Starship'in ilk test uçuşu patlamayla sonuçlandı

Elon Musk'ın uzay taşımacılığı şirketi SpaceX tarafından tasarlanan dünyanın en güçlü roketi Starship'in ilk test uçuşu bugün gerçekleşti. Ancak, fırlatmanın ardından roketinden ayrılan Starship, kontrolü kaybederek patladı.

Geniş açı: Görevin patlamayla sonuçlanmasına rağmen, Super Heavy güçlendiricisi ve Starship uzay aracının ilk fırlatma denemesi, şirket ve NASA yetkilileri tarafından bir başarı olarak kabul edildi.

• Terstin gerçekleşmesinden önce SpaceX, aracın büyüklüğü, karmaşıklığı ve daha önce hiç uçmamış olması nedeniyle görevin bir patlamayla sonuçlanmasının oldukça olası olduğu konusunda uyarıda bulunmuştu. Musk ise görevin başarılı olma olasılığının %50 olduğunu belirterek bir şeyler ters gitse dahi fırlatma rampası zarar görmediği sürece bunu bir başarı olarak kabul edeceğini söylemişti.
• Asıl endişelerinin fırlatma rampasının zarar görmesi olduğunu ifade eden Musk, yeni bir fırlatma rampası inşa etmenin muhtemelen birkaç ay alacağını aktarmıştı.

Bir adım geriden: Starship'in ilk yörünge uçuşunu 18 Nisan'da gerçekleştirmesi hedefleniyordu; ancak görev, roketin fırlatılmasına 40 saniye kala teknik bir sorunun meydana gelmesi nedeniyle iptal edilerek 20 Nisan'a ertelenmişti. Musk, görevin ertelenmesinin nedeninin Starship'in bir basınç valfinin donması olduğunu bildirmişti.

Neden önemli: Hem kargo hem de insan taşıyacak şekilde tasarlanan 120 metrelik Starship, gelecekte gerçekleşen uzay misyonları için büyük önem arz ediyor. İki katmandan oluşan Starship'in ilk kısmını Super Heavy roketi; ikinci kısmını ise Starship uzay aracı oluşturuyor.

• Tamamen yeniden kullanılabilir olması özelliği ve daha büyük bir mürettebat ile kargo taşıma kapasitesiyle, yine SpaceX tarafından geliştirilen ve şu an dünyanın en sık fırlatılan roketi olma unvanını elinde bulunduran Falcon 9 roketinin yerini alması planlanan Starship'in, fırlatma maliyetlerini potansiyel olarak 10 kattan daha fazla düşüreceği değerlendiriliyor.

Dahası: Musk'ın geleceğe yönelik planlarına göre insanlığı Mars ve ötesine taşıyacak olan Starship, aynı zamanda NASA tarafından 2025'te düzenlenecek olan Artemis III görevinde astronotların Ay'a taşınması için seçilmişti. Öte yandan, NASA, Kasım 2024'te gerçekleşecek olan mürettebatlı Ay görevi Artemis II içinse kendi uzay aracı Orion ve Uzay Fırlatma Sistemi'ni (SLS) kullanacak.

• NASA'nın Artemis programının ikinci ayağı olan Artemis II kapsamında Orion, mürettebatla birlikte bir ay uçuşu gerçekleştirdikten sonra Dünya'ya dönüş yapacak. Bu görev ile Orion, 1972'de gerçekleşen Apollo 17'den sonra alçak Dünya yörüngesinin ötesine yolculuk yapan ilk mürettebatlı uzay aracı olacak.
• Öte yandan, Aralık 2025'te gerçekleşmesi planlanan Artemis III misyonu ile insanlığın, 50 yılın ardından tekrar Ay yüzeyine iniş yapması hedefleniyor. Görev boyunca astronotlar çeşitli bilimsel gözlemlerde bulunacak olan astronotlar Ay'dan su buzu örnekleri de toplayacak.