Piyasa Takas Fiyatı’nda 2024 yılı beklentileri


Enerji yönetiminde yepyeni, dijital bir çağ: Apollo Apollo IoT yapay zekası ile anında enerji maliyetlerinizi düşürebilirsiniz. Hem de hiçbir yatırım maliyeti ve entegrasyon gerekmeden. 10 gün ücretsiz demo ile anında firmanızda enerji maliyetlerini düşürmek için Apollo ’yu buradan keşfedebilirsiniz.
Daha fazlasını öğren →
Paretoİş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.
Öncelikle belli bir miktarın üstünde elektrik tüketen her işletmenin aşina olduğu Piyasa Takas Fiyatı'nın (PTF) ne anlama geldiği ile başlayalım:
PTF elektrik piyasasının, yani borsasının gösterge fiyatıdır. Arz ile talebin kesiştiği noktada her saat için belirlenir. Yani 30 günlük bir ayda 720 defa belirlenir. En basit anlatımla elektrik üreticilerinin ve toptan satıcılarının ellerindeki elektriği satmaya razı olduğu fiyat seviyesinde karşı taraftaki alıcılar ile eşleşmesiyle belirlenir.
Peki PTF’nin belirlenmesinde ana faktörler nelerdir? Öncelikle herhangi bir ürünün fiyatını, arz tarafının maliyeti ile talep tarafının ürünü almaktaki isteğinin belirlediğini belirtmek gerek. Ülkemizde elektrik ürünü için arz tarafının maliyetini etkileyen birçok etken var: Döviz kuru, doğalgaz fiyatları, kömür fiyatları, yağış ve rüzgar durumu gibi.
2023'te nasıldı?
Türkiye için mevcut durumda en önemli etkenler doğalgazdan ne kadar elektrik üretileceği ve doğalgazdan elektrik üreten santrallerin maliyeti. 2023 Ekim ayı sonu itibarıyla toplam 272.812 GWh elektrik üretilmiş, bunun %61’i termik santrallerden gelmiş, (Kömür, linyit ve doğalgaz) doğalgazdan üretilen elektriğin tek başına payı toplam üretimde %22'de kalmış. Yani 2023 yılında doğalgaz, PTF’nin oluşumunda tek başına etken olmamış. Durum böyle olunca da içinde bulunduğumuz Aralık ayı da dahil PTF’nin yıllık ortalaması 2195 TL/MWh olarak gerçekleşti. 2022’deki ortalamadan daha düşük. 2022 yılı ortalaması 2510 TL/MWh olarak gerçekleşmişti. Hatırlarsanız 2022 yılında Rusya-Ukrayna savaşı doğalgaz ve kömür fiyatlarını yukarı yönlü tetiklemişti.
Peki 2024 yılında ne bekliyoruz?
Öncelikle önümüzdeki yıl elektrik talebinin beklenenden daha fazla artacağı beklenmiyor; parasal sıkılaşma ile beraber talebin yerinde sayma olasılığının daha güçlü olduğu öngörülüyor. Uluslararası alanda doğalgaz ve kömür fiyatlarını döviz bazında yukarı taşıyacak bir risk de tahminler arasında yer almıyor. Yani 2024 yılında PTF’nin 2023 yılındakine benzer bir gidişat izleyeceği senaryosu daha uygun görülüyor.
Ancak döviz kuru etkisini unutmamak gerekir. PTF’yi etkileyen unsurlarda öncelikli sıraya koyduğumuz değişkenlerden birisi döviz kuruydu. 2024 yılı için USD kuru tahmininizi yaptıktan sonra ya da uzman finansçılardan tahminlerini topladıktan sonra döviz kuru artışı ile PTF artışının korelasyonunu kolayca hesaplayabilirsiniz. Biz 2024 yılı için elektrik borsasında oluşacak maliyeti 80-90 USD/MWh aralığında öngördük. Sizler de kendi USD kuru tahmininiz ile Türk Lirası cinsinden sonuca ulaşabilirsiniz. Ancak unutmayın ki bu bedelin üstüne dağıtım, iletim gibi hizmet bedelleri ile vergi ve fonlar eklenecek. Özet olarak 2024 yılında elektrik faturanızın USD kurunun artışı ile benzer oranda artacağını düşünüyoruz. 2024 yılında elektrik maliyetlerinizin yüzünüzü güldürmesi dileklerimizle...
Yeni yılda görüşmek üzere.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
Paretoİş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.
NEREDE YAYIMLANDI?
Arjantin hükümeti mali krizle mücadele kapsamında Arjantin pesosunu, dolar karşısında %50'den fazla devalüe edeceğini ve kamu harcamalarının kısılacağını duyurdu.
18 Ara 2023

YAZARLAR

Pareto
İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.
İLGİLİ OKUMALAR
Yapay zeka araçları hayatımıza girdiğinde genel kabul, herkesin bir gecede aynı kalitede iş üretebileceği yönündeydi. Oysa pratikte tam tersi bir tablo oluştu. Var olanları birbirine bağlayamayan, aradaki mantık köprüsünü kuramayan ve yaratıcı düşünemeyen birçok insan, sistemin içinde tıkandı ve ortaya “cilalanmış angaryalar” çıkmaya başladı.

Dünyanın en ünlü girişim hızlandırma programı Y Combinator, yakın zamanda sonbahar dönemi için hazırladığı “Requests for Startups” listesini yayımladı. 13 maddeden oluşan liste, girişim ekosistemindeki yeni trendleri ortaya çıkardı.

Otomobil sektöründe vergi sistemine yeni bir kavram girdi: Asgari maktu ÖTV. Sıfır araç alımlarında tahsil edilecek ÖTV için taban bir tutar belirleyen yeni sistem, Türkiye’de gelecekte kurulacak ÖTV mimarisinin ilk işaretlerini de ortaya koyuyor.

Türkiye’nin otomobil pazarında uzun zamandır alışık olmadığımız bir tablo ortaya çıkıyor. Sorun, artık fiyat yüksekliği ya da krediye ulaşmada yaşanan zorluklar değil. Otomobilin karşısında şu anda çok daha güçlü iki rakip duruyor: Mevduat faizi ve yatırımcının altındaki yükseliş beklentisi.

Tarih boyunca elektrikten bilgisayara kadar tüm yeni teknolojiler, işgücünün önemli bir bölümünü yerinden etti. Fakat tüm bu teknolojiler, işgücü piyasasında ciddi bir çalkantıya yol açarken yeni istihdam alanları da yarattı. Özellikle beyaz yakalı rolleri tehdit eden yapay zeka ise işgücü piyasasını çok daha derinden sarsıyor. Bu noktada Türkiye’nin işgücünü yapay zekadan daha hızlı eğitip eğitemeyeceği de merak konusu oluyor.



