Kaçınılmaz diyalog

Kripto sanat ve geleneksel sanat piyasasının zorunlu ilişkisi
Kaçınılmaz diyalog

Tamadres - Duende - 14 Mayıs
Tamadres ile birlikte

Yeni kitap siparişlerinizin tamadres’i

Tam kapanmanın son günleri yaklaşırken kitaplığınızdaki okunmamış kitaplar azalmış ve yeni kitap listenizi oluşturmaya başlamışsanız size hem çok sayıda kitaba ulaşabileceğiniz hem de yeni kitaplarınız gelene kadar keşfedilecek içerikler…

Daha fazlasını öğren →

Duende

Duende

Her hafta müzik, sinema, eğlence ve sanat dünyasından söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları e-posta kutunda.

Başlarda tamamen bağımsız bir çizgide ilerleyeceği ve geleneksel sanat piyasasıyla diyalog kurmaya yanaşmayacağı tahmin edilen kripto sanat dünyası, zaman içinde gidişatın çok da öyle olmadığını gösterdi. NFT’ler, kripto para birimlerinden bağımsız yol alamayacağı gibi geleneksel sanat sektörüne sırtını yaslamadan da adım atacak gibi görünmüyor (şimdilik).

Bize birbirinden çok bağımsız gibi görünen geleneksel sanat dünyası ve kripto sanat ilişkisinin aslında birbirlerine muhtaç olduğunu gösteren belli başlı örnekler var. Büyük, çok konuşulan, ardında hummalı bir organizasyon olan NFT satışlarının hemen hepsi bir ayağıyla da geleneksel sanat dünyasıyla bağ kurmak istiyor. Beeple’ın rekor kıran Christie’s satışı (Everyday: The First 5000 Days), PAK & Sotheby’s satışı (The Fungible Collection) gibi güçlü iki örnek kripto sanatın “ben özgürüm” nidalarının ardında aslında sırtını geleneksel sanat piyasasına yaslamak istediğini, uzun ömürlü bir kariyer planlaması için çok da yalnız ilerleme niyetinde olmadığını gözler önüne seriyor. Tabii tüm bunlarda geleneksel sanat piyasasının kripto sanata şüpheci yaklaşması, balon olarak görmesi, sisteme entegre olma konusunda kaygıları da etkili.

Larva Labs, CryptoPunk #7523

Larva Labs, CryptoPunk #7523


Pace Gallery’nin John Gerrard’ın Western Flag adlı eserini NFT formatında satışa sunması, König Galerie’nin blokzincir dünyası Decentraland'da sergiye ev sahipliği yaparak bir ilke imza atması da geleneksel sanat dünyasıyla kripto sanatın kurduğu diyaloglara önemli birer örnek.

Nasıl diyaloglar?

Sotheby’s PAK müzayedesinden memnun kalmış görünüyor ki bu alanda önemli atılımlara devam ediyor. Müzayede evi ve Robert Alice'in ortak küratörlüğünü üstlendiği ilk NFT müzayedesi “Natively Digital”, 3 Haziran-10 Haziran tarihleri arasında Sotheby's'in websitesinde çevrim içi olarak gerçekleşecek. Benzersiz sanat eserlerinden oluşan koleksiyon, güncel ve popüler NFT'lerin yanı sıra Ethereum öncesi zincirler üzerine inşa edilmiş en eski, ham NFT'lerin bazılarına da yer verecek.

Gelişmekte olan kripto sanatçıların ve "eski ustaların" çalışmalarınının sergileneceği müzayede kendi içinde kategorilere ayrılacak: İlk NFT'ler, Dijital Pop / Fütüristler, Üretken, Kavramsal ve Gelişmekte Olan NFT Sanatçıları ve Topluluk Tarafından Seçilmiş. Müzayededen elde edilecek gelirin bir kısmı, dünyanın dört bir yanından sanatçıların bu yeni sektöre katılmasına yardımcı olmak için Mint Fund ve Sevens Vakfı'na bağışlanacak.

Sotheby’s kripto sanat örneklerini ağırlamakla kalmıyor aynı zamanda kripto paraların gücüne de inanıyor ve sistemine entegre ediyor. Müzayede evi ilk kez fiziksel bir sanat eseri için ödeme yöntemi olarak kripto para birimini kabul etti. Banksy'nin Love is the Air (2005) adlı eseri, 12 Mayıs'ta New York'ta gerçekleşen açık artırmada kripto para ödemeleriyle satın alınabildi. 3 milyon ila 5 milyon dolar arasında satılacağı tahmin edilen eser 12,9 milyon dolara alıcı buldu. Alıcı, eseri kripto para borsası Coinbase aracılığıyla Bitcoin (BTC) veya Ether (ETH) olarak ödeyebilecek. 

Banksy, “Love is the Air” (2005)Banksy, Love is the Air (2005)


Tüm bu örnekler gösteriyor ki iki ayrı uç olarak değerlendirilen geleneksel sanat piyasası ve kripto sanat dünyası şu an için çok da bağımsız adımlar atmak niyetinde değil. Geleneksel sanat piyasası yeni çağın çılgınlığı NFT’lerden uzak kalıp eski kafalı görünmek istemezken kripto sanat dünyası da ne henüz tamamen özgür adımlar atmaya ne hazır ne de geleneksel sanat piyasasının gücünü arkasına almaya gerek duymayacak kadar cesur.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Duende

Duende

Her hafta müzik, sinema, eğlence ve sanat dünyasından söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları e-posta kutunda.

NEREDE YAYIMLANDI?

DuendeDuende
∙

BÜLTEN SAYISI

"Haydi sor sor!"

Bu hafta "Duende Okur Buluşmaları"yla sizinle konuşmaya geldik. Başka ne var ne yok derseniz: Nicolas Jaar ve Sasha Spielberg buluşması, müziğin şehri Baltimore, sahte ve ciddi American Vandal ve dahası.

14 May 2021

Tamadres ile birlikte
Baltimore National Aquarium, Fotoğraf: Clarence Holmes

YAZARLAR

Burcu Dimili

İletişim danışmanı, editör, sanat yazarı.

Duende

Her hafta müzik, sinema, eğlence ve sanat dünyasından söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

DuendeDuende
∙

HİKAYE

Sinema yazarlarına sorduk: Hangi filmi hafızanızdan silip yeniden ilk kez izlemek isterdiniz?

Hollanda merkezli sinema zinciri Pathé ve Amsterdam merkezli kreatif ajans ACE, "Pathé REWIND" adlı bir deneye imza attı. Amaç, insanların sevdikleri bir filmi hipnozun etkisiyle ilk kez izliyormuş gibi hissedip hissedemeyeceğini görmekti. Biz de bu deneyden yola çıkarak Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) üyelerine hangi filmi hafızalarından silip yeniden ilk kez izlemek isteyeceklerini sorduk.

Deniz Aytekin

·

13 Kas 2026

Sinema yazarlarına sorduk: Hangi filmi hafızanızdan silip yeniden ilk kez izlemek isterdiniz?
DuendeDuende
∙

HİKAYE

Burcu Fikretoğlu ile Orpheus’un izinde, varlıkla yokluk arasında: 'Taşların uykusunu taklit etmek'

Atina’da yer alan National Archaeological Museum, kalıcı koleksiyonunun içinde ilk kez çağdaş bir sanatçının solo sergisine ev sahipliği yapıyor. William Kentridge’in “Imitate the Sleep of Stones” adlı sergisi, Burcu Fikretoğlu küratörlüğünde izleyiciyle buluşuyor. Sergi, sevdiği Eurydice’yi yeniden hayata döndürmek amacıyla yeraltı dünyasına inen müzisyen Orpheus’un antik Yunan mitinden yola çıkıyor. Sergiyi küratörü Burcu Fikretoğlu’ndan dinledik.

Burcu Dimili

·

13 Kas 2026

Burcu Fikretoğlu ile Orpheus’un izinde, varlıkla yokluk arasında: 'Taşların uykusunu taklit etmek'
DuendeDuende
∙

HİKAYE

Lee Chang-dong'dan 'Possible Love': Direnişe bakmak

Lee Chang-dong’un "Possible Love"ı, 2009’daki Ssangyong Motor grevinden yola çıkarak sınıf çatışmasını, emeği ve başkalarının acılarına bakmanın etik sınırlarını sorguluyor. İşini kaybeden Choi Ho-seok ve eşi Ahn Mi-ok'a odaklanan film, kendi bakışını bu çifti filme çekmek isteyen Lee Ye-ji'nin gözüyle harmanlıyor. Bazı şeyler kamera orada olduğu için gizleniyor, bazıları ise kamera sayesinde ortaya çıkıyor.

Aslı Ildır

·

12 Kas 2026

Lee Chang-dong'dan 'Possible Love': Direnişe bakmak
DuendeDuende
∙

HİKAYE

Radu Jude: 'Benim sorumluluğum seyirciye değil, sinemaya karşı'

19. yüzyılda yaşamış Fransız bir hizmetçiyi, Rumen göçmen işçileri ve Roberto Rossellini'yi birbirine bağlayan ne olabilir? Radu Jude'ye sorarsanız, pek çok nokta... Yönetmen son filminde, birbirinden uzak görünen bu dünyaları biraraya getirerek ekonomik göçün görünmeyen insani bedellerine odaklanıyor. Viyana Film Festivali’ndeki sohbetimiz sinemadan siyasete, sömürüden iyi niyete, karamsarlıktan gerçekleri olduğu gibi görebilmeye uzandı.

Müge Turan

·

12 Kas 2026

Radu Jude: 'Benim sorumluluğum seyirciye değil, sinemaya karşı'
DuendeDuende
∙

HİKAYE

Dizi endüstrisinde kriz: Muhteşem yılların sonu mu geldi?

Yerli diziler dünya çapında milyarlarca izleyiciye ulaşırken bu başarıyı mümkün kılan set emekçileri ağır çalışma koşulları, güvencesiz sözleşmeler ve iş kazalarıyla karşı karşıya. Üstelik artan maliyetler nedeniyle birçok dizi yayından kalkıyor, en popüler diziler bile yeni bölüm yayımlayamıyor. Uzun zamandır derinden ve sessizce süren kriz, Türkiye’nin mevcut ekonomik düzenindeki sorunlar nedeniyle çok daha görünür hâle geldi. 

Ergin Bulut

·

11 Kas 2026

Dizi endüstrisinde kriz: Muhteşem yılların sonu mu geldi?