ABD’nin petrol rezervi hamlesi

Küresel petrol arzı konusunda üretici ve tüketici ülkeler arasındaki mücadele, ABD liderliğinde gerçekleşmesi planlanan tarihi bir adımla yeni bir dönemece girdi. ABD Başkanı Joe Biden, petrol fiyatlarını düşürme ve arz-talep dengesizliğiyle mücadele etmek için Stratejik Petrol Rezervi’nde (SPR) bulunan 35 milyon varil petrolü piyasaya süreceğini duyurdu. Petrol rezervlerinin piyasaya arzı Çin, Hindistan, Güney Kore ve Birleşik Krallık ile eş zamanlı olarak gerçekleşecek.

• Kritik bir nokta: Toplam 50 milyon varilin piyasaya sürülmesi beklenirken bu miktar, ABD’nin iki buçuk günlük petrol tüketimine denk geliyor. Satış hamlesi, petrol tüketicisi ülkeler tarafından gerçekleştirilmesi açısından tarihte bir ilk olma özelliği taşıyor.

Bir adım geriden: ABD’de son 31 yılın en yüksek enflasyonu ile karşı karşıya olan Biden, daha önce OPEC ve OPEC+’dan defalarca daha fazla petrol pompalamalarını istemiş; ancak OPEC+, üretimi her ay kademeli olarak günde 400 bin varil artırma planına bağlı kalma kararı almıştı. Böylece ABD’de Batı Teksas tipi ham petrolün varil fiyatı, 85 doları aşarak 7 yılın zirvesine çıkmıştı.

Biden’a baskı: CNN tarafından ortaya çıkarılan bir mektuba göre, ABD’de Demokratlar, Biden’ı yalnızca petrol rezervlerini piyasaya sürerek değil aynı zamanda petrol ihracatını yasaklayarak da yüksek fiyatlarla mücadele etmeye çağırıyor. Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada, fiyatları düşürmek ve tedarik sıkıntısına çözüm bulmak için tüm imkânların değerlendireceğinin belirtilmesi de ekstra önlem ihtimallerini destekliyor.

Fiyatlar düşecek mi? ABD’nin açıklaması sonrası, ocak vadeli Batı Teksas tipi ham petrolün varil fiyatı %1,9 düşüşle 75,3 dolara gerilerken OPEC+’in açıklamasıyla yeniden yükselişe geçti. OPEC+ temsilcileri, mevcut piyasa koşullarında milyonlarca varili piyasaya sürmenin adil olmayacağını ve 2 Aralık’taki toplantıda üretim artışı planlarını yeniden gözden geçireceklerini açıkladı. Delegeler, petrol rezervlerinin kullanıma açılmasının ittifakın ocak ayında piyasaya süreceği petrol miktarını olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulunurken piyasalar da OPEC+’in misilleme yapma ihtimalini fiyatlandırmış gibi görünüyor.

Yeni varyant nasıl etkiledi? Öte yandan, Güney Afrika’da ortaya çıkan "omicron" isimli yeni koronavirüs varyantı, birçok ülkenin sınırlarını kapatmasına neden olurken petrole olan talebin düşmesinden endişe ediliyor. Yeni varyantın etkisiyle Brent petrolün fiyatı, %9 düşüşle 72 dolara gerilerken Batı Teksas tipi ham petrolün varil fiyatı, %10 düşüşle 68 dolar oldu.