Dubai'deki selin nedeni ‘bulut tohumlama’ mı?
QuandoHer salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.
Kurak bir iklime sahip olan Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) yılda ortalama 100 mm'den daha az yağış alsa da zaman zaman aşırı yoğun sağanak yağışlar da yaşanıyor. 17 Nisan'da yaşanan son yağışta ise Dubai'ye 100 km uzaklıktaki Al-Ain kentinde 24 saat içinde yaklaşık 256 mm yağmur yağdığı kaydedildi.
- Yorumlar: İngiltere'de Reading Üniversitesi'nde meteoroloji uzmanı ve Körfez bölgesindeki yağış modellerini inceleyen Prof. Maarten Ambaum, BAE'de uzun süre yağmur yağmamasından sonra düzensiz ve şiddetli yağışların bu iklimde normal olduğunu belirtti. Fakat Ambaum, son gerçekleşen yağışın nadir bir hava durumu olduğunu da ekledi.
- İddialar: Dubai'de sele neden olan şiddetli yağmurun başat nedeninin iklim değişikliği olduğunu savunanlar olduğu kadar BAE'nin tartışmalı bulut tohumlama teknolojisine işaret edenler de mevcut. BAE, son yıllarda su sıkıntısını gidermek için bu tekniği kullanmıştı; fakat 17 Nisan'da yaşanan selin bu teknolojiden kaynaklı olduğuna dair resmî bir açıklama yapılmadı.
BAE'de bulut tohumlama işlemlerini, hükümete bağlı Ulusal Meteoroloji Merkezi (NCM) yürütüyor.
Bulut tohumlama nedir?
Bulut tohumlama, mevcut bulutlara gümüş iyodür bileşiminin serpiştirilmesiyle yağmuru tetikleyerek yağış düşmesini sağlayan bir teknoloji. Bulut tohumlama; genellikle yağmur için önemli olan rüzgar, nem ve toz koşullarının yetersiz olduğu durumlarda kullanılıyor. Bu nedenle şiddetli yağmur beklendiği zaman bu tekniğin kullanılması tavsiye edilmiyor.
Dubai'deki sele bulut tohumlama mı neden oldu?
Bloomberg; bulut tohumlama uçaklarının Pazar ve Pazartesi günleri kullanıldığını, ancak selin meydana geldiği Salı günü uçak kaldırılmadığını öne sürdü.
Meteoroloji uzmanları, geçen hafta Körfez genelinde yüksek sel riski uyarısında bulunmuştu. Abu Dabi Khalifa Üniversitesi Çevre ve Jeofizik Bilimleri Bölüm Başkanı Prof. Diana Francis, bulut tohumlama pahalı bir işlem olduğu için yoğun yağış beklendiği dönemlerde işlemin yapılmadığını belirtti.
BBC Meteoroloji Servisi’nde görev yapan meteoroloji uzmanı Matt Taylor, sele neden olan yağış miktarının bulut tohumlamadan beklenen yağıştan daha fazla olduğunu belirtti.
BBC bulut tohumlamanın ne zaman yapıldığını bağımsız olarak doğrulayamamış olsa da, uzmanlar bunun yaşanan fırtına üzerinde küçük bir etkisi olduğunu ve bulut tohumlamaya odaklanmanın "yanıltıcı" olabileceğini belirtiyor.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
QuandoHer salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Dubai'de meydana gelen selin bulut tohumlaması ile oluşturulduğu iddia edilirken çocukların sosyal medyada geçirdiği zamanın artmasıyla endişeler ve yasaklar da artıyor.
19 Nis 2024
YAZARLAR
Quando
Her salı ve cuma girişimcilik ve teknoloji ekosistemlerinden öne çıkan gelişmeler, paradigma değişimleri, inovasyon trendleri ve dijital dönüşüm e-posta kutunda.
İLGİLİ OKUMALAR
Kullanıcılar artık, günün giderek daha büyük bir bölümünü düşünmekten, alışılmışın dışına çıkmaktan ve kendi yolunu çizmekten uzaklaştıran sistemlerin içinde geçiriyor. Fakat uzmanlara göre karşımıza çıkan her engeli aşılması gereken bir sorun olarak görmemek gerekiyor. Hayatın içinde her zaman engeller, bekleme anları ve aksilikler oluyor. Fakat tam da bu sürtünmeler, insanı düşünmeye, mücadele etmeye, problem çözmeye, sabretmeye ve kendi yolunu çizmeye zorluyor.
Yapay zeka devi Anthropic, milyonlarca ikinci el kitabı satın aldı. Ciltlerini hidrolik bıçaklarla kesti, sayfaları yüksek hızlı tarayıcılardan geçirerek dijitalleştirdi ve kağıt kopyaları imhaya gönderdi. Yapay zeka şirketleri, kitaplar yok olsa da metnin milyonlarca insana cevap veren bir sistemin içinde yaşadığını savunuyor. Asıl soru ise şu: İnsanlığın en az 200 yıllık kolektif entelektüel birikimi özel modellere aktarılırken, bunun ne kadarı kamuya geri dönecek ve buna kim karar verecek?
Tüketici elektroniği pazarında kullanıcıları ekrana maruz bırakan ürün sayısı her geçen gün artıyor. Ekran, pazarda doyum noktasına ulaşırken teknoloji şirketleri, ardı ardına ekransız ürün geliştirme furyasına katılıyor. Meta’nın Brain2Qwerty isimli yapay zeka teknolojisi ise ekran bağımlılığı sorununa çok daha inovatif bir çözüm sunuyor.
Influencerlık kendi döngüsünü geleneksel reklama dönüştürerek tamamladı. Pazar hâlâ büyüyor belki ama güven günden güne azalıyor. Tüketiciler ise bu kurgusal samimiyet ve aşırı tüketime karşı zırhlarını kuşanırken dijital kapitalizm illüzyonunun kalesini keşfetmekte gecikmedi elbette. Onun da adı yalnızlık. İşte tam bu noktada “yalnızlık influencer’lığı (loneliness / solitude influencer) adı verilen yeni bir içerik üreticisi profili yükselişe geçti.
Son birkaç yılda teknoloji arenası, pek çok işin yapay zekaya devredilmeye çalışıldığı bir atmosfere sahne oldu. Maliyet tasarrufu ve verimlilik artışı vaatleriyle gelen yapay zeka, birkaç yıl boyunca toplu işten çıkarmaların da ana gerekçelerinden biriydi. Yapay zekanın hâlâ gideri kadar gelir üretemediği 2026 yılında ise CEO’lar, işten çıkardıkları çalışanların, harcadıkları token’dan daha fazla maliyet yarattığını fark ettikleri bir eşiğe geldi.
