Emtia treninde bir sonraki durak nerede?

2025 genelinde gördüğümüz emtia rallisi, 2026’nın da ana temasına dönüşüyor. Başta kıymetli metaller olmak üzere pek çok emtia fiyatında rekor seviyeleri görüyoruz ve kısa vadeli dalgalanmalar hariç tutulmak üzere orta ve uzun vadeli beklentiler bu trendin devam edeceğine işaret ediyor. 

Kıymetli madenlerin yanında sanayi metalleri, enerji emtiaları ve nadir elementler dikeylerinde izlenen bu hareket artan jeopolitik gerilimlerle beslenmeye devam ediyor. 

Hareket nasıl başladı?

Altın, hem ülkemizde hem de küresel çerçevede özellikle uzun vadeli yatırım stratejisi ile hareket eden yatırımcıların portföylerinde yer alan temel elementler arasında bulunuyordu. "Güvenli liman" sıfatıyla da bilinen madene dair fiyatlamalar küresel görünüm eşliğinde hareket ediyor ve fiyatlamalar bu çerçevede oluşuyordu.

Salgın dönemi esnasında tamamen bozulan ekonomik perspektif ve ardından yaşanan ekonomik toparlanma süreci bu alandaki algıları da değiştirdi. Salgın süreci boyunca piyasaları likidite anlamında besleyen merkez para otoritelerinin aksiyonlarının yanında, yine aynı dönemde arz tarafında yaşanan bozulmalar bu alandaki dengeleri sarstı. Talebin karşılanma performansı aşağı gelirken bakır gibi endüstriyel metallerde de yapısal arz açıklarının oluşmasına sebep oldu. Bu durum fiyatların yukarı yönlü hareketinin kalıcı hâle gelmesine yol açmaya başladı. 

Devam eden süreçte yaşanan küresel enflasyonist dalga, düşük reel faiz ortamıyla birleşince yatırımcıların yeni arayışlara girmesine yol açtı. Bu noktada da arz-talep dengesizliği kaynaklı potansiyel fiyat hareketleri de yatırımcıların radarındaydı. Hem yatırımcılar hem de merkez bankaları tarafında altınla başlayan ralli (merkez bankalarının 2022 yılındaki rekor altın alımlarını anımsayalım) trendi güçlendirdi.

Bu esnada, jeopolitik gelişmeler de trendi beslemeye devam etti. 2022'de Rusya-Ukrayna savaşının patlak vermesi, Rusya'nın enerji ve metal ihracatına yönelik endişelerle petrol fiyatlarını 2008'den beri görülmemiş seviyelere yükseltti. Brent petrol Mart 2022'de varil başına 139 dolara yaklaşıp son 14 yılın zirvesini gördü. Küresel enflasyon baskısını iyice artıran bu süreç, büyük emtia üreticisi ülkelerin ihracat kısıtlamaları eşliğinde özellikle belirli emtia fiyatlarında keskin hareketleri tetikledi. 

Enerji dönüşümü sürecinin etkisi

Yakın geçmişte gündemin üst sıralarındaki yerini sağlamlaştıran enerji dönüşümü süreci de bazı metallere olan talebi yapısal olarak güçlendiriyor. Elektrikli araçlar, bataryalar, yenilenebilir enerji ekipmanları ve yarı iletkenler için ihtiyaç duyulan lityum, kobalt, nikel, bakır gibi kritik ham maddelere yönelik talep artıyor ve geleceğe dair endişeler uzun vadeli talep beklentilerini güçlendiriyor. 

• Yaşanmışlıklar ve beklentilerin artırdığı vadeli fiyat primleri de yatırımcılar nezdinde spekülatif hareketleri besliyor. Bunun yanında sanayi kanadında güçlenen stoklama eğilimi bu dengeyi talep lehine bozmaya devam ediyor. 

Trump’ın yeniden tetiklediği ticaret savaşı veya yaptırım ihtimalleri de bu dengesizliği derinleştiriyor. Özellikle stratejik öneme sahip emtiaların tedbir amaçlı stok felsefesiyle depolanmaya devam etmesi an itibarıyla fiili tüketim ihtiyacının üzerinde yapay bir talep yaratarak fiyatlar üzerindeki baskıyı artırıyor. 

Kısaca geçmişten günümüze birikimli şekilde yığılan faktörler zinciri bugün emtia piyasalarında eşine az rastlanır bir ralliyi tetiklemiş durumda. 

Son ralli ve kritik eşikler

İçinden geçtiğimiz dönemde yaşadığımız emtia rallisi süresince birçok üründe tarihî eşikler aşıldı. Altının ons fiyatı 2025 yılında nominal olarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. 2020'lerin başında onsu 1.500-2.000 dolar bandında seyreden altın, 2025 Nisan'ında 2.100 dolar seviyesini aşarak yeni bir rekor kırdı. Yılın ilerleyen kısmında da yükseliş sürdü. Altının ons fiyatı bugün itibarıyla 4.600 USD sınırında bulunuyor ve orta/uzun vadeli beklentilerin tamamı (kısa vadeli düzeltmeler bir yana) yukarı yönlü. 

Bu süreçte, özellikle geçen birkaç ayda gümüşte de sıra dışı zirvelere şahitlik ettik. Gümüş fiyatı 2025'te sürreel bir performans izledi. Aralık 2025'te tarihinde ilk kez ons başına 60 dolar eşiğini aşan gümüş, bugün 85 USD sınırında yer alıyor. Kıymette, 52 haftalık getiri %200’e yakın. 

Benzer fiyat hareketleri manşet kıymetler olan altın ve gümüşün dışına da taşınmış görünüyor. Bakır, nikel, alüminyum, platin ve paladyum gibi sanayi talebine duyarlı diğer metallerde tarihî fiyatlamalara şahitlik ediyoruz. 

Ve nadir elementler

Emtia rallisinin bir boyutu da jeopolitik rekabet ve stratejik madenler üzerindeki çekişmeler. Özellikle nadir toprak elementleri olarak bilinen 17 element, ileri teknolojili ürünlerin imalatı için kritik role sahip. İsimlerini ancak kimya derslerinden anımsadığımız neodimyum ve terbiyum gibi elementler elektrikli araç motorlarından rüzgar türbinlerine, savaş uçağı motorlarından akıllı telefonlara kadar pek çok ürün grubunun imalatının kritik bileşenleri arasında yer alıyor. 

Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre Çin, küresel nadir toprak elementi üretiminin %61'ini gerçekleştirirken rafine işleme kapasitesinin ise %92’sini elinde bulunduruyor. Trump yönetimi ise bu alanda dengeyi ABD lehine çevirebilmek adına “cesur” adımlar atıyor. Bu tablo da doğal olarak jeopolitik gerilimlerin artmasına yol açıyor. 

Çin, bu elementler üzerindeki hakimiyetini korumak adına ihracat kontrollerini sıkılaştırırken ABD ve Avrupa alternatif tedarik kaynakları oluşturma çabalarını hızlandırıyor.  Jeopolitik gerilimlerin kısa vadede daha da artacağı beklentisi ise, içinden geçtiğimiz dönemdeki fiyatlamaları ve primleri daha da besliyor. 

Beklentiler

Küresel büyüme ivmesindeki yavaşlama ve enflasyonist baskıların azalması emtia fiyatları üzerinde teoride yumuşatıcı bir etkiye sahip olmakla birlikte yatırım tarafında emtia fonlarına ve vadeli piyasalara akan ciddi miktardaki likidite cari fiyatları yukarı taşımaya devam ediyor. Yaşanan fiyat anomalileri kısa vadeli görünümde kayda değer ölçüde düzeltme riskini artırıyor. Kısaca, kısa vadede anahtar kelimemiz volatilite olmaya devam edecek. 

Orta ve uzun vadede ise beklentiler fiyatların yukarı yönlü hareketinin devam edeceği yönünde. Yakın geçmişte başlayan teknolojik ürün imalatı hamlesi ve ertelenen yatırımların beslediği talep mevcut arz hacminin talebe yetişemediği senaryonun orta vadede de korunmasına yol açıyor. Arz artışına yönelik yatırımların hayata geçerek piyasaya etki etmesine daha çok vakit olduğu düşünüldüğünde de bu senaryonun geçerliliği korunuyor. 

Uzun vadeli beklentilerde ekonomilerin petrol / doğalgaz yoğun modelden metal yoğun modele geçişi senaryosu özellikle nadir elementler tarafındaki yukarı yönlü beklentileri desteklemeye devam ediyor. 

Sonuç

Salgın dönemiyle başlayan ve etkileri halen artarak devam eden fiyat hareketleri kısa vadede volatiliteye yol açmaya devam edecek. Orta-uzun vadede ise gelişim büyük oranda arz dinamikleri ve ekonomik dönüşüm trendlerine bağlı olacak. Arz kapasitesindeki artış ve uzun vadeli dönüşüm planlarına bağlı olan beklentilerin çıpalanması bu alandaki en önemli değişkenler olarak öne çıkıyor. 

Bu süreçte kaynak zengini ülkelerin mevcut avantajlarını korumak adına atacakları adımlar büyük önem taşıyor. Burada sadece ekonomik değil, siyasi alanda da yeni ittifaklar ve/veya ticaret önlemleri görmemiz çok olası. Özellikle Trump yönetiminin bu konudaki agresif tutumu İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana ilk kez siyasi sınırların yeniden belirlenmesine şahitlik etmemize bile sebep olabilir. 

Bildiğimiz ve tutunabildiğimiz en önemli çıpa ise emtiaların stratejik değerini koruyacağı. Kısa vadede emtia rallisi duraklasa bile, içinden geçtiğimiz dönemde yaşadığımız yapısal dönüşümler düşünüldüğünde emtialar hem yatırım hem de jeopolitik hikayelerin merkezinde kalmaya devam edecek.