Yatırım Finansman 'da YF Yüzyüze ile görüntülü görüşme yaparak kolayca hesabınızı açabilir ve sermaye piyasalarında anında işlem yapmaya başlayabilirsiniz.
Daha fazlasını öğren →
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından açıklanan verilere göre, mart ayında cari işlemler açığı geçen yılın aynı ayına göre %19,6 oranında azalarak 4,5 milyar USD oldu.
Detaylarda neler var?
Aylık bazda açıklanan 4,5 milyar USD’lik toplam açık 5,3 milyar USD’lik piyasa beklentilerinin altında gerçekleşti. Aylık açık, geçtiğimiz yılın aynı ayında 5,6 milyar USD olmuştu. Veriyle birlikte 12 aylık kümülatif cari işlemler açığı 54,2 milyar USD oldu. Geçtiğimiz ay 55,4 milyar USD ile son 10 yılın en yüksek seviyesini gören kümülatif açık böylelikle 2021 sonundan bu yana, tam 14 aydır ilk kez gerileme gösterdi. Cari işlemler açığındaki genişleme ivmesinin kırılması pek çok açıdan oldukça önemli.
💉 Hatırlatma dozu: Geçtiğimiz yılın aynı ayında birikimli cari işlemler açığı 18,3 milyar USD olarak gerçekleşmişti.
Altın ve enerji hariç dengede de hafif ivme kaybı görülüyor. Bu alanda 12 aylık birikimli fazla 49,3 milyar USD seviyesinde bulunuyor.
Aylık bazda beklentilerin altındaki gerçekleşmenin temel sebeplerinden birinin enerji fiyatlarındaki düşük seyir olduğu görülüyor. Aylık bazda 4,6 milyar USD olarak gerçekleşen enerji ithalatı, geçtiğimiz yılın aynı ayında ölçülen seviyenin %35 kadar altında bulunuyor. Bunun yanında taşımacılık ve seyahat gelirlerinin desteklediği hizmetler kalemş kaynaklı fazlada %29’luk artış görülüyor. Veri beklentilerden iyi olmakla birlikte ülkemiz ekonomisinin aylık bazda art arda 17 aydır cari işlemler açığı verdiğini de belirtmek gerekiyor.
💉 Hatırlatma dozu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan dış ticaret verilerine göre aylık dış ticaret açığı 8,3 milyar USD olmuştu.
Yatırım tarafındaki performansta ise önceki dönemlere göre büyük bir ayrışma göze çarpmıyor. Mart ayında yurt dışı yerleşiklerin 741 milyon USD tutarındaki net doğrudan yatırımlarının yarısından fazlası gayrimenkul yatırımlarından oluşuyor. Buna karşın, portföy tarafında ise 1 milyar USD’lik net çıkış yaşandığı görülüyor. Bu veri ile birlikte sermaye hareketlerinde 4 ay sonra net bazda çıkış görüldü.
Dengede dikkat çeken diğer bir unsur ise hesaplamaya Suudi Arabistan Kalkınma Fonu’nun TCMB nezdindeki hesaplarına aktardığı mevduatın etkisi. Diğer yatırımlar kaleminde görülen 7,5 milyar USD’lik giriş, son 7 ayın en yüksek sermaye girişi olarak görülüyor.
Zaman zaman tartışmaların odağında yer alan net hata noksan kaleminde de 2021 sonundan bu yana ilk kez çıkış yaşandığı görülüyor. Bu kalemde yaşanan çıkış 2,4 milyar USD seviyesinde.
Beklentiler
Cari işlemler dengesi hesaplamasının omurgasını oluşturan dış ticaret kanalındaki beklentiler karışık olmakla birlikte, ana ihracat pazarlarımızın ekonomilerinde yaşanan soğuma sebebiyle ihracat hacminde yataylaşma beklentisi gücünü koruyor. Buna karşın geçtiğimiz yıla kıyasla düşük seyrini koruyan enerji fiyatları ise dengeyi olumlu yönde etkilemeye devam edecek.
Hizmet dengesi tarafında ise turizm sezonunun yaklaşması şüphesiz ki en önemli değişken olarak öne çıkıyor. Yaz aylarında yaşanacak döviz girişleri ile cari işlemler dengesinde toparlanma sürecinin başlaması bekleniyor. Ancak sezon başlamadan önce, (öncü dış ticaret verilerine dayanarak) önümüzdeki ay cari açık verisinde yeniden genişleme görülmesi bekleniyor.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Yurt içi piyasaların gözü kulağı Pazar günü gerçekleştirilecek olan seçimlerde.
12 May 2023
YAZARLAR
EXANTE
Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ OKUMALAR
Serbest fonlarda yatırımcıların parasını ne zaman alacağı, fonun değerleme ve iade koşullarına göre belirleniyor. SPK’nın 28 Ağustos tarihli düzenlemesi, likidite riski kapsamında iade taleplerinin karşılanması için bu koşulların önceden ilan süresi beklenmeden değiştirilmesine izin veriyor. Atlas Portföy’ün DFI fonunda satış işlemlerini aylık değerleme tarihine bağlayan uygulaması da bu hüküm kapsamında yapıldı.
TÜSİAD Başkanı Ozan Diren, Dünya gazetesinden Recep Erçin’e verdiği söyleşide, Türkiye’nin kamu öncülüğünde hazırlanacak ve uygulaması yakından izlenecek 10-15 yıllık sanayi planlarına ihtiyaç duyduğunu söyledi. Türkiye halihazırda beş yıllık kalkınma planları hazırlıyor. Peki planlar ve destekler mevcutken neden yeniden planlamayı konuşuyoruz? Türkiye’nin geçmişte fabrikalar kurarak başladığı planlama deneyiminde ne değişti ve bugün hazırlanacak bir planın üretim kararları üzerinde nasıl bir etkisi olabilir?
Bu hafta hem yurt içi hem de yurt dışı piyasalarda yoğun bir veri takvimi izlenecek. Yurt içinde Salı günü açıklanacak merkezi yönetim bütçe dengesi ve Çarşamba günü açıklanacak Ağustos ayı Konut Fiyat Endeksi ile Perşembe günü yayımlanacak TCMB Para Politikası Kurulu toplantı özeti ön plana çıkarken, yurt dışında Çarşamba günü açıklanacak Fed faiz kararı ile Perşembe günü İngiltere Merkez Bankası ve Cuma günü Japonya Merkez Bankası tarafından açıklanacak faiz kararları takip edilecek.
14 Eyl 2026
Jeopolitik gelişmeler piyasaların en zor fiyatladığı risklerden biridir. Savaşın ne zaman sona ereceğini, bir zirveden hangi kararın çıkacağını veya seçimlerin siyasi dengeleri ne ölçüde değiştireceğini önceden bilmek mümkün değildir. Buna rağmen jeopolitik haber akışı yatırımcı açısından tamamen öngörülemez bir alan da değil.
Türkiye’de para politikasının yakın vadeli geleceğine dair soru işaretleri, jeopolitik karmaşa ve yansımalar bir yana, makro gündemin ana maddesi olmaya devam ediyor. Dezenflasyon sürecinde izlenen yatay-aşağı görünüm, şirketlerin birikimli finansman ihtiyacı ve enerji fiyatlarındaki oynaklık, Merkez Bankası’nın hareket eğilimine aynı anda ancak farklı yönlerde etkiliyor. 10 Eylül tarihli PPK kararını da bu kapsamda ve daha geniş bir çerçevede okumak gerekiyor.
