Piyasa Takas Fiyatı’nda 2024 yılı beklentileri
Enerji yönetiminde yepyeni, dijital bir çağ: Apollo Apollo IoT yapay zekası ile anında enerji maliyetlerinizi düşürebilirsiniz. Hem de hiçbir yatırım maliyeti ve entegrasyon gerekmeden. 10 gün ücretsiz demo ile anında firmanızda enerji maliyetlerini düşürmek için Apollo ’yu buradan keşfedebilirsiniz.
Daha fazlasını öğren →
Paretoİş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.
Öncelikle belli bir miktarın üstünde elektrik tüketen her işletmenin aşina olduğu Piyasa Takas Fiyatı'nın (PTF) ne anlama geldiği ile başlayalım:
PTF elektrik piyasasının, yani borsasının gösterge fiyatıdır. Arz ile talebin kesiştiği noktada her saat için belirlenir. Yani 30 günlük bir ayda 720 defa belirlenir. En basit anlatımla elektrik üreticilerinin ve toptan satıcılarının ellerindeki elektriği satmaya razı olduğu fiyat seviyesinde karşı taraftaki alıcılar ile eşleşmesiyle belirlenir.
Peki PTF’nin belirlenmesinde ana faktörler nelerdir? Öncelikle herhangi bir ürünün fiyatını, arz tarafının maliyeti ile talep tarafının ürünü almaktaki isteğinin belirlediğini belirtmek gerek. Ülkemizde elektrik ürünü için arz tarafının maliyetini etkileyen birçok etken var: Döviz kuru, doğalgaz fiyatları, kömür fiyatları, yağış ve rüzgar durumu gibi.
2023'te nasıldı?
Türkiye için mevcut durumda en önemli etkenler doğalgazdan ne kadar elektrik üretileceği ve doğalgazdan elektrik üreten santrallerin maliyeti. 2023 Ekim ayı sonu itibarıyla toplam 272.812 GWh elektrik üretilmiş, bunun %61’i termik santrallerden gelmiş, (Kömür, linyit ve doğalgaz) doğalgazdan üretilen elektriğin tek başına payı toplam üretimde %22'de kalmış. Yani 2023 yılında doğalgaz, PTF’nin oluşumunda tek başına etken olmamış. Durum böyle olunca da içinde bulunduğumuz Aralık ayı da dahil PTF’nin yıllık ortalaması 2195 TL/MWh olarak gerçekleşti. 2022’deki ortalamadan daha düşük. 2022 yılı ortalaması 2510 TL/MWh olarak gerçekleşmişti. Hatırlarsanız 2022 yılında Rusya-Ukrayna savaşı doğalgaz ve kömür fiyatlarını yukarı yönlü tetiklemişti.
Peki 2024 yılında ne bekliyoruz?
Öncelikle önümüzdeki yıl elektrik talebinin beklenenden daha fazla artacağı beklenmiyor; parasal sıkılaşma ile beraber talebin yerinde sayma olasılığının daha güçlü olduğu öngörülüyor. Uluslararası alanda doğalgaz ve kömür fiyatlarını döviz bazında yukarı taşıyacak bir risk de tahminler arasında yer almıyor. Yani 2024 yılında PTF’nin 2023 yılındakine benzer bir gidişat izleyeceği senaryosu daha uygun görülüyor.
Ancak döviz kuru etkisini unutmamak gerekir. PTF’yi etkileyen unsurlarda öncelikli sıraya koyduğumuz değişkenlerden birisi döviz kuruydu. 2024 yılı için USD kuru tahmininizi yaptıktan sonra ya da uzman finansçılardan tahminlerini topladıktan sonra döviz kuru artışı ile PTF artışının korelasyonunu kolayca hesaplayabilirsiniz. Biz 2024 yılı için elektrik borsasında oluşacak maliyeti 80-90 USD/MWh aralığında öngördük. Sizler de kendi USD kuru tahmininiz ile Türk Lirası cinsinden sonuca ulaşabilirsiniz. Ancak unutmayın ki bu bedelin üstüne dağıtım, iletim gibi hizmet bedelleri ile vergi ve fonlar eklenecek. Özet olarak 2024 yılında elektrik faturanızın USD kurunun artışı ile benzer oranda artacağını düşünüyoruz. 2024 yılında elektrik maliyetlerinizin yüzünüzü güldürmesi dileklerimizle...
Yeni yılda görüşmek üzere.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
Paretoİş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.
NEREDE YAYIMLANDI?
Arjantin hükümeti mali krizle mücadele kapsamında Arjantin pesosunu, dolar karşısında %50'den fazla devalüe edeceğini ve kamu harcamalarının kısılacağını duyurdu.
18 Ara 2023
YAZARLAR
Pareto
İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.
İLGİLİ OKUMALAR
Savunma ihracatı 2002’den bu yana katlandı, yerlilik oranı %80’e ulaştı, Türk şirketleri küresel sıralamalarda yükseldi. Ancak motorlardan kritik elektronik ve optik teknolojilere uzanan kalan %20, Türkiye’nin savunma sanayiindeki asıl sınırını gösteriyor. Bu sınırı aşmak ise daha fazla silah üretmekten değil, bilim ve teknoloji üretebilmekten geçiyor.
Bir insanın “Ne iş yapıyorsun?” sorusuna iki cümleyle cevap verip daha fazlasını anlatma ihtiyacı duymamasıyla bir markanın neyi söyleyip neyi geride bırakacağını bilmesi, aynı olgunluk eşiğine işaret ediyor. Sadelik; hiçbir şey bilmemenin getirdiği bir sığlıktan değil, aksine çok şey bilip hepsinin ağırlığını tarttıktan sonra lüzumsuz olanları arkada bırakabilme cesaretinden geçiyor.
Nike’ın marka adı, onlarca yıldır “spor” kelimesiyle neredeyse eş anlamlıydı. Bu başarı, şirketi uzun yıllar borsanın favorileri arasında tuttu. Fakat son birkaç yılda ivme şaşırtıcı bir hızla tersine döndü ve şirket, yaklaşık 18 yılın ardından S&P 100 endeksine veda etmek zorunda kaldı. Peki ne oldu da dünyanın en güçlü spor markalarından biri, bu denli hızlı bir düşüşe sürüklendi?
Reklamcılık artık dikkat ekonomisinden niyet ekonomisine geçiş yapıyor. ChatGPT’nin test ettiği Sponsorlu Ajanlar, markaların tüketicinin karar verme konuşmasına doğrudan katılmasını sağlayan yeni bir katman açıyor. Kişiselleştirilmiş iknanın birim maliyeti neredeyse sıfıra inerken mesele, anlatının nerede durduğu ve kimin adına konuştuğunun her aşamada görünür olup olmamasında düğümleniyor.
Arama deneyimimizin yapısal olarak değişmeye başladığı aşikar. Artık sadece bilgi aramıyoruz, aynı zamanda alım kararlarımızı da yapay zekaya danışıyoruz. Ancak yeni denklem yalnızca GEO’dan ibaret değil: Araştırmalar, tüketicilerin yapay zeka önerilerinde hâlâ bağımsız insan deneyimine ve güvenilir üçüncü taraflara ihtiyaç duyduğunu gösteriyor. Markalar için de esas mesele, algoritmada görünmek kadar, algoritmanın güvendiği üçüncü taraf dünyasında sahici, tutarlı ve organik bir yer edinebilmekte yatıyor.
