Bilim insanları ekşi maya üzerinden bağırsak sağlığını daha iyi anlamayı hedefliyor

Pandemiyle birlikte ev mutfaklarında yeniden popülerleşen ekşi maya, şimdi uluslararası bir bilimsel araştırmanın merkezinde yer alıyor. Leuven Üniversitesi’nden Gıda Biyokimyacısı Prof. Christophe Courtin’in liderliğindeki ekip, Avrupa’nın dört bir yanındaki 800’den fazla gönüllü ev fırıncısından ekşi maya örnekleri toplayarak HealthFerm adlı projeyi başlattı. Avusturya, Belçika, Fransa, Almanya, Hollanda ve İsviçre gibi ülkelerden gelen bu örnekler, fermente gıdaların insan sağlığı ve çevresel etkileri üzerine ışık tutmayı amaçlıyor.
Fermente gıdalar ve mikrobiyom: Araştırmanın temel hedefi, geleneksel fermente gıdalarda bulunan mikroorganizmaların bağırsak mikrobiyomu üzerindeki etkilerini anlamak. ETH Zürich’ten mikrobiyolog Prof. Nicholas Bokulich’in belirttiğine göre katılımcılar yalnızca maya örneklerini değil, aynı zamanda bu mayaların asit düzeyi, saklama koşulları ve hazırlama süreçlerine dair ayrıntılı verileri de araştırmacılarla paylaştı.
Fermente gıdaların sindirim sistemine katkısı, daha iyi bir uyku ve ruh hâline olası olumlu etkileri uzun süredir konuşuluyor. Ancak bu etkilerin bilimsel olarak netleştirilmesi için hâlâ yeterli veri bulunmaması, HealthFerm gibi geniş çaplı çalışmaları özellikle değerli kılıyor.
Maya, ekmek, turşu ve bilim: Proje yalnızca laboratuvar analizleriyle sınırlı değil. Araştırmacılar, beş ayrı insan müdahale çalışması yürüterek katılımcılara farklı fermente gıdalar tükettirmeyi ve sonrasında kan ile dışkı örnekleri üzerinden sağlık göstergelerini incelemeyi planlıyor. Prof. Courtin’in ifadesiyle:
“Bu yağ asitlerinin kolonda üretildiğinde faydalı olduğunu biliyoruz; ancak aynı etkiyi doğrudan gıdanın içinde üretildiklerinde gösterip göstermediklerini henüz bilmiyoruz.”
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
NEREDE YAYIMLANDI?
Şarap üreticisi Chateau Kalpak, Trakya'daki bağlarına don düştüğünü paylaştı. Ticaret Bakanlığı, limon bahçelerindeki don vakalarının arzı olumsuz etkilemesi sebebiyle limon ihracatını durdurdu.
09 Nis 2025

YAZARLAR

apéro
İştah ve ufuk açan yemek yayını. Her çarşamba ve cumartesi önlüğünü giyer.
İLGİLİ OKUMALAR
Beslenme trendleri ortaya çıkarken bilimsel bilgi; medya, beden idealleri, sosyal normlar ve gıda endüstrisi tarafından seçiliyor, sadeleştiriliyor ve ürünleştiriliyor. Böylece bilim, gündelik yaşamın ve tüketim alışkanlıklarının parçası hâline gelirken sağlıklı beden, “doğru” beslenme ve kendimize iyi bakmak da sürekli yeniden tanımlanıyor.

Yunanistan’ın küçük Kiklad adalarından Sifnos, yerel ürünleri, geleneksel yemekleri ve son 15 yılda açılan şef restoranlarıyla ülkenin öne çıkan gastronomi duraklarından birine dönüştü. Adada nohut, peynir, kapari, kekik balı ve balık gibi ürünler hem geleneksel tavernaların hem de yeni nesil restoranların menülerinde yer buluyor. Seramikçilik gibi yüzyıllardır süren zanaatlar yemek kültürünün bir parçası olmaya devam ederken farklı ülkelerden şeflerle yapılan işbirlikleri de Sifnos mutfağını yeni tatlara ve tekniklere açıyor.

Bir zamanlar bir hayatta kalma becerisi olan foraging, bugün fine dining'in, wellness kültürünün ve sosyal medyanın ilgi alanında. Bu geri dönüş, insanın doğadan yeniden beslenmesinden çok, doğayla kopmuş ilişkisinin farkına varmasıyla ilgili olabilir.

Bordeaux’nun kurduğu şarap dünyası zamanla apelasyonlar, ödüller ve prestij üzerinden ortak bir ölçüte dönüştü. Fakat Asya’nın şarapla ilişkisi bunlardan çok daha eski. Çin’in Jiahu çömleklerinde ya da Japonya’nın Koshu bağlarında yazılan hikaye, şarabın tek bir coğrafyanın tanımlayabileceği kadar dar bir geçmişe sahip olmadığını gösteriyor. Bugün bu birikim, Batı’dan gelecek bir onaydan çok kendi referansları üzerinden yeni bir şarap kültürüne dönüşüyor.
22 Ağu 2026

Bir kısmı henüz kapılarını yeni açtı, bir kısmı yıllardır hayatımızda. Ortak noktaları ise aynı: Her biri Türkiye'nin yeme-içme sahnesine yeni bir fikir, yeni bir soluk ya da yeni bir yön öneriyorlar. Son dönemin en çok konuşulan 20 adresi bu seçkide.




