İş dünyasında çeşitlilik yönetimi

İş yaşamında çeşitliliği (diversity) yönetebilmek, en küçük takımdan en büyük organizasyona kadar liderleri ve yöneticileri başarıya ulaştıran; ancak çoğu zaman ön planda olmayan bir beceri olarak karşımıza çıkıyor. Bu beceri, organizasyon içerisinde üretilen katma değeri artırmakla kalmayıp dış paydaşlarımızla kurduğumuz ilişkilerde de kilit bir rol oynuyor. Günümüzün yüksek derecede küreselleşmiş çalışma ortamlarında farklı uluslardan, kültürlerden, arka planlardan birçok insanın bir araya gelmesiyle artan çeşitlilik, karşımıza hem fırsatlar hem de zorluklar çıkarıyor. Bu haftanın hikâyesinde, ekip içinde ve dışında kurduğumuz iş ilişkilerinde söz konusu zorlukları aşmak ve fırsatlardan yararlanabilmek için çeşitlilik yönetiminde önemli yer tutan noktaları gözden geçiriyoruz.

• Önyargılar ve taraflılık: Aslında burada, Türkçede tek kelimelik iyi bir çevirisi olduğunu düşünmediğim “bias” kavramından bahsetmek istiyorum. Bilinçli bir şekilde olmasa bile kendimizden “farklı olanlara” bazen önyargıyla, bazen taraflı bir biçimde yaklaşabiliyoruz. İçine doğduğumuz kültürel yapının değerleri, küçük yaşlardan itibaren dünya görüşümüzü şekillendiriyor ve “diğerlerine” olan bakış açımızı tarafsız noktadan uzaklaştırıyor. Bu nedenle otomatikleşen ve kemikleşen bazı düşünce yapıları, iş yaşamında çalışma arkadaşları arasında ve dış paydaşlarla kurulan ilişkileri olumsuz etkileyebiliyor. Dolayısıyla bu taraflılığın varlığının farkında olmanın ve düşünce yapımızdan çıkarabilmek için bilinçli bir çaba göstermenin, çeşitlilik yönetiminin ilk adımı olduğunu söyleyebiliriz.
   
• İletişim: Açık bir diyalog kurmak ve empati sahibi olmak, her tip bireysel ilişkide olduğu gibi iş ilişkilerinde de tarafların birbirini anlaması ve ortak yaratıcı potansiyelin verimli şekilde kullanılabilmesi için büyük önem arz ediyor. İletişim becerilerini güçlendirmenin çeşitli yolları bulunuyor. Örneğin, ABD’nin Atlanta şehrindeki Emory Üniversitesi’nin Yönetim İletişimi bölümünden Deborah Valentine, farklı kültürlerden gelen insanların bilgiyi farklı şekillerde edindiğini ve bu bilgiye farklı şekillerde güvendiğinin altını çizerek kaynağa göre doğru bilgi aktarım mekanizmasının seçilmesi gerektiğini söylüyor. İletişim kurarken beden diline dikkat etmek, karşı taraf ya da tarafları bölmeden, açıklama yapmak için araya girmeden aktif bir şekilde dinlemek de açık bir diyalog oluşturmakta kilit rol oynuyor. Doğru iletişim kurmak, tarafların ortak zemini bularak aralarındaki bağı güçlendirmesini sağlıyor.
   
• Adaptasyon: İş yaşamının dinamik yapısı içerisinde karşımıza sık sık yeni paydaşlar çıkabiliyor. Örneğin, hâlihazırda çalışmakta olan bir uluslararası proje ekibine farklı bir ülkeden ya da departmandan yeni kişiler katılabiliyor. Bu ve benzeri durumlarda yeni paydaşların getirdiği zorluklar ve fırsatları yönetebilmek için yukarıda bahsettiğimiz becerilerin yanı sıra hızlı bir şekilde adapte olabilmemiz gerekiyor. Bununla birlikte, Birleşik Krallık merkezli yönetim danışmanlığı şirketi EW Group da kültürel adaptasyonun bir şirketin küresel hedeflerini tasarlarken ön plana çıktığını ve kapsayıcı bir kurum kültürü oluşturmanın temelinde yer aldığını söylüyor.