Dubai'deki selin nedeni ‘bulut tohumlama’ mı?
QuandoHer salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.
Kurak bir iklime sahip olan Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) yılda ortalama 100 mm'den daha az yağış alsa da zaman zaman aşırı yoğun sağanak yağışlar da yaşanıyor. 17 Nisan'da yaşanan son yağışta ise Dubai'ye 100 km uzaklıktaki Al-Ain kentinde 24 saat içinde yaklaşık 256 mm yağmur yağdığı kaydedildi.
- Yorumlar: İngiltere'de Reading Üniversitesi'nde meteoroloji uzmanı ve Körfez bölgesindeki yağış modellerini inceleyen Prof. Maarten Ambaum, BAE'de uzun süre yağmur yağmamasından sonra düzensiz ve şiddetli yağışların bu iklimde normal olduğunu belirtti. Fakat Ambaum, son gerçekleşen yağışın nadir bir hava durumu olduğunu da ekledi.
- İddialar: Dubai'de sele neden olan şiddetli yağmurun başat nedeninin iklim değişikliği olduğunu savunanlar olduğu kadar BAE'nin tartışmalı bulut tohumlama teknolojisine işaret edenler de mevcut. BAE, son yıllarda su sıkıntısını gidermek için bu tekniği kullanmıştı; fakat 17 Nisan'da yaşanan selin bu teknolojiden kaynaklı olduğuna dair resmî bir açıklama yapılmadı.
BAE'de bulut tohumlama işlemlerini, hükümete bağlı Ulusal Meteoroloji Merkezi (NCM) yürütüyor.
Bulut tohumlama nedir?
Bulut tohumlama, mevcut bulutlara gümüş iyodür bileşiminin serpiştirilmesiyle yağmuru tetikleyerek yağış düşmesini sağlayan bir teknoloji. Bulut tohumlama; genellikle yağmur için önemli olan rüzgar, nem ve toz koşullarının yetersiz olduğu durumlarda kullanılıyor. Bu nedenle şiddetli yağmur beklendiği zaman bu tekniğin kullanılması tavsiye edilmiyor.
Dubai'deki sele bulut tohumlama mı neden oldu?
Bloomberg; bulut tohumlama uçaklarının Pazar ve Pazartesi günleri kullanıldığını, ancak selin meydana geldiği Salı günü uçak kaldırılmadığını öne sürdü.
Meteoroloji uzmanları, geçen hafta Körfez genelinde yüksek sel riski uyarısında bulunmuştu. Abu Dabi Khalifa Üniversitesi Çevre ve Jeofizik Bilimleri Bölüm Başkanı Prof. Diana Francis, bulut tohumlama pahalı bir işlem olduğu için yoğun yağış beklendiği dönemlerde işlemin yapılmadığını belirtti.
BBC Meteoroloji Servisi’nde görev yapan meteoroloji uzmanı Matt Taylor, sele neden olan yağış miktarının bulut tohumlamadan beklenen yağıştan daha fazla olduğunu belirtti.
BBC bulut tohumlamanın ne zaman yapıldığını bağımsız olarak doğrulayamamış olsa da, uzmanlar bunun yaşanan fırtına üzerinde küçük bir etkisi olduğunu ve bulut tohumlamaya odaklanmanın "yanıltıcı" olabileceğini belirtiyor.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
QuandoHer salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Dubai'de meydana gelen selin bulut tohumlaması ile oluşturulduğu iddia edilirken çocukların sosyal medyada geçirdiği zamanın artmasıyla endişeler ve yasaklar da artıyor.
19 Nis 2024
YAZARLAR
Quando
Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.
İLGİLİ OKUMALAR
Son birkaç yıldır yapay zeka yarışında geçerli olan kural basitti: Daha güçlü modeli daha hızlı geliştiren kazanır. Son günlerde sektörün öncü isimleri tarafından yapılan açıklamalar ise bu denklemin değişmeye başladığını gösteriyor. Modellerin siber saldırılardan biyolojik silah geliştirme girişimlerine uzanan riskli kullanım alanlarında sahneye çıkması, yarışın öncülerini ilk kez açık bir biçimde frene basma olasılığını tartışmaya itiyor.
Yapay zeka yarışını yavaşlatma çağrıları teknoloji şirketlerinin içinden de yükselirken, New York Üniversitesi’nden filozof Jeff Sebo ile yapay zekanın risklerini, bilinç ihtimalini, hayvan refahını ve gelecekte dijital zihinlere karşı doğabilecek sorumluluklarımızı konuştuk.
Gıda markaları, restoranlar ve kafeler, son dönemlerde giderek artan oranda yapay zeka üretimi görsellere başvuruyor. Fakat bu görseller, iştah açıcı görünmek yerine, “mide bulandıran” etkileriyle viral oluyorlar. Bu durum, dikkat çekici bir soruyu da gündeme taşıyor: Fotogerçekçi görüntüler üretme konusunda bu denli yetenekli hâle gelen yapay zeka modelleri, neden iştah açıcı yemek görselleri üretemiyor?
Türkiye, 15 yaş altına sosyal medya yasağını uygulamaya hazırlanırken yaş doğrulama için e-Devlet üzerinden token modeli gündemde. Çocukları sosyal medyanın zararlarından korumayı amaçlayan bu sistem, bütün kullanıcıların önce devletin kimlik altyapısından geçmesini gerektirebilir. Çocukları korumak amacıyla kurulan bu sistem, kullanıcıların kimliğiyle hesapları arasındaki bağı devletin elinde görünür hâle getirir mi? Yetişkinlerin anonimlik hakkı bundan nasıl etkilenecek?
Apple, her yıl Eylül ayında düzenlediği geleneksel lansman etkinliğini bu yıl 9 Eylül Çarşamba günü “Sürpriz ve Parıltı” sloganıyla hayata geçirdi. Etkinlikte ilk katlanabilir iPhone modeli iPhone Duo’nun yanı sıra iPhone 18 Pro, iPhone 18 Pro Max, Apple Watch Series 12, Apple Watch Ultra 4 ve AirPods 5 de tanıtıldı. Şirket ayrıca, en yeni mobil işletim sistemi sürümü iOS 27’nin çıkış tarihini de duyurdu.
