Teknoloji sektöründe belirsizlik: Ücret artış hızı yavaşlıyor, beklentiler değişiyor

Melon ve Endeavor Türkiye, Türkiye Teknoloji Sektörü Ücret ve Yan Haklar Trend Raporu’nu yayımladı. 89 teknoloji şirketinden toplanan verilerle hazırlanan rapor, teknoloji sektöründe ücret artışıyla ilgili belirsizliğin sürdüğünü ve çalışan beklentilerinin değişmeye başladığını ortaya koydu. 

Raporu değerlendiren Endeavor Türkiye Genel Sekreteri Aslı Kurul Türkmen, “Giderek karmaşıklaşan ekonomik dinamikler içerisinde şirketlerin yetenek yönetimi, performans değerlendirmesi ve yan hak planlamasında daha bilinçli adımlar atması gerekiyor. Melon ile birlikte hazırladığımız bu rapor, teknoloji sektörü yöneticilerine yalnızca bugünü değil, geleceği de yönetebilmek adına stratejik rehberlik sağlıyor” dedi. 

Melon kurucusu Sure Köse Ulutaş ise açıklamasında şu ifadelere yer verdi: 

“Ücret artışlarında yavaşlama gözlenirken çalışanlar şirketlerden daha adil ve esnek performans sistemleri, anlamlı yan haklar ve gelişim fırsatları talep ediyor. Raporumuz bu dönüşümün ipuçlarını veriyor.”

Ayrıntılar: Katılımcı şirketlerin %26’sı 91-240, %22’si 25’ten az, %16’sı 241-620, %16’sı 25-50, %17’si 51-90, %3’ü ise 621’den fazla çalışana sahipti. Hibrit çalışma, %56 ile en yaygın çalışma metoduyken şirketlerin %26’sı uzaktan, %18’i ise ofisten çalıştığını bildirdi. 

Ayrıca TL, %79’luk bir oran ile ücret ödemelerinde en çok kullanılan para birimiydi. Net ücretle ödeme, %87 gibi yüksek bir oranla standart uygulama konumunu kordu. Katılımcı şirketlerin %13’ü ise brüt ödeme yaptığına işaret etti. 

Ücret artışı: Katılımcıların %84’ü, ücret artışlarında pazar araştırmaları ve sektör verileri ile enflasyon oranlarını baz aldığını dile getirdi. Bu faktörleri, sırasıyla çalışan performansı, asgari ücret artışı, iç ücret eşitliği, çalışan talepleri, çalışan kıdemi, üst düzey yönetim stratejileri, pazar düzenlemesi/işgücü maliyeti, danışmanlık firmalarının önerileri, rekabetçi beceriler, şehir/konum ve eğitim/sertifikasyon takip etti. 

Şirketler, ücret artışlarını genellikle Ocak ve Temmuz aylarında yaptığını söylese de bu yıl artışların uygulanması, asgari ücretin açıklanmasındaki gecikme nedeniyle Şubat’a sarktı. TL cinsinden ödeme yapan 70 şirkette yönetici, uzman ve yazılım geliştirme pozisyonlarının tümünde ortalama ücret artışı %30 olarak kayıtlara geçti. 

Ara zamlar %11-20 bandında kalacak

Katılımcı şirketlerin %37’si artış yapıp yapmayacağının belli olmadığını söylerken %33’ü artış yapacağını ve ortalama oranı belirlediğini belirtti. %20 artış yapmamaya karar verirken %10, artış yapmayı planlasa da oranların tamamen belirsiz olduğunu dile getirdi. TL ile ödeme yapan şirketlerde ara zamların %11-20 bandında kalacağı öngörüldü. 

Yan haklar: Rapor, sektördeki yaygın yan hak uygulamalarına da ışık tuttu. Çalışanların en çok talep ettiği yan hak, %48 ile kapsamlı sağlık sigortası olurken %40 ile eğitim ve gelişim fırsatları ikinci sıraya yerleşti. Listede bu yan hakkı sırasıyla performans bazlı ödüller ve primler, yol yardımı ve ulaşım desteği, esnek çalışma saatleri, tatil ve izin avantajları, ev-ofis desteği ve ekipman temini, iş ve yaşam dengesi için refah çözümleri, emeklilik fonu katkısı ve çocuk bakımı desteği takip etti. Yan haklara ilişkin mevcut iklimi değerlendiren raporda şu ifadelere de yer verildi: 

“Teknoloji sektöründe çalışanların öncelikleri ile şirketlerin sunduğu yan haklar arasında dikkat çekici bir fark var. Kasım 2024 verilerine göre şirketlerin en sık sunduğu haklar özel sağlık sigortası (%82), yemek desteği (%94) ve uzaktan çalışma hakkı (%74) olurken 2025 araştırmasında çalışanlardan en çok talep gören haklar sırasıyla kapsamlı sağlık sigortası, eğitim ve gelişim fırsatları ve performans bazlı ödüller oldu. Bu tablo, çalışanların önceliklerinin değil, şirket uygulamalarıyla beklentiler arasındaki farkın büyüdüğünü gösteriyor.”

Yemek ödemeleri: Katılımcı şirketlerin %95,5’i çalışanlarına yemek desteği sunarken ortalama günlük yemek ödeneği, 355 lira oldu. Bu tutarın, 2024’ün Ekim ayına göre %31’lik bir artışa karşılık geldiği belirtildi. Katılımcıların %65’i yıl ortasında yemek ücretlerinde artış yapmayı planlamadığını bildirirken %24 artış yapacağına, %12 ise henüz karar vermediğine işaret etti. 

• Artış düşünen 20 şirketin bildirdiği ortalama oran %20 oldu. 

Ek olarak: Ulaşım desteği sağlayan şirketlerin oranı %64 olurken ortalama ulaşım ödemesinin günlük 130 lira seviyesinde kaldığı görüldü. Hibrit çalışan şirketlerde bu ücretin, ofise gelinen günler üzerinden hesaplandığı gözlemlendi. 

• Yan haklara yönelik genel memnuniyet 5 üzerinden 3,5 puan olarak ölçüldü.

Öte yandan: Şirketlerin %70’i, prim uygulaması sunduğunu bildirdi. En çok kullanılan prim modelleri ise %77 ile satış hedefi primleri, %71 ile bireysel performans primi ve %50 ile yıl sonu primi oldu. 

• Ancak çalışanların bu sistemlere güveninin sınırlı olduğu görüldü. Ortalama memnuniyet puanının 3,48 olduğu primlerde en çok eleştirilen nokta, hedeflerin net olmaması oldu. 

Şirketlerin %26’sında performans yönetim sistemi yok

Rapor ayrıca, teknoloji şirketlerinin %26’sında tanımlı bir performans yönetim sistemi bulunmadığını tespit etti. Şirketlerin %37’si performansları yılda bir, %36’sı altı ayda bir, %13’ü üç ayda bir, kalan %13’ü ise sürekli değerlendirdiğini söyledi. Sürekli değerlendirme yapan 15 şirketin %60'ının performans değerlendirirken herhangi bir sistem kullanmadığının da altı çizildi. 

Önemli ayrıntı: Performans yönetim sistemi bulunan 84 şirkette en yaygın metotlar temel performans göstergesi (KPI), yetkinlik bazlı değerlendirme ve hedefler ile temel sonuçlar (OKR) oldu. 

• Değerlendirme sonuçlarının çoğunun sadece ücret ve terfi kararları için kullanıldığı görüldü. Rapor, gelişim planlaması ve yetenek yönetiminin hâlâ arka planda kaldığına işaret etti. 

2025’te çalışan bağlılığının yeni rotası

Şirketlerin %83'ü, 2025 yılında işgücünde azalmaya gitmeyi düşünmediğini bildirdi. Bu yıl çalışan bağlılığını artırmak için belirlenen üç öncelik sorulduğunda verilen en yaygın üç yanıt ise eğitim ve gelişim fırsatları, performansa dayalı ödüllendirme ve ücret artışları ile yan haklar oldu. 

Öte yandan: Rapor, şirketlerin %47’sinin çalışan bağlılığını artırmak için eğitim ve gelişim fırsatlarını en öncelikli konu olarak tanımladığını, fakat performans değerlendirme sonuçlarından gelişim planı üretme oranının sadece %31 olduğunu tespit etti. Bu durum, şirketlerde veri toplansa da dönüşüm yaratacak gelişim adımlarının sınırlı kaldığını gösteriyor. 

Proje bazlı çalışma: Yükselen “GiG Ekonomisi” trendiyle birlikte teknoloji şirketlerinin %40’ında proje bazlı çalışanlar yer aldığı görüldü. Şirketlerin %70’i bu çalışanları teknoloji departmanında, %25’i yaratıcı departmanlarda, %20’si müşteri destek birimlerinde, %16’sı ise pazarlama ve satışta çalıştırdığını bildirdi. 

• Teknoloji departmanlarında en çok proje bazlı çalışan istihdam edilen alanlar ise yazılım, veri analitiği ve yapay zeka oldu. 

• Proje bazlı çalışanlarla çalışırken karşılaşılan en büyük zorluk %52 oran ile şirket kültürüne entegrasyon eksikliği oldu. Bu zorluğu sırasıyla iletişim ve koordinasyon sorunları, performans değerlendirme zorluğu, uzaktan çalışmaya bağlı iletişim sorunları, güvenlik ve veri gizliliği riskleri, yasal ve sözleşmesel belirsizlikler, proje teslim sürelerinde yaşanan aksamalar ve işe alım sürecinde doğru adayları bulma takip etti. 

• Şirketlerin %41’i ise herhangi bir zorluk yaşamadığını dile getirdi. 

Freelancer: Şirketlerin %60'ı freelancer çalıştırmadığını söyledi. Bu şirketlerin %34’ü bu çalışma modelini düşünmediğini belirtirken %26’sı, gelecekte freelancer çalışma modelini değerlendirebileceğini ifade etti. 

Yazılım rollerinde ücret artış hızı yavaşlıyor

Rapor, yazılım sektöründeki ücret trendlerine de dikkat çekti. Yeni mezunlar ve erken kariyer aşamasındaki çalışanlar, yazılım sektöründe hâlâ en yoğun rekabetin yaşandığı gruplar olurken yazılım, veri ve yapay zeka gibi alanlarda potansiyel taşıyan adayların birçok şirket tarafından değerli bir yatırım olarak görüldüğü belirtildi. 

Bu grupta yetenekli isimlere ulaşmak kolay olmadığı için işverenlerin ilk teklifi daha cazip hâle getirerek öne çıkmayı hedeflediği ve giriş seviyesindeki ücret artışlarının toplam bütçe üzerindeki etkisi görece daha sınırlı olduğu için bu seviyede daha esnek ve cesur adımlar atılabildiği gözlemlendi. 

Ek olarak: Rapor, giriş seviyesinden orta seviyeye geçişte ücretlerde %50’ye varan dikkat çekici artışlar görüldüğünü vurguladı. Orta seviyeden kıdemli seviyeye geçişte artış oranının biraz daha sınırlı kalarak %40 bandına yaklaştığı görüldü. Uzmanlıktan yöneticiliğe geçişte ise ücret dinamiklerinin farklı bir tablo çizdiği belirtildi. 

• Takım lideri veya müdürden direktöre geçişteki ortalama artış oranları, %27 civarında seyretti. 

• Direktörden başkan yardımcılığına geçişte ise bu oran, %21’e kadar gerileyerek daha da sınırlı bir artışa işaret etti. Bu veriler, yönetim sorumluluğunun ücretlerle her zaman paralel ilerlemediğini ortaya koydu. 

Öte yandan: Back-end geliştirici rolünde uzman seviyedeki ücretler, bir yılda yaklaşık %49 oranında artarken önceki dönemde bu oran %75 seviyesindeydi. Bu fark, sektördeki ücret artışlarının yavaşladığını ve 2025’te daha dengeli bir seyir izlediğini gösterdi. 

• Benzer şekilde diğer teknik pozisyonlarda da önceki yıllardaki hızlı yükseliş temposunun gerilediği görüldü. 2024’te birçok teknik rolde çift haneli artışlar yaygınken 2025’te artış oranlarının daha sınırlı kaldığı gözlemlendi.

• Bu yavaşlama, şirketlerin artık daha kontrollü bir bütçe yaklaşımına geçtiğini ortaya koydu.

En yüksek ücretler: Yazılım departmanlarında giriş seviyede en yüksek ücretleri sunan roller, sırasıyla yapay zeka mühendisleri, Android geliştiriciler ve iOS geliştiriciler oldu. 2024’ün Kasım ayına göre ise yıllık bazda en yüksek artışı siber güvenlik uzmanları deneyimledi. 

• Test uzmanları, front-end geliştiriciler ve yazılım mimarları, giriş seviyesinde en düşük ücretleri alan roller arasında yer aldı.