Bir bardak serinlik

Yazın sıcak günlerinde serinlemek hepimizin ortak arzusu. Bu arzu sadece buz ve suyla sınırlanmıyor. Dünyanın dört bir yanından soğuk içeceklerle her yudumda uzak diyarlara, tarihî sofralara ve sokak satıcılarının renkli dünyalarına gidiyoruz.
Ayran
Nerede? Türkiye, Orta Asya.
Nedir? Ayranın tarihi Orta Asya göçebe kültürüne uzanıyor. Yoğurdun suyla inceltilip tuzla karıştırılmasıyla hem ferahlatıcı bir içecek hem de uzun yolculuklarda besleyici bir içecek elde edilmiş. Osmanlı sarayında sofraların ayrılmaz parçası olan ayran, günümüzde Türkiye’de yaz sofralarının vazgeçilmezi. Sıklıkla kebap ve baharatlı yemeklerin yanında tercih ediliyor.
Nasıl yapılır? Yoğurt, soğuk su ve tuzla hazırlanan ayranda yoğurt suyla açılır, tuz eklenir ve köpürene kadar çalkalanır. Buzla veya köpüklü olarak servis edilir.
Yanında ne okunur? Priscilla Mary Işın, Bountiful Empire: A History of Ottoman Cuisine.

Lassi
Lassi
Nerede? Hindistan.
Nedir? 1.000 yılı aşkın süredir Punjab bölgesinde tüketilen lassi, Ayurveda’da mideyi soğutucu ve sindirime yardımcı olarak tanımlanıyor. Yoğurttan türeyen bu içecek hem ferahlatıcı hem de baharatlı yemeklerin yanında dengeleyici işlev görüyor. Geleneksel olarak “tatlı” ve “tuzlu” olarak ikiye ayrılıyor. Tuzlu versiyonu baharatlarla, tatlı versiyonu meyve ve aromatiklerle hazırlanıyor. Sokak satıcıları tarafından kil bardaklarda sunulan lassi, Hindistan’da yaz aylarının vazgeçilmezi.
Nasıl yapılır? Yoğurt, su veya süt, kimyon, kakule, bazen zerdeçal gibi baharatlar, tatlandırmak için meyve veya şeker kullanılır. Yoğurt sulandırılır, seçilen baharat ya da meyveyle karıştırılır. Servis ederken üzerine bazen kaymak eklenir.
Yanında ne okunur? K. T. Achaya, Indian Food: A Historical Companion.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Menülerdeki baharatlı yemek sayısının artışına bakıyoruz. Dünyanın dört bir yanından soğuk içeceklerle her yudumda uzak diyarlara, tarihî sofralara ve sokak satıcılarının renkli dünyalarına gidiyoruz.
27 Ağu 2025

İLGİLİ OKUMALAR


