Medya Oyununun Yeni Kuralları

Belirli dönüşüm ve kırılma dönemlerinden geçerken yaşananları anlamlandırmak ve oluşan yeni dinamikleri görmek kolay değildir. Eğer kendinizi bunları okuma ve anlama konusunda eğitmediyseniz ya da bu konuda bir çaba göstermiyorsanız akıntıda sürüklenmeniz ve kaybolmanız kaçınılmaz olacaktır.

Maalesef özellikle son yirmi yıldır medya ve gazetecilik alanında önemli bir kesim için söz konusu olan durum tam olarak bu sürüklenme hâli. Bir kesim anlamak için çaba göstermediğinden bu durumda, diğerleri ise gördükleri bir ya da birkaç trendin her şeyi açıkladığını düşünerek her şeyi bunların üstüne kurduğu için.

Bu tür kırılma dönemlerinde genellikle karşımıza çıkan şeylerden birisi de olan biteni anlamlandırmaya çalışan metinler oluyor. 2010’larda yaşadığımız kırılma sürecinde bu rolü üstlenen metinlerin başında New York Times’ın önce sızdırılan ama şu anda kendilerinin gururla sitelerinde yayınladığı “Innovation Report” geliyor. Sızdığında herkesin eleştirip küçümsediği bu rapor, o dönemde medyanın nasıl değiştiğini ve buna uyum sağlamak için neler yapılabileceğini anlatıyordu. NYT zamanında bu dönüşümü anladı (ve anlattı), şu anda da meyvelerini yiyor. Aynısı bu raporu ve söylediklerini ciddiye alanlar için de geçerli.

Şu sıralar yeni bir kırılma noktasında olduğumuz ortada. Henüz bu dönüşümün boyutlarının nereye varacağını kestirmek zor olsa da dönüşümün türü ve etkilediği alanlar kendisini net bir şekilde gösteriyor. Henüz erken olsa da Kyle Chayka’nın geçtiğimiz günlerde yayınladığı “The New Rules of Media” bu dönemin tanımlayıcı metinlerinden birisi olmaya aday. 

Medya ve internete dair analizlerini her zaman değerli bulduğum Chayka, günümüzde yaşanan dönüşümün kilit özelliklerini birer kurala dönüştürmüş ve bir anlamda oyunun yeni kurallarını yazmış. Hepsi önemli olsa da kuralların ortaklaştığı iki noktadan burada bahsetmekte fayda var.

Birincisi, artık medya için en önemli olan şey marka değeriniz — ya da Chayka’nın deyimiyle kültünüz. İster birey olarak ister kurum olarak insanların gerçekten benimsediği ve parçası olmak istediği bir şey yaratmanız gerekiyor. Bunun işaretlerini 2020’de görmeye başlamıştık.

Bununla ilişkili olarak ikinci ortak tema ise tek bir şeyle sınırlı kalmamanın gerekliliği. Tek bir platforma veya içerik formatına kendinizi adamanın anlamsızlaştığı bir döneme giriyoruz. Bireysel veya kurumsal markanız öncelik olduğu için tamamen size ait olmayan hiçbir şeye kendinizi bağımlı hâle getirmemeniz gerektiği bir medya sistemine doğru ilerliyoruz. Mesele video veya podcast, A veya B platformu değil; mesele sizsiniz.

Tavsiyem Chayka’nın yazısını derinlemesine okuyup üzerine kafa yormanız. Ardından da kendinize çizmek istediğiniz yol üzerine derinlemesine düşünüp gerçek bir strateji belirlemeniz. Çünkü önünüzdeki iki seçenekten birisi oyunun yeni kurallarına göre kendinizi hazırlamak, diğeri ise akıntıda sürüklenerek kaybolmak.