🎤 Albüm incelemesi: billy woods & Kenny Segal, Maps

Albüm: billy woods & Kenny Segal  - Maps

Süre: 44 dakika

Plak şirketi: Backwoodz Records

Yayın tarihi: 5 Mayıs 2023

Harita çiziliyor

Geçtiğimiz sene yayımladığı Aethiopes ve Church albümleriyle 2022'nin yalnızca en iyi hip-hop değil; tüm janrlar arasında en iyi işlerinden ikisine imza attığını düşündüğüm billy woods, 12. stüdyo uzunçaları Maps'le nevi şahsına münhasır MC'lik (rap vokalistliği) standardının sıra dışı örneklerini vermeye devam etti. Yeni bir Kenny Segal işbirliği olan Maps; woods'un mikrofonlarda, Segal'ın ise prodüksiyonda olduğu ilk albüm Hiding Places'ı (2019) aynı görev bölüşümüyle takip etti. 

Hip-hop'un müzikal kırılımlarından abstract hip-hop janrının çeperlerden ana sahneye taşınan Earl Sweatshirt'lü, Navy Blue'lu, MIKE'lı ve dahasıyla taze yükselişinin kıdemli temsilcilerinden billy woods, yakın geçmişinde bu yükselişi hızlandıran bereketli bir diskografi yetiştirdi. Yalnızca solo işleriyle değil; aynı zamanda hemşehrisi (New York) Elucid'le 2013 yılında başlattığı projesi Armand Hammer'la, bir yenisi Maps'la hayata geçirdiği Kenny Segal işbirlikleriyle ve Your Old Droog'tan Algiers'ın kataloğuna uzayan MC'lik destekleriyle de verimli bir üretim ağı genişletti.  

17 şarkılık uzun bir listeye sahip olan Maps; billy woods'un geçmişteki yaratıcı ortaklıklarını geri çağıran, bunlara yenilerini ekleyen isimlerle dolu. Aralarında MC'lerin, caz müzisyenlerinin ve prodüktörlerin olduğu liste; albümü çeşitli yaratıcı zihinlerin, ellerin ve seslerin eşlikçiliğinde zengin bir dinleme deneyimine dönüştürdü. billy woods'un nesir-vari, mecazi, soyut ve çok katmanlı söz yazarlığını seslendirenler arasında en son JPEGMAFIA'yla Scaring the Hoes'u (2023) yayımlayan Danny Brown, abstract hip-hop'un köklü isimlerinden Aesop Rock, Future Islands'ın hem caz hem de hip-hop şerbetli vokalisti Sam T. Herring, bir başka New Yorklu ShrapKnel, Detroit merkezli Quelle Chris ve woods'un kadim dostu Elucid yer aldı. 

Maps'i cazla rap'in kesiştiği ve onu bu birleşimden beslenen bir caz rap uzunçalarına dönüştüren enstrüman ve kompozisyon tercihleri ise yansımalarını çeşitli müzisyenlerde buldu. Bunlar arasında cazın müstakbel ses manzaralarını Londra'dan galaksilere yayan Shabaka Hutchings'in flütü, Aaron Shaw'ın tenör saksafonu, Mike Parvizi'nin kontrabası ve Jason Wool'un rhodes piyanosu yer aldı. Albümün "yolda olma ahvaline dair" temasıyla uyumlu olan, woods'la Segal'ı bir uçağın içinde çeşitli sekanslar içinde resmeden minimalist albüm kapağı ise Delphine Ettinger'e ait.

^{billy woods & Kenny Segal, Maps}

Yol, yaşam, sisli/perdeli yalnızlıklar ve derinlikli tefekkürler 

billy woods'un söz yazarlığı birbirine uyan ancak ortaya buğulu bir manzara çıkaran bir yapboz gibi. 2002 yılında Backwoodz Studioz plak şirketini kurduktan ve ilk albümü Camouflage'ı bir sonraki yıl yayımladığından beri onun sesinde, vokal performansında, dizelerinde ve bunları bir araya getiren çalkantılı ve atıflarla dolu zihninde cisimleşen bir esrarengizlik var. Bu gizli hâl; woods'un yüzünü her daim flulaştırarak, yalnızca gözlerini gösteren maskeler giyerek ya da direkt eliyle kapatarak saklayan tercihinde de albümlerini teklilerle tanıtmaktan imtina eden yaklaşımında da görülebilir. 

Ancak onu perdelerin arkasında, sislerin altında ve karanlıkların ortasında konumlayan bu bilinmezlik mefhumu en çok da woods'un dolambaçlı, girift ve yılankavi hikâye anlatıcılığında karşılığını buldu. Bununla beraber alametifarikası lo-fi (düşük kaliteli) bir prodüksiyon olan ve kusurların bir aradalığında yankılanan ses parçalarının kolajında vücut bulan abstract hip-hop'un bulutsuluğu, woods'un yazınıyla benzersiz bir uyum oluşurdu. 

^{billy woods. | Kaynak: Vulture}

Örneğin, Church albümünden Paraquat şarkısının bir dizesinde geçen "Clouds cleared, I’m looking at the city like jihadis in a cockpit" sözü altmetni kazılması zaruri bir hilkat garibesiyken; Maps'ten Houdini şarkısının ilk dizesinin sonlarında çıkagelen "I’m at a Costco in the midwest with a pockеt full of small bills / Folded like tacos, borracho / El Chapo when it's timе to head for the hills" sözleri, woods'un gündelik aleladelikleri tekinsiz ve tuhaf şairaneliklere dönüştürme kabiliyetinin işaretleriyle dolu. 

Diğer taraftan onun yazarlığının ve usta MC'liğinin büyüleyici olduğu kadar huzursuz edici evliliği, billy woods'u belli bir çatı altında bir araya gelebilen ve içinde tutarlı olan tematik anlatılar yaratmaktan da alıkoymadı. Dinleyicisi (ve okuyucusunu) gittikçe derinleşen, dikey ve yatay olarak açılan dizelerinin dünyasına davet eden woods'un kendi tabiriyle "alınmış ya da alınmamış yolun ya da yolların; rüyayı yaşamanın ya da başka bir yaşamı tahayyül etmenin öyküsü" diye tanımladığı Maps de bu hakikatin en şeffaf örneklerinden biri.

Maps

Müzisyenin "Başını koyarak evin yaptığın o yeri bulmaya çalışan bir uzunçalar Maps" diyerek temasını açıkça ortaya koymaya devam ettiği albüm, ona göre "pandemi ve karantinası sonrasında çıktığı yoğun turne programından kaynaklandı." Öyle ki bu hakikatin nişanelerini albümün başından sonuna, birçok şarkısının araya sızan sözlerinde yakalamak mümkün. Bu sözler; billy woods'un Avrupa'nın çeşitli başkentleri arasında hızın ve karmaşanın eşlik ettiği yarı-göçebe turne hayatın getirdiği yersiz yurtsuzluğun, sonrasında ise New York'a geri dönerek kapalı kapılar ardında sürülen münzevi yaşamın nevrotik durumlarının şahitleri oldu. Günümüze değin ışıkların altında, afişe ve yıldız olmakla mesafelenen woods için bu yeni bir şey değil. Ancak -bilhassa yakın geçmişte- kayda değer bir ün kazanarak takdirlerle dolu medya ilgisine maruz kalmış birinin değişen hayatı, depresif bir sosyofobik için taze bir mücadele alanı:

Samuel T. Herring'in nakaratlarında ses verdiği, Aaron Shaw'ın melodik tenör saksafonu ve Segal'ın minimal boom bap beat'leriyle woods'un en müşfik şarkılarından birine dönüşen FaceTime; bir konser kulisinin etrafında gelişen hikâyesiyle bu mücadelenin tanıklıklarından biri:

It's a party outside, some half, some overdressed

They was goin' off during Playboi Carti set

Now they in the halls partyin'

Checkin' they phones, bass shake the walls

I'm smokin' alone in a cardigan

Thinkin' of home

FaceTime, billy woods & Kenny Segal

Diğer yandan woods'a vokallerde Aesop Rock'ın katıldığı, Protect Ya Neck ve Biggest Part of Me şarkılarından kesilen sample'lardan ve Shabaka Hutchings'in yanık flüt motiflerinden müteşekkil bap/caz rap etkileşimi Waiting Around; woods'un yadırgadığı hâlihazırdaki hayatına dair samimi itiraflar barındırdı: 

In Bruges with time to kill, but time musta knew and holed up somewhere it didn't have to move

My room had a view, safe fulla Euros, I miss having nothing to lose  

Waiting Around, billy woods & Kenny Segal 

Müzikal olarak Maps; bilge ve çalkantılı bir MC'nin artık kemikleşmiş soyut, uçucu ve opak hip-hop estetiğini büyük ölçüde korudu. Öte yandan Segal'ın prodüksiyonunda cisimleşen East Coast hip-hop'unun boom bap beat sadeliği, bakır üflemelilerinin kurduğu caz ses manzaralarıyla buluştu. Cazla rap'in sislerle örülü buluşmasından seslenen Maps; woods'un kasvetli, izole ve karanlık dünyasının yeni duraklarına dair deruni gözlemleriyle şimdiden senenin albümlerinde ön sıralara demir atan bir çalışma.