Spotify Sorumluluk Almak Zorunda

Medyanın dijitaldeki evriminde en önemli aktörler internet ve dijital teknolojilerin sağladığı imkânlar sayesinde ortaya çıkan yeni üretim biçimleri ve bunların etkileri oldu. Dijital medyanın 2010'ların başında ekonomik olarak da önemli bir alana dönüşmeye başlaması ile birlikte medya alanında dijitale özgü önemli bir aktör grubunu daha sık konuşmaya başladık: platformlar. Sosyal medya platformlarının yanında farklı formatlarda dijital içerik üretimi yapan ama bunların dağıtımı için teknik altyapı kuracak bilgiye ve maddi imkana sahip olmayanlara hitap eden içerik platformları giderek daha güçlü bir aktöre dönüştü. 

Ancak bir teknoloji şirketi mantığıyla hareket eden bu platformlar, medya üretimi ve dağıtımının beraberinde getirdiği özel sorunları ve meseleleri fazlasıyla küçümsediler. Bunun daha eski örneklerini YouTube ve Blogger'da görmüştük. Şimdilerde ise Spotify ve Substack aynı hataları yapmaya devam ediyor.

Spotify'ın müziğin yanına podcast ekleme kararıyla birlikte yayınlanan ve platform üzerinden dağıtılan içerikler konusunda sıkıntı yaşamaya başlaması kaçınılmazdı. Ancak bunu önemsememek bir yana, sanki sadece baş ağrısı istiyormuş gibi hareket edip Joe Rogan'ı transfer etmeleri beklenen sonucu verdi. 

Bir süredir Rogan'ın bölümlerindeki aşı karşıtlığı ve COVID komplo teorileri başta olmak üzere birçok sıkıntılı içerik yüzünden tepki çeken Spotify bunları duymazdan gelmeye devam etse de müzisyen Neil Young'ın "ya ben ya Rogan" demesine cevap olarak Young'ın müziklerini kaldırarak cevap vermeleri konuyu ne kadar anlamadıklarını net bir şekilde görmemizi sağladı. Spotify kendisini hâlâ dokunulmaz bir teknoloji şirketi zannetmeye ve bir medya şirketi olarak yayınladığı içeriklerin sorumluluğunu almamaya devam ediyor. Bunun üstüne "yatırım yaptıkları ürünlerini" savunma dürtüsü de eklenince kendilerini böyle sorunlu bir konumda buluyorlar.

Benzer sorunlarla uğraşmak konusunda ısrar eden bir diğer platform da Substack. E-bülten platformu benzer şekilde yatırım yaptıkları ve transfer ettikleri sıkıntılı yazarlardan dolayı düzenli olarak tepki alıyordu. Center for Countering Digital Hate tarafından yayınlanan yeni bir rapor da aşı karşıtı isimlerin Substack üzerinden yılda yaklaşık 2.5 milyon dolar kazandığını gösterdi. Substack buna cevap olarak "gerçek sorun güven sorunu ve bunu sansürle çözemeyiz" dedi. Yani ortada yanlış bilgiler var ama Substack sizi korumak için hiçbir editöryal çaba göstermeyecek ya da moderasyon uygulamayacak.

Elimizde çok katmanlı bir sorun var. İnternet ve dijital teknolojiler ile oluşan yeni dinamikleri adlandırmanın ve sınıflandırmanın zorluğu, bu tarz şirketlerin kendilerini farklı bir sınıfta tanımlayarak bütün sorumluluktan kurtulduklarını zannetmelerine neden oluyor. Aynı zamanda medyanın giderek dijital ve internet odaklı hâle gelmesi bu kurumların mevcut gücünün daha da katlanmasına sebep oluyor. Bu platformların geçmişten ders almamak konusundaki ısrarı da aynı sorunları tekrar tekrar yaşamamız ve hiçbir ilerleme gösteremememiz anlamına geliyor.

Önümüzdeki günlerin bize neler göstereceğini kestirmek zor fakat artık içerik moderasyonu ve platformların sorumluluk almama ısrarı konusunda bir şeylerin değişmesi gerektiği açık. Çünkü aynı tartışmaları ve aynı argümanları tekrar edip durmak bizim ilerlememizi sağlayacak olsaydı, on yıl içerisinde bunu görmüş olurduk.