Mantık Yürüten YZ Modelleri

ChatGPT 3 ile birlikte başlayan ve büyük bir hızla gelişen yapay zekâ modelleri dalgası her ne kadar performans anlamında iyileşmeler gösterse de adım adım bir tıkanma noktasına doğru yaklaşıyor olabileceğimiz senaryosu bir süredir daha çok dile getirilmeye başlamıştı. Bunun en temel sebebi ise büyük dil modellerinin sınırları. Her ne kadar bu modelleri daha fazla veriyle ve yoğun bir şekilde eğitmek performans konusunda gelişme sağlasa da token temelli yaklaşım hâlâ çok basit konularda bu modellerin tıkanmasına neden oluyor.

Bir süredir internette bir şehir efsanesine dönüşen OpenAI’ın “strawberry”modelinin o1 adıyla karşımıza çıkmasıyla birlikte son birkaç yıldır görmeye alışık olduğumuz YZ modellerine farklı bir yaklaşımı test etme şansımız oldu. Çünkü OpenAI bu yeni modelin mantık yürütebildiğini ve “düşünebildiğini” söylüyor.

Elbette söz konusu olan bir insan gibi düşünme değil. OpenAI bu modeli daha özel bir veri setiyle ve özel bir eğitim yaklaşımıyla geliştirerek modelin cevap üretme sürecini baştan şekillendirmiş. Bu yeni yaklaşım ile geliştirilen o1 modeli cevap üretmeden önce cevabı üretme sürecini de sorguluyor ve sizin gönderdiğiniz mesajı kavramaya ve yorumlamaya çalışıyor. OpenAI bu yaklaşımı “Chain of thought” (düşünce zinciri) olarak adlandırıyor. Düşünce zincirinin nasıl ilerlediğinin özetini de size cevabın en üst kısmında bir menü içerisinde gösterebiliyor. Modelin normal büyük dil modellerine göre daha yoğun ve farklı bir şekilde çalıştığını kullandığı token sayısından ve buna bağlı olarak daha pahalı olmasından da görebiliyoruz.

Ancak bu yeni modelin tam olarak nasıl çalıştığı konusunda detaylı bilgiye sahip değiliz. Bunun sebebi ise OpenAI’ın mantık yürütme sürecine dair özetleri göstermesine rağmen API üzerinden bile detaylı olarak izlediği adımları görmemiz mümkün değil. Bunu hem güvenlik gerekçeleriyle hem de rakiplerinin yöntemden öğrenmesini engellemek için yapıyorlar. Bu konuda o kadar ciddiler ki süreci görmek için farklı yöntemler deneyen kullanıcılara uyarı emailleri bile gönderildi.

Bu yaklaşımın etkili olduğunu birçok farklı örnek ile görmek mümkün. Modelin cevap üretme yöntemine yapılan bu müdahale ve daha özel bir veri setiyle verilen eğitimin karşılığı alınmış. OpenAI’ın kendi güncel modellerinin bile zorlandığı kompleks sorularda o1 daha doğru cevaplar verebiliyor. Elbette yanlış cevaplar verdiği ve hatta kimi zaman kendi mantık yürütmesiyle ters düştüğü de oluyor. Ayrıca modelin önizleme olmasından dolayı kullanım kısıtı olması ve GPT-4o gibi internette gezinti yapamaması da şimdilik kullanabileceğiniz alanları kısıtlıyor. Buna rağmen diğer modellere göre felsefe gibi alanlarda bile daha iyi cevaplar veriyor.

Bütün bunlara rağmen o1 modeli YZ modelleri konusunda önemli bir aşamayı temsil edebilir. Özellikle bu modellerin spesifik görevler için birer ajan olarak kullanılabilmesi ve daha karmaşık alanlarda birer asistan görevi üstlenmesi gibi alanlarda seviye atlamamızı sağlayabilir. Ama bunun ne kadarının gerçekleşeceğini görmek için o1 modelinin önizlemeden çıkıp sınırsızca kullanabileceğimiz zamanın gelmesini bekleyeceğiz.