Çocuklar ve Gençler İçin Haber Yapmak

Sanırım hepimizin çocukluk ve gençlik dönemlerinde duymayı en sevmediği cümlelerden birisi “bunun için daha küçüksün”dü. Bu cümle kimi zaman gerçekten tehlikeli bir şey için söylenirken kimi zaman da çocuğun merakı uygun bulunmadığında onu uzaklaştırmak için kurulur. Genellikle haberler ve dünyada olan bitenler de ikinci kategoriye girenlerden birisi.

Biraz daha büyüdüğümüzde ise bu sefer “neden gençler bu konularda bir şey bilmiyor, neden duyarsızlar” cümleleri gelmeye başlar. Ne var ki, bu süreçte kimse çocukların ve gençlerin dünyayı tanıma, etraflarında olan bitenleri takip etme konusunda herhangi bir imkânı olup olmadığını sorgulamaz. Eğer gazete ve dergi reyonlarını geziyorsanız orada çocuk ve gençler için olan yayınlara bir bakın, kaçı gerçekten haber içeriyor?

Tüm bunlardan bahsetmemin sebebi gazeteciliğin söz konusu çocuklar ve gençler olduğunda neredeyse hiçbir şey yapmıyor olması. Evet, çocuklar ve gençlere dair bol miktarda panik haberleri yazılıyor ama onların okuyabileceği, dahil olabileceği ve sorunlarını iletebileceği bir gazetecilikten bahsetmek pek mümkün değil.

Bunun aksi örnekler dünyanın farklı yerlerinde mevcut. New York Times’ın aylık basılı gazetesi NYT for Kids, Washington Post’un KidsPost bölümü veya Norveç’ten Supernytt gibi örnekleri saymak mümkün. Bu yayınların hepsinin ortak noktası ise çocukların dahil olduğu bir mekanizmayla ve onlar için üretilmesi.

Peki bu neden önemli? Öncelikle çocuklar ve gençler alışık olduğumuz klişelerin aksine genellikle oldukça meraklı ve öğrenmeye hazır ama okuyabilecekleri bir yayın yok. Günümüz gazetelerine ve gazeteciliğine yetişkinler bile kimi zaman zor tahammül ederken onların hiç şansı yok. Ama gerçekten onların sorunlarını ve önceliklerini de kapsayan bir gazetecilik hem onların medya okuryazarlığına hem de dünyaya hazırlanma sürecine büyük bir katkıda bulunacaktır.

Gazetecilerin de ekosistem içerisinde böyle yayınlara ihtiyacı var. Söz konusu çocuklar ve gençler olduğunda genellikle ya yetişkinlerin panikleri haber oluyor ya da onları nasıl “daha iyi/başarılı” yapabileceğimize dair haberler. Böyle bir ortamda çocukların ve gençlerin dünyayı nasıl gördüğü, sınav zamanı dışında nasıl sorunlar yaşadığı, neyle eğlendiği gibi noktalar tamamen unutuluyor. Sonrasında da gençleri hiçbir şekilde anlamayan bir medya ve toplum ile baş başa kalıyoruz. Ancak böyle yayınların varlığı gazetecilerin de yazdıkları haberleri gözden geçirmelerine, yazma biçimlerini değiştirmelerine katkıda bulunacaktır.

Medya okuryazarlığının her anlamda önemli olduğu, yanlış bilgiyle mücadelenin bir zorunluluk olduğu günümüzde gençlerin ve çocukların kendilerini eğitebilecekleri yayınlara ihtiyaç var. Aynı zamanda gençlerin ve çocukların ihtiyaçlarını daha iyi anlayan ve ifade edebilen bir gazeteciliğe de. Bunları sağlamak için atılabilecek en iyi adımlardan birisi, bu yaş gruplarına hitap eden gazetecilik yapmaya başlamak olacaktır.