“Summer Game Fest” ve oyun endüstrisinin karanlık yüzü

Her yıl ABD’de gerçekleşen büyük video oyunu fuarı E3'ün iptali ve Covid-19 nedeniyle Electronic Arts, Ubisoft, Sony, Microsoft gibi büyük oyun şirketleri yıl içinde ve E3 sırasında açıklayacakları yeni oyunlarını 2020 yaz dönemine ertelemişti. Covid-19 öncesi dönemde oyun endüstrisinde sakin geçmesiyle bilinen yaz döneminin, 2020 yılında “Summer Game Fest” adıyla tanıtılan, büyük oyun şirketlerinin 2020 yılı için planladıkları duyuruları açıklayacakları etkinlikler nedeniyle daha önce görülmemiş şekilde hareketli geçmesi bekleniyordu. 2020 sonu çıkması planlanan Xbox Series X ve PlayStation 5 haberleri sebebiyle bütün dünya şirketlerin sunumlarına kilitlenmişken 19 Haziran günü, Twitter üzerinden 70 farklı Ubisoft çalışanının Ubisoft şirketi içinde yayılan taciz kültürünü ve oyun endüstrisinde kadın çalışanların uğradığı ayrımcılığı anlatan tweet'ler atıldı.

• Bir adım geriden: 2014 yılında GamerGate adıyla anılan olayda oyun endüstrisi içinde yaşanan cinsiyet ayrımcılığı konusuna dikkat çekmek isteyen Anita Sarkeesian ve Zoe Quinn aylarca ölüm tehditleri aldı. 2018 yılında Kotaku isimli video oyunu odaklı haber sitesinde League of Legends oyununun yapımcı firması Riot Games içindeki taciz ve cinsiyetçilik hakkında çıkan haber sonrası oyun sektörünün içindeki cinsiyetçilik ve çalışma koşulları tartışmaya açıldı. 2020’nin yaz aylarının başında Fallout: New Vegas ve Star Wars Jedi: Fallen Order gibi büyük bütçeli oyunların senaristi Chris Avellone’nin, birçok farklı taciz olayına karıştığının iddia edilmesi oyun endüstrisinde büyük yankı uyandırdı.
   
• Ubisoft’ta neler oluyor? Chris Avellone skandalının hemen ardından Assassin's Creed: Black Flag ve bu yıl çıkması planlanan Assassin's Creed: Valhalla’nın Sanat Direktörü Eşref İsmail (Ashraf İsmail), cinsel suistimal iddialarının Twitter’da yayılması sonucunda Ubisoft’tan istifa etti. Ubisoft Toronto Stüdyosu'nun Başkan Yardımcısı, ayrıca Splinter Cell ve Far Cry gibi oyunların da sanat direktörlüğünü yapmış Maxime Béland’ın şirket içi bir parti sırasında bir kadın çalışanın boğazını sıktığı iddiası bütün şirkette yayıldı. Olayın ardından 100'den fazla Ubisoft Toronto çalışanı Ubisoft yönetimine, sürekli bildirilen taciz olayları hakkında ve çalıştıkları stüdyoda güvende hissetmedikleri konusunda ciddi endişeleri olduğunu belirten bir mektup gönderdi.
   
• İstifalar ve uzaklaştırmalar: Ubisoft içinde bir deprem etkisi yaratan mektup sonucunda şirket içi taciz olaylarına karışan başkan yardımcısı Maxime Béland istifasını sundu. Başkan yardımcısı Maxime Béland ardından Baş Sanat Yönetmeni Serge Hascoët, Ubisoft Global’ın İnsan Kaynakları Müdürü Cécile Cornet ve Ubisoft Kanada Baş Direktörü Yannis Mallat benzer suçlamalar nedeniyle istifa etti. Marka Pazarlama Yöneticisi Andrien Gbinigie ve Başkan Yardımcısı Tommy François de Ubisoft’un tanıtım etkinliklerinde birçok kadına tacizde bulunduğu yönündeki suçlamalar nedeniyle şirketten uzaklaştırıldı ve disiplin soruşturması açıldı.
   
• Değişim: Ubisoft CEO’su Yves Guillemont 2 Temmuz günü Ubisoft şirketinde gerçekleşecek köklü değişimlerin başlangıcını haber veren duyuruyu yaptı. Yves Guillemont yaptığı duyuruda küresel çapta bir çalışan anketinin, çalışan dinleme oturumlarının, prosedürlerin gözden geçirilmesinin sözünü verdi. Ubisoft’un bu olayın ardından yeni gelecek üst düzey yöneticilerinin hesap vermesini sağlayan yeni yönetim sistemi getireceğini açıklarken istifa eden eski Ubisoft yetkilileri hakkında disiplin soruşturmasının devam ettiğini bildirdi. 
   
• Domino etkisi: Ubisoft içindeki gelişmelerin dünya basınında yankı bulması oyun endüstrisi içinde daha önce tacize maruz kalmış kişiler için de ilham olurken Counter Strike: Global Offensive isimli oyunun en iyi oyuncuları arasında gösterilen ve beş adet dünya şampiyonluğu olan Stephanie Harvey, oyun içi adı ile missharvey, e-spor kariyeri sırasında ve Ubisoft’un Montreal ofisinde çalışırken yaşadığı taciz olaylarını anlattı. Ünlü e-spor oyuncusu yaşadığı taciz olaylarının şirkette çalışmaya başladığı günden itibaren başladığını ve bu durumun kendisi gibi kariyerlerine zarar gelmesi korkusu nedeniyle birçok kişiyi yaşadıkları olayları saklamak zorunda bıraktığını aktardı. Harvey ayrıca Ubisoft içinde gün yüzüne çıkan olayların oyun endüstrisinde benzer kültüre sahip tüm şirketlerde deprem etkisi yaratmasını beklediğinin altını çizdi. Soruşturma ve istifaların ardından Ubisoft hisseleri de negatif etkilendi. Hisselerinin değeri 2019 yılına göre %6 düşüş gösterdi.
   
• Yorumlar: Oyun dünyasında özellikle haziran ayında yaşanan olayların ardından endüstride çalışan ve oyun sektörü ile ilgili araştırma yapan birçok kişi, oyun endüstrisinin yeniden yapılanmak ve içindeki cinsel ayrımcılığa sebep olan kültürünü tekrardan gözden geçirmek için uzun bir yolu olduğu kanısında birleştiler. Chicago Illinois Üniversitesi'nde cinsiyet, kadın çalışmaları ve iletişim doçenti olan Kishonna Gray, Ubisoft ve diğer şirketlerin açıklamalarının olay kamuoyu gündeminden düşene kadar insanları oyun endüstrisi içindeki problemler hakkında tartışmasını engellemek için yapıldığını savundu. Feminist Frequency adlı sivil toplum örgütünün kurucusu ve 2014’deki GamerGate skandalının mağdurlarından olan Anita Sarkeesian’ın ortaya çıkan taciz olaylarının endüstri içinde yer alan kadın çalışan sayısının artmasından dolayı, endüstri kurulduğundan bu yana egemen olan, eski cinsiyetçi kültürün son çırpınışları olduğunu kaydetti.