clubbing) sevmek imkansız; bunlar doğaları gereği iç içe geçmiş durumda. Elektronik müziğin kökleri LGBTİ+ topluluğuna dayanıyor; bu müziğin doğduğu yer burası. House, Techno, clubbing—bunların hiçbiri azınlıklar olmadan var olamazdı.Avrupa'da homofobinin ve sağcı tonların yükseldiği bir dönemde, bu bağlantıyı sürekli olarak vurgulamak çok önemli. Şu anda bir kuir festivali üzerinde çalışıyorum ve umarım bunu LGBTİ+ topluluğuna büyük saygı ve sevgi duyduğum Türkiye’ye getirebilirim.&nbsp;Sónar Istanbul’da Ece Özel ile&nbsp;setine nasıl hazırlandın? Performansınız için en çok neye heyecanlansak?Bu özel bir konser olacak. Ece Özel ile çalıyorum ve kendisi benim favori DJ’im. Sanırım her şeyden biraz olacak. En yeni şeylerden, sevimsiz piyanolara kadar!&nbsp;Son soru: Kendi genç hâline ve sektöre yeni atılan DJ ve yapımcılara bir tavsiye versen, o ne olurdu?Zorlu olsa da içimdeki sese, ilk spontane düşünceye veya cevaba güvenmek. Sık sık kendimi bunun etrafında dönerken ve her şeyi gereksiz yere karmaşık hâle getirirken buluyorum.🎫 Editörün notu:&nbsp;Festivalin detaylarına <a fr-original-style="" href="https://www.zorlupsm.com/etkinlikler/sonar-istanbul-2024" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">buradan</a> ulaşabilirsiniz.

"Elektronik müziğin kökleri LGBTİ+ topluluğuna dayanıyor; bu müziğin doğduğu yer burası. House, Techno, clubbing—bunların hiçbiri azınlıklar olmadan var olamazdı."

Röportaj: Jennifer Cardini ile Sónar Istanbul setinden önce

O.J. Simpson’ın yargılandığı cinayet davası, ABD’nin canlı yayınlanan ilk büyük mahkeme süreci olarak tarihe geçti. Davanın ardından Kardashian ailesinin yükselişine tanık olduk. Ülkedeki ırksal çatışmalar yeni bir boyut kazandı. Neden Popüler Oldu'nun bu bölümünde, Simpson’ın hayatını kaybetmesinin ardından, davanın toplumsal kutuplaşma üzerindeki etkileri yorumlanıyor.

Neden Popüler Oldu: O.J. Simpson ve Amerikan adalet sistemi

Netflix’in yeni dizisi 3 Body Problem, Christopher Nolan’ın Oppenheimer'ı gibi yapımların popülaritesi, doğa bilimleri üzerine kurguların geniş kitlelere nasıl hitap edebileceğinin mükemmel örnekleri. Peki nükleer fizik, astrofizik veya kara delikler gibi karmaşık konular, izleyicilerin ilgisini çekmeyi nasıl başarıyor?

Neden Popüler Oldu: Kuantum mekaniği, nükleer fizik ve daha fazlası

TikTok’un trend belirleyici gücünü ve bu gücünün tüketici davranışları üzerindeki etkisini Clinique’in Black Honey ruju, Birkenstock’un Boston modeli, Stanley’in Quencher’ı üzerinden inceliyoruz.

Neden Popüler Oldu: Viral hitlere dönüşen ürünler

Instagram’la ilgili en sevdiğim şey, bana ilham verecek insanlarla tanışmak için bir alan tanıdığı zamanlar. Bu bir DM de olabilir, akışıma düşen herhangi bir gönderi de. Veya sadece geç kapitalizm döneminin bir insanı olarak kendimi avutacak şeyler arıyorumdur.&nbsp;Öyleyse bile,&nbsp;5 ve 7 Nisan tarihleri arasında HoodBase’te gerçekleşecek Yeminler sergisi ve atölyelerinin yürütücüsü Sarp Polat’la, özellikle sticker işlerini severek takip ettiğim sevgili Hüma sayesinde, Instagram üzerinden tanıştım. Bazen sosyal medya, o kadar da korkunç bir yer olmayabiliyor.Yeminler, Sarp’ın Ekim ayından beri yürüttüğü katılımcı sanat projesinin son ayağı. Katılımcısına bir “günce” ve bir “yemin” yazdırarak kişinin kendi anlatısına odaklanabilen ve otosansür gibi konuları irdeleten projenin sergi ayağıyla ilgili sohbet, aşağıda.<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1711448832148.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.71" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><ol fr-original-style="" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Yeminler boyunca ziyaretçilerle yapmayı planladığın atölyeler hakkında daha detaylı bilgi verebilir misin? HoodBase’te gerçekleşecek serginde nasıl bir etkileşim bekliyorsun?</li></ol>Yeminler projesinin sergisi, Ekim ayından beri yürütmekte olduğum bir katılımcı sanat projesinin son ayağı.&nbsp;Bu projede katılımcılarla baş başa oturup onlardan yüzüstü bıraktıkları bir insan hakkında iki yazı yazmalarını istiyorum: Bir “günce” bir de “yemin.” Ancak bu projeyi sıradan bir yazım sürecinden ayıran şey, katılımcıların onlara verilen bir keçeli kalem aracılığıyla yazdıklarını istedikleri gibi sansürleyebilmeleri—isterlerse tüm kelimeleri bile sansürleyebilirler, bu konuda hiçbir kısıtlama yok. Sonra da yazılarını yırtıp tekrar yapıştırıyorlar (yine istedikleri gibi) ve bu süreç hakkında yaptığımız bir sohbetle bu kırılganlık ritüelini sonlandırmış oluyoruz.Sergide, bu projede yer almış katılımcıların “günce” ve “yemin” yazıları yer alacak. Bu yazıların hemen yanlarında da her katılımcının deneyimleriyle ilgili yaptığım gözlemlerden bahsettiğim yazılar bulunacak. Proje, her ne kadar basit adımlardan oluşuyor gibi gözükse de sonuçlar ve deneyimler katılımcıdan katılımcıya inanılmaz farklılık gösteriyor. Bu farkları gözlemlemenin ziyaretçiler açısından ilginç bir deneyim olacağını düşünüyorum.HoodBase’te gerçekleşecek üç günlük serginin son gününde üç tane Yeminler atölyesi yürütmeyi hedefliyorum. Bu atölyelerde, yukarıda bahsettiğim yazı pratiğini ziyaretçilerle gerçekleştirmeye devam edeceğim. Bana kalırsa Yeminler projesinin kalbinde bu yazım pratiğinin kendisi yatıyor, dolayısıyla atölyeleri yürütmek benim için son derece kritik bir önem taşıyor. Katılmak isteyen herkesi beklerim.<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1711449016570.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.71" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><ol fr-original-style="" start="2" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Yeminler sergisi için katılımcılarla buluşmaları nasıl ayarlıyorsun ve bu buluşmalar için belirli kriterlerin var mı?</li></ol>Başta arkadaşlarıma sorarak başladım. Elimde belirli bir miktarda yazı birikince ve bu pratiği yürütmek konusunda kendime biraz güvenmeye başlayınca da Instagram’a attığım bir açık çağrı aracılığıyla devam ettim: Katılımcının hevesli olması dışında da hiçbir kriterim yoktu. Her katılımcının süreci gerçekleştirme tarzı çok farklı olduğu için var olan her olasılığı görmek istiyordum. Bu merak, projeyi her daim taze ve şaşırtıcı kıldı.<ol fr-original-style="" start="3" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Katılımcılardan bir “günce” ve bir “yemin” yazmalarını istemenin özel bir sebebi var mı? Bu iki farklı yazım türünü seçmenin arkasındaki motivasyonu merak ediyorum.</li></ol>Bu projenin ilk katılımcısı bendim, dolayısıyla proje o ilk seansın etrafında şekillendi. Öncelikle olayları gözden geçirmeye ihtiyacım olduğunu hissettiğim için, bir sayfalık bir günce yazmaya karar verdim.&nbsp;Projeye ismini veren yemin yazısı ise daha beklenmedik bir katkıydı. O dönem manifestolar, sözleşmeler ve yeminler gibi yazı türlerine çok ilgi duyuyordum; o an içinde de bir yemin yazmanın iyi gelebileceğini hissettim. Aklımda dönen sorunun şu olduğunu fark ettim sonrasında: “Geçmişe dönüp olayı gözden geçirdim, tamam; ama geleceğe dönük bir adım atacak mıyım bu suçluluk hissi konusunda?”&nbsp;Günce geçmişin, yemin ise geleceğin temsilini üstleniyor.<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1711448972639.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.71" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><ol fr-original-style="" start="4" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Katılımcının yazdıklarını “sansürleme süreci” serbestçe işliyor—kararı tamamen onlara bırakıyorsun. Bu “serbestlik deneyimi” içinde hiç “Bu tepkiyi beklemiyordum,” dediğin bir an yaşadın mı?</li></ol>Suçluluğun, üzerine düşünmenin en zor duygulardan biri olduğunu düşünüyorum. Çoğunlukla bu duygudan kaçtığımızı hissediyorum. Katılımcıların istedikleri her kelimeyi saklama özgürlüğüne sahip olduklarını bilmelerinin bu duyguyla ilgili daha önce hiç fark etmedikleri şeyleri fark etmelerini, kendilerine bile itiraf edemedikleri şeyleri kağıda dökmelerini sağladı; bu da hem onları hem de beni şaşırtan yazılar ve sohbetler doğurdu.Sansür adımıyla ilgili yaşadığım en ilginç anekdotlardan biri, ironik bir şekilde, sansür kullanmayı reddeden bir katılımcının seansında gerçekleşti. Bu katılımcı son derece mecazi ve üstü kapalı bir dil kullanarak yazdı. Ortaya çıkan yazı, deşifre edilmesi oldukça güç olan şiirimsi bir metindi. Sohbet kısmı sırasında, bu yazı üslubunun başlı başına bir sansür işlevi gördüğünden bahsettik, bu yüzden keçeli kalemi kullanmasına gerek kalmamıştı.Bu anekdot, sansürlemenin yazma eylemiyle ne kadar iç içe olabildiğini çok net bir biçimde gösteriyor. Kendimizi her daim sansürlüyoruz—elimizde olsa da olmasa da. Yeminler’in sansür adımı ise—her ne kadar paradoksal gözükse de—otosansürü elimine etmeyi hedefliyor.<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1711449039559.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.71" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><ol fr-original-style="" start="5" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Kağıdı yırtıp tekrar yapıştırma, “kırılganlık ritüeli”ni nasıl ifade ediyor? Katılımcıların bu süreçteki deneyimlerinden nasıl bir okuma çıkarttın?</li></ol>Yazısını yırtmak istemeyen, çünkü bu adımı anlamsız bulan katılımcıların sorduğu bir soruydu bu. Bu gibi durumlarda beraber sohbet ederken bu adımın onlar için ne anlam ifade ettiğini anlamaya çalıştık. Kısacası bu sorunun cevabı katılımcıdan katılımcıya değişiyor.Mesela bir katılımcı yazısını bitirince kağıdı buruşturdu ve “Çöpe atıyormuş gibi yırtacağım,” deyip özensizce parçalara ayırdı yazısını. Sohbet sırasında bunun, suçluluğa karşı hakimiyet kurma arzusundan kaynaklanıyor olabileceği üzerine konuştuk.&nbsp;Başka bir katılımcı ise yapıştırma sürecini bir geleneksel Japon sanatı olan Kintsugi’ye, yani kırılmış nesneleri altınla onarma sanatına benzetti. İlk katılımcı için yırtmak ön plandayken, ikinci katılımcı için onarmak ön plandaydı. Ve ilk katılımcının yazısını tekrar yapıştırması ironik bir şekilde çok fazla özen ve zaman istedi—hâlbuki yırtması saniyelerini almıştı.<ol fr-original-style="" start="6" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Sergideki yazıların içinde, katılımcılarla sohbetlerinden hangi hikayeler öne çıkıyor? Bu sohbetler projenin şekillenmesine nasıl yardımcı oldu?</li></ol>Doğrusunu söylemek gerekirse sohbet aşamasını tatmin edici şekilde yürütmeyi öğrenmem, tahmin ettiğimden daha uzun sürdü. Ancak öğrendiğimde fark ettim ki bu projenin özü, bu küçük konuşmalarda yatıyor.Mesela katılımcılardan biri, ilk geldiğinde yeni ayrılık yaşadığını söylemişti ve eski sevgilisine karşı oldukça kırgın ve öfkeli olduğunu ifade etmişti. Soruyu sormam üzerine, yazısını terk ettiği bir eski sevgilisi üzerine yazdı. Sohbet kısmında da şu sözleri söyledi: “Terk edilmiş olmaya kızıyordum ama fark ettim ki ben de zamanında birine aynı şeyi yapmıştım. Kendimi onun yerine koymak iyi geldi. Terk edenlere şefkatle bakabilmenin mümkün olduğunu hissettim.”Özellikle bu seans sonucunda bu yazı pratiğinin ne kadar dönüştürücü bir etkisi olabildiğini fark ettim. Benim için Yeminler’in odağı “suçluluk hissini dönüştürme” eylemi oldu bu sayede.<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1711449071285.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.71" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><ol fr-original-style="" start="7" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Katılımcılardan ve ziyaretçilerden aldığın geri bildirimler nasıl? Bu sergi deneyimi onlara ne hissettiriyor?</li></ol>Katılımcılardan nasıl bir geribildirim alacağım benim için çok önemliydi, zira başlarda böyle yüzleştirici bir çalışma yürütürken insanlara zarar vermekten korkuyordum. Ancak çalışma süresince aldığım tepkiler oldukça pozitif ve dokunaklı oldu.&nbsp;Çoğu tiyatro oyunu insanın kendine anlattığı anlatı (narrative) ile gerçeklik arasındaki uçurumun çatışmasını konu edinir. Aldığım geribildirimler, bu çalışmanın insanların kendi narrative’lerini sorgulamak için alan açtığı yönünde. Bu benim için son derece sevindirici.Yazıları okuyunca üstü karalanmış kelimelerin bana yokluğuyla musallat olduğunu hissediyorum. Geriye kalan kelimeler ise benden esirgenen koca bir hikayenin küçük fragmanları olarak beni cezbediyor. Ziyaretçilerden isteğim kendilerini bu hem ürpertici hem de baştan çıkarıcı olan gizeme teslim etmeleri. Boşlukları ziyaretçilerin doldurduğu, bu sansürlü yazıları kendi hikayelerinden parçalar ekleyerek tamamladığı bir sergi deneyimi hayal ediyorum.<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1711449103836.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="0.71" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"><ol fr-original-style="" start="8" style="margin-top: 0px; margin-bottom: 1em; box-sizing: border-box;"><li fr-original-style="" style="box-sizing: border-box;">Yeminler gelecekte nasıl evrilecek? Yeni projelere bu deneyimden neyi taşımak istiyorsun?</li></ol>Yeminler projesi, benim üzerine çalıştığım bir serinin parçası olarak görülebilir. Bu seri, birkaç aşamadan oluşan katılımcı yazım pratiklerinden oluşuyor. Aralık ayında bir etkinlik olarak Lara Baksu’yla gerçekleştirdiğim Yaz-Yak Ritüeli de bunlardan biri. Sergileme deneyiminin bu projelerin son aşaması olduğunu düşünmüyorum.&nbsp;Mesela “Yaz-Yaz” katılımcılarından biri bu etkinliği kendi doğum gününde de düzenledi. Yeminler için ise sonraki adımın bir art book olabileceğini düşünüyorum. İnsanların bu yazıları evlerinin rahatlığında uzun uzun karıştırdığını hayal etmek beni heyecanlandırıyor.

İstanbul'dan ve dünyadan seçilmiş etkinlikler, kültür-sanat ajandası, şehir gündemi, tematik rehberler ve şehrin sınırlarından taşmaya değecek davetler her hafta e-posta kutunda.

İstanbul'un ve dünyanın sunduğu tüm hediyeleri keşfetmek, evden çıkmaya değecek deneyimlerin peşine düşmek için.

Aposto İstanbul

“Yazıları okuyunca üstü karalanmış kelimelerin bana yokluğuyla musallat olduğunu hissediyorum. Geriye kalan kelimeler ise benden esirgenen koca bir hikayenin küçük fragmanları olarak beni cezbediyor.”

Hem sergi hem atölye: Sarp Polat’tan 'Yeminler'

"Anyone But You"dan "Irish Wish"e, izleyicilerin artık yorulduğu tüm klişeleriyle romantik komediler bir rönesans yaşıyor. Peki yıllar içinde bu filmlerde ne değişti, ne aynı kaldı? Neden Popüler Oldu podcastinin bu bölümünde Alara Demirel, romantik komedi janrının geçirdiği dönüşümleri yorumluyor.

Neden Popüler Oldu: Netflix’in tek boyutlu romantik komedileri

Bu aralar dünyanın her köşesinde yaşayan insanlar farklı dillerde de olsa aynı soruyu soruyor: Galler Prensesi, Britanya'nın gelecek kraliçesi Kate Middleton nerede? Britanya kraliyet ailesiyle ilgili tüm hikayeler gibi, bu da iktidar ve iktidarın kendini nasıl yeniden kurduğuyla ilgili bir hikaye.

Neden Popüler Oldu: Kate Middleton hakkında komplo teorileri

Hoş geldin, dertli rüyacı! Sanıyorum 20’li yaşlarındayken—özellikle de 27 yaş kulübüne yakınken—ve üretmeye çalışırken, üretimlerini sevdiğin insanlara tam da ürettikleri şeylerle ilgili merak ettiklerini sorabilmek, insanı bir noktada iyileştiriyor. 20’lerinde bu coğrafyada yaşamanın, uykusuz geceler geçirdikçe kendine ninniler söylemeyi öğrenmeyi de beraberinde getirdiğini hissediyorum bu aralar. Uykusuz geceleri geçirmekten ürkmek, mesela, yine bu yolda bana arkadaş gibi.Bunları, Sena’nın Büyüklere Ninniler’inin üzerine düşünürken fark ettiğimi söyleyerek gireyim konuya. Şahsen,&nbsp;<a fr-original-style="" href="https://open.spotify.com/album/51QMEOoRKIKVVptlOtjhZc?si=vIGZFeO6Q9ONBHkcZxFYvg" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Kaybettim Yirmilerimde</a> teklisiyle başlayan bu yolculuğu, Sena’nın "Tüm kaybedenler olarak hep beraber bir barda otursak, bu kalabalığa biraz gülerdik, di mi?" sorusunun hafifliğiyle ele almaya çalışıyorum.&nbsp;Paptircem ile ilk albümü <a fr-original-style="" href="https://open.spotify.com/album/2zviwzygpyVqqab20KQC5T?si=I2qJHkqFR_6QlYp8rE6Ilw" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Büyüklere Ninniler</a>’i, albümün temasıyla paralel devam eden konsepti Pijama Partisi ve Günseli Sepici ile FamHub ekibiyle hazırlanan yetişkin aktivite kitabı üzerine konuştum. Aşağıda.<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1710239013641.jpeg" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.00" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Bir Zilenyumlu olarak sorunun cevabını okuyup rahatlayacağıma eminim—cevabı senden dinlemek çok hoşuma gidecek, o nedenle ilk soruya şöyle başlayalım: İlk albümün Büyüklere Ninniler’in ismi ve konsepti nasıl ortaya çıktı?Hiçbir şarkı yokken, albümün isminin ne olacağı belliydi, duvarıma asmıştım hatta: “Büyüklere Ninniler” yazıyor, altında da 7 tane rakam. Şarkılar yazıldıkça dolacaktı rakamların yanları da. Hiçbir zaman bu albüm için aktif çalışmaya başlamadım; o, hep, o duvarda öylece duruyordu.&nbsp;Sonra fark ettim ki kendimi pek de iyi hissetmediğim eski bir dönemde, uyumakta zorluk çekerken ve her gece bir şekilde piyano çalarak bir şeyler mırıldanırken, aslında bu albüme hazırlanıyormuşum. İçini hiç açmadığım, yıllardır bir kenarda bekleyen, adının “TAKILMACA” olduğu tozlanmış bilgisayar klasörünün içinden bir sürü taslak, ses kaydı, konu, günlük yazıları ve söz denemeleri çıktı. Bunları “takılmaca” diye bir klasöre koyduğuma inanamıyorum hala. O dönem kendimi ve yaptıklarımı o kadar çekinerek değerlendirmişim ki doğmalarına ihtimal bile vermemişim. Yıllar sonra açıp baktım, ağlayarak dinledim pek çoğunu.&nbsp;Sonra duvardaki “Büyüklere Ninniler” ismine baktım. Altındaki tüm rakamlar, çok kısa bir süre içinde dolmaya başladı. Bir albüme dönüştü. Bu albüm sizden önce, yorgun gözleriyle evde kendi kendine şarkı söyleyen çekingen Sena’ya armağanım.&nbsp;Albümde ele aldığın “yetişkin problemleri”ni seçerken nelere odaklandın? Deniz Tekin ve Dilan Balkay ile beraber yaptığın şarkılarda bu temaların ortaklaştığını nasıl fark ettiniz?Tüm hayatımın; en küçük, sıradan ve herkesin benzerlerini yaşadığına inandığım hikayelerimin suyunu sıkıp akıttım şarkılara. 16 yaşımda dedemi, ilk kez bu kadar yakın bir karşılıksız sevgiyi kaybedişime; yazlığımızın artık eskisi gibi olmayışına; çocukluk özlemime, ergenliğimdeki hatalarıma, utançlarıma; başkaları için kendimi eğip büktüğüm zamanlara; tüm hatayı kendimde bulduğum, bu sefer başkası için değil, hata yapmamak için kendi renklerimden vazgeçişlerime baktım hep. Bu sefer yargılar gibi değildim ama yazdıkça kendime olan şefkatim gelişti. Bu şarkılarla kendime yüklenmekten emekli olmuşum gibi hissediyorum. Yetişkin biri, o küçük halimin yanına gidip sarılmış, “Her şey yoluna girecek,”&nbsp;demiş gibi. O yüzden dinleyen herkesin de kendini daha az yalnız hissedeceğini ve kendine daha şefkatle yaklaşacağına inanıyorum.&nbsp;Bazı insanların ruhları, çektikleri acıların benzerlikleriyle birbirine benziyor sanki. Bu acıların içerikleri farklı olsa da, onu değerlendirebilme yetisi, onun dibine ne kadar dalarsan o kadar gelişiyor. Bazen kalabalık bir masada otururken, hiç konuşmadan bazı insanlarla ruhlarımızın benzerliklerini hissedebilirim gibi gelir hep bana, bakışlarımızdan bile fark ediliyor bu. Böyle bir yerden, Deniz ve Dilan’la çok benzer ruhlar üflenmiş içimize. İkisi de, bu albümde bahsi geçen konuları, müziğe bakışımı, yazdığım sözleri ve ne yaşadığımı kelimelerle uzun uzun anlatmama gerek kalmadan anlayabilen arkadaşlarım. O yüzden, zaten düet yapmasaydık bile, onların etkileri, ruhları zaten bu albümün içindeydi başından beri.<a data-type="embed" fr-original-style="" href="https://www.youtube.com/watch?v=PYhd89-HTMw" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank"><img src="https://embed.apos.to/assets/2024/2/2024-03-12T10:15:31.057Z.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" ratio="1.77" width="550" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable"></a>Büyüklere Ninniler’in çıkışı, albümle bir diyalog içindeki aktivite kitabıyla zenginleştirildi. Kitap ve albüm birbirini nasıl tamamlıyor? İlhamın neydi?Albüm kocaman bir çocukluk özlemiyle yanıp tutuşuyor, konuları oraya değinmeyen şarkılarım bile, küçükken dinleyip etkilendiğim bir dolu sanatçının izini taşıyor. Böyle bir yerden, albümün sözlerinin olduğu ve bu sözlerin bazı komik bulmacalara dönüştüğü, yetişkinlere uygun bir aktivite kitabına dönüşmesi fikri geldi aklıma. Çok ironik bir dili olan bir kitap hazırlamak istedim.&nbsp;Beni hem en uyuz eden hem de akıl sağlığımı hayatta tutan ironik tarafımdan fırlayan bir fikir aslında. Albümü bu ikilikle tamamlamış olması çok hoşuma gidiyor. Birini ağlarken güldürmeye, kendimi kötü hissettiğim dönemlerde kendimle dalga geçmeye bayılırım. Burdan sıçrayarak yalnızca albüm değil, albümle birlikte bu aktivite kitabının hayata geçmesi, tam olarak bir Sena anlatısı aslında. &nbsp;“Ağlayarak günlüğüne yaz” konsepti üzerine sormadan edemedim: Aktivite kitabında yer alan etkinlikler ve aktiviteleri seçerken nasıl ilerledin?&nbsp;Bir derdin tam göbeğindeyken bazen kendimle dalga geçer, o durumun üzerimdeki etkisini azaltırım. En “felaket” anlarda, uygunsuz şakalar yaparım (havayı kokladıktan sonra tabii) ve bunun, o acıyı küçülttüğünü hissederim. Sanki yıllar sonra zaten bu kadar büyük görmeyeceğimiz o “felaketi” şimdiden öyle değerlendirmeye başlamaya çalışırım. Sanki o derdi bir oyuncakmış gibi elime alıp orasına burasına bakar, onunla biraz oynarım gibi.&nbsp;Boyama kitabındaki bu etkinlikler, tam da bu işlevi görüyor. Şarkılarda ne kadar üzülüp gözyaşı döktüysem, bulmacalarda da “Buna üzülmen bir yandan çok tatlı, çok komik, farkındasın değil mi?”&nbsp;demeye çalıştım kendime. Sözlerdeki konulara göre, çocukluğumuzda hepimizin oynadığı bazı küçük oyunların içeriklerini değiştirdim.&nbsp;<img src="https://images.aposto.com/2024/2/2/1710239539286.png" style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px; border-style: none; position: relative; cursor: pointer; padding: 0px 1px; box-sizing: border-box;" width="550" ratio="1.42" fr-original-style="display: block; vertical-align: top; margin: 5px auto; text-align: center; width: 100%; max-width: 550px;" fr-original-class="fr-draggable">Kaybettim Yirmilerimde şarkısının bulmacası, kelime bulma oyunu mesela. Bulunacak kelimelerde “Özsaygı, umut, para” falan var. Evet, şarkıyı dinlerken çok üzülüyoruz, hepimiz 20’lerimizde çok yorgun hissediyoruz ama bir yandan da 20’li yaşlarımızın bu kadar ortak dertlerle geçmesi, herkesin biraz kaybetmiş hissetmesi, bu kaybedişe de biraz şefkatle bakabilmemizi sağlıyor. Tüm kaybedenler olarak hep beraber bir barda otursak, bu kalabalığa biraz gülerdik, di mi?Kitabın içeriği ve tasarımı süreci ilerlerken Günseli Sepici ile beraber çalışma süreci nasıldı? Ortak bir dil yaratımı nasıl geçti?Günseli ve FamHub ekibi, bu işin benim için su gibi akıp gitmesine o kadar büyük yardımcı oldular ki. En sevindirici kısmı, iş yapıyor gibi hissetmediklerini, fikri ve projeyi çok sevdiklerini söylemeleri oldu. Onlar da kitabı geliştirecek bir sürü fikirle geldiler ve toplantılarımız, bulduğumuz fikirlere gülmekle geçti. Uzun süredir üretim süreçlerimde, bu kadar rahat ve heyecanlı olduğumu hatırlayamıyorum. Bu onların sayesinde.&nbsp;Pijama Partisi konseptiyle yapacaksın albüm lansman konserini. Bu görsel bağlam albüm ve kitapla nasıl birleşiyor? 14 Mart’ta dinleyicilerini bekleyen atmosferi de merak ediyorum.Albümün, aktivite kitabının ve lansman konserinin ortaklığı, hep uykudan hemen önceki o tek başınalıkla birleşiyor kafamda. Başımızı yastığa koyduğumuzda yalnız kalışımız, yaptıklarımızın kafamızda yankılanması, bu yankıların bazen vicdana, bazen rüyaya yansıması ve bu döngünün tekrar edişi. Sanki ne oluyorsa, o uykuya hazırlanışta oluyor.&nbsp;14 Mart’ta Dorock XL Venue Taksim Fitaş sahnesinde başını yastığa koyduğunda bir derdin içinde boğulan insanlara ilk defa canlı söyleyeceğim bu albümü. Onların gözlerinin içine bakıp yalnız olmadıklarını söyleyeceğim. Konserden çıkıp evine giden, pijamalarını giyip uykuya dalmak üzere olan biri, ağrılarını hafiflemiş hissetsin diye.Son olarak bu albüm sürecinde bir en zorlandığın bir de kendinle en gurur duyduğun anı paylaşmanı isteyeceğim. İstemezsen de buraya albümden birkaç şarkı sözü bırakırım, bu da yeni bir konsept olsun. :-)Albümün en zorlayıcı kısmı, bu işi bağımsız bir müzisyen olarak, her detayıyla yürütmekti açıkçası. İlk albümümde içime sinmeyen bir şey olmasını istemiyordum, dolayısıyla her ince detayı didik didik ede ede çalıştım. Çok yorucu bir süreçti, o da benim takıntımdı, kabul ediyorum. Bu her ne kadar zorlayıcı da olsa, sonunda büyük bir gururla dönüp bakabiliyorum canım ilk albümüme.&nbsp;Ek olarak benim dedem, ailede müziğe olan ilgime ilk somut ve büyük yardımı yapan kişiydi; ilk piyanomu bana dedem aldı. Devam edeceğime güvendi, güvenmese bile denemem için bana bu alanı sağladı hiç düşünmeden. O piyanoyla yıllarca müzik yaptım, hâlâ yapıyorum. <a fr-original-style="" href="https://open.spotify.com/track/3XqXrHTMLdvX3xSkArrwN1?si=482baebee719493e" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">Kaptan</a> şarkısını ona yazdıysam, yine onun sayesinde.🎫 Editörün notu: Albümün lansman konseri, 14 Mart’ta Dorock XL Venue Taksim Fitaş sahnesinde. Detaylar <a fr-original-style="" href="https://www.biletix.com/etkinlik/3SF12/ISTANBUL/tr" rel="noopener noreferrer" style="color: rgb(9, 9, 9); text-decoration: none; background-color: transparent; outline: none; cursor: pointer; transition: color 0.3s ease 0s; touch-action: manipulation; user-select: auto; box-sizing: border-box;" target="_blank">burada</a>.

Albüm kocaman bir çocukluk özlemiyle yanıp tutuşuyor, konuları oraya değinmeyen şarkılarım bile, küçükken dinleyip etkilendiğim bir dolu sanatçının izini taşıyor.

Röportaj: Paptircem’in ilk albümü Büyüklere Ninniler ve başucundaki boyama kitabı

Daha Mart ayındayız ve Poor Things'in şimdiden 94 ödülü ve 497 adaylığı; dünya medyasına yansıyan yüzlerce değerlendirmesi ve "devrimci ve feminist" bir anlatı olduğunu düşünen yüz binlerce izleyicisi var. Tabii bir o kadar da tersini düşünen. Yani Poor Things, popüler olacağı kadar oldu. Peki filmle ilgili kim ne diyor, neler oluyor da popüler oluyor?

Poor Things’e "feminist bir anlatı" demek neden popüler oldu?

Venüs Saat Yönünde Döner, 20 Şubat-23 Mart 2024 tarihleri arasında Vision Art Platform, Akaretler No: 35’te.

Röportaj: E S Kibele Yarman ile kişisel sergisi Venüs Saat Yönünde Döner üzerine