Girişim dünyasında 2023 tahminleri

2021’de girişimler, pandeminin de katkısıyla dijital bir coşkuyla yükselişe geçti. Crunchbase verilerine göre 2021’de girişim finansmanı her alanda rekor kırarak on yıl öncesine kıyasla 10 kattan fazla artış gördü. 2020’de 335 milyar dolar olan küresel girişim yatırımı, 2021’de %92 büyüyerek 643 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Ancak 2022’ye geldiğimizde işler biraz değişti. Rusya’nın Ukrayna’yı işgali, Çin’deki enflasyon ve artan Covid-19 vakaları nedeniyle uygulanan sıkı karantinalar derken değişen küresel ekonomik ortamda büyüme yavaşlamaya başladı. Küresel girişim finansmanı Kasım 2021'de 70 milyar dolar iken Kasım 2022'de %69 düşüşle 22 milyar dolar olarak gerçekleşti. Bir önceki aya göre fonlama %19 oranında azaldı. Bu rakam, Kasım 2022’nin, 18,3 milyar dolar yatırım yapılan Şubat 2020’den bu yana en düşük fonlamanın kaydedildiği ay olduğu anlamına geliyor.

Crunchbase verilerine göre, kasım ayında tüm fonlama aşamaları bir yıl öncesine kıyasla düşüş gösterdi. Tohum finansmanı Kasım 2021'e kıyasla üçte bir oranında düşerken, erken aşama yarıya indi, geç aşama ise %80 oranında azaldı.

Dünya çapında her yıl 305 milyondan fazla girişim doğuyor ve tahmin edersiniz ki kalabalığın arasından sıyrılmak o kadar da kolay değil. Her yıl kurulan yüz milyonlarca girişimden sadece en yeniyi vadeden, en net pazar stratejisine sahip olanları kâr etmek bir yana ilk yıllarını atlatma şansı elde ediyor. 

Buna rağmen, birçok girişim tüm bu olumsuzluklar karşısında güçlü kalarak, aldıkları darbelere rağmen 2022’den galip çıktı. Hatta bazıları hem yerel hem de denizaşırı ülkelerdeki varlıklarını genişletmeyi başardı. Güçlü büyüme gösteren ve zor zamanların üstesinden gelen bu şirketlerin 2023 yılında da ivmelerini sürdürmelerini beklemek çok da yerinden uzak bir tahmin olmayacaktır.

Gelin, bu çalkantılı yılda başarıya ulaşan ve 2023’te adını sık sık duymayı beklediğimiz girişimler neler, bir göz atalım.

Reverion

Temiz enerji pazarı katlanarak büyürken 2022’de hızla ivme kazanan Münih merkezli girişim Reverion, iklim kriziyle başa çıkmak için proaktif bir yaklaşım benimseyerek biyogazın çıkarılma şeklini yeniden masaya yatırıyor ve sektörü zorlayan bazı büyük zorlukları çözme hedefiyle yola çıkıyor.

^Reverion

Yedi yıllık araştırma sürecinin ardından şirketin ardındaki beyinler, yakıt hücreleri kullanarak sürecin verimliliğini optimize etmenin bir yolunu keşfettiler. Reverion'un CEO'su Stephan Herrmann'ın belirttiğine göre bu yeni strateji, biyogaz çıkarma verimliliğini %60'tan %80'e çıkarabiliyor ki bu oran, verimlilikte her yıl gerçekleşen %0,2'lik artıştan çok daha yüksek.

Biyoyakıt üretimini kolaylaştırmanın yanı sıra Reversion, arzın talebi aştığı durumlar için enerji depolamayı iyileştirmenin yollarını da geliştiriyor ve sürdürülebilir enerji üretimine çok yönlü bir yaklaşım getiriyor. 

Haziran ayında 7 milyon avroluk bir fon elde eden ve Tech Crunch'ın "Top 20 Startup Battlefield" listesinde kendine yer edinen Reverion, güncel durumda her biri 100 haneye yetecek kapasiteye sahip 10 modül enerji santrali ünitesinin pilot çalışmasını yürütüyor.

Sigma AI

Eski ismiyle Sigma Technologies Global olarak bilinen Sigma AI, kendini en yüksek kalitede, uygun maliyetli ve en doğru eğitim verilerini sağlamaya adamış, yapay zeka alanında 30 yılı aşkın deneyime sahip ekip üyelerinden oluşan ABD merkezli benzersiz bir “Veri Toplama ve Açıklama” şirketi olarak karşımıza çıkıyor. 

^{Sigma AI}

Makine Öğrenimi (ML) ve Dijital Sinyal İşleme'nin (DSP) geliştirilmesi de dahil olmak üzere daha yüksek verimlilik, veri kalitesi ve güvenlik elde etmek için veri açıklama süreçlerini ve araçlarını iyileştirmek için sürekli olarak çalışan Sigma AI ekibi, küresel olarak tüm sektörlerdeki işletmelerin tüm Temel Performans Göstergelerini (KPI) önemli ölçüde iyileştirmeyi hedefliyor.

Wander

Airbnb ve Vrbo gibi uygulamalara benzer şekilde çalışan bir kısa dönem kiralama girişimi olan Wander ise sabit bir internet bağlantısı olan her yerde çalışabilen, giderek de büyüyen bir çalışan nüfusunu temsil eden “dijital göçebelere” hitap etmekte ve rakiplerinden farklı olarak listelediği her mülkün sahibi.

^Wander

2019’a kıyasla neredeyse 10 milyonluk bir artışla ABD'de 16,9 milyona ulaşan dijital göçebe pazarından yararlanan Austin merkezli girişim, bir yıldan kısa bir süre içinde bekleme listesinde 30 bin kullanıcıya ve şirketin beta aşamasında her biri 100 dolar peşinat yatıran 2 binden fazla kurucu üyeye ulaştı. Ancak Wander, asıl zirvesini 2022'de gördü. 

Müşterilerine rezervasyon yaptıkları evlere yatırım yapma fırsatı veren bir girişim olan Atlas'ı ekim ayında başlatan girişim, bu planın 2023 yılına kadar mevcut kiralama sayısını iki katına çıkaracağını tahmin ediyor. Credit Suisse'in şirkete 100 milyon dolar yatırım yapmayı taahhüt ettiğini de düşünecek olursak, Wander'ın bu tahmini bir beklentiden daha da öte bir gerçek gibi duruyor.

Patch

Küresel ölçekte ele alınması gereken en acil konuların başında gelen küresel ısınma, yeşil devrime giden yolda iklim teknolojisi girişimlerinin öneminin giderek daha da artmasına neden oluyor. 

^Patch

2020 yılında kurulan ABD merkezli Patch ise birleşik iklim eylemini ölçeklendiren son teknoloji bir platform olarak karşımıza çıkıyor. Eylülde, toplamda 80 milyon dolar fon sağlayan yatırım turunda 55 milyon dolar yatırım alan Patch, birleşik iklim eylemini ölçeklendiren bir platform sunuyor. Patch ile şirketler iklim eylemini kendi ürünlerine yerleştirerek nakliye, seyahat ve finansal hizmetler gibi günlük işlemlerin karbon etkisini nötralize edilmesini sağlıyor. Buna ek olarak, Patch'in platformu sayesinde her büyüklükten ve her bütçeden işletme, iklim eylemi gerçekleştirmenin bir aracı olarak karbon kredisi satın alabiliyor.

Callin

Podcast ve multimedya pazarı, girilmesi zor bir pazar olarak biliniyor. Kullanıcıların tek bir platformdan canlı ses içeriği oluşturmasına ve keyfini çıkarmasına olanak tanıyan bir podcast uygulaması olan ABD merkezli Callin ise bu kalıbı kıracak gibi duruyor.

^Callin

2021 yılında faaliyete geçen yeni Silikon Vadisi girişimi, sosyal sesin en iyi yönlerini "sosyal podcasting" adı verilen yepyeni bir kavramla birleştirmeyi amaçlıyor. Girişimin kurucusu David Sacks'a göre bu kavram, canlı sohbetler ve sosyal keşfedilebilirlik gibi sosyal sesin en iyi yönlerini podcast ile birleştirerek sektör için bir ilki ortaya koyuyor.

Aralarında LAUNCH ve Goldcrest Capital'ın de bulunduğu yatırımcılardan 12 milyon dolar fon sağlamayı başaran Callin, şu anda yalnızca Play Store'da 10 binden fazla indirmeye sahip. Podcast endüstrisinin 2023’te de büyümeye devam edeceğini tahmin edecek olursak, yeni yılın Callin için oldukça kazançlı geçeceğini söylemek şimdiden mümkün.

Phantom

2022, NFT ve blok zinciri için hem yükselişin hem de duraksamanın yaşandığı bir yıl oldu; ancak, bu teknolojiler, uzun bir süre daha hayatımızda olacaklarını da bu yıl içinde kanıtlamayı başardı. Öte yandan, finansal ve kripto okuryazarlığındaki boşluklar, yatırım yapmak isteyen sıradan kişiler için hâlâ bir takım engellerin ortaya çıkmasına neden oluyor. Phantom da işte tam olarak bu noktada devreye giriyor.

^Phantom

İnsanlara NFT'leri saklamak ve yönetmek için kullanıcı dostu bir dijital cüzdan sunan ABD merkezli Phantom, başlangıçta sadece Solana blok zinciri platformunda faaliyet gösteriyordu; ancak web3 alanındaki toplulukları bir araya getirmek ve kullanıcı erişimini daha da genişletmek isteyen Phantom, kısa süre önce Ethereum ve Polygon'da da hizmet vermeye başladı. Gelgelelim, bu yıl Phantom hakkında büyüyen tek şey, desteklenen varlıklar olmadı. Lansmanından sadece altı ay sonra 2 milyon aktif kullanıcıyı ağırlayan Phantom’un mevcut kullanıcı tabanının 3 milyondan fazla olduğu tahmin ediliyor. Bunun birlikte, platformun yakın gelecekte 10 ila 50 milyar kullanıcıya ulaşacağı değerlendiriliyor.

Kimileri için bu rakamlar gerçeklikten uzak geliyor olabilir; ancak Phantom'ın başarı merdivenlerini emin adımlarla tırmandığı da tartışmaya kapalı bir gerçek. 2022’de unicorn statüsüne ulaşan ve Ethereum ve Polygon'a geçişini desteklemek için B serisi finansmanda 109 milyon dolar yatırım alan girişimden açıkçası 2023'te çok daha fazlasını görmeyi bekliyoruz.

Skio

Pandemiden bu yana e-ticaret sektörünün biraz durulduğu doğru; ancak bu, sektörün yalnızca ABD'de 905 milyar dolar değerinde olduğu gerçeğini pek de etkilemiyor.

^Skio

Shopify'daki markaların abonelik satmasını kolaylaştıran bir yazılım girişimi olan New York merkezli Skio, ödemeleri planlamaktan tüketici süreçleriyle ilgilenmeye kadar markalara pek çok farklı konuda yardımcı olarak fintech ve altyapı arasındaki boşluğu dolduruyor. Müşterilerine sorunsuz bir deneyim sunmak için şifresiz girişler ve tek tıkla ödeme gibi modern çözümler kullanan Skio’nun benzer hizmetlerden çok daha hızlı büyümeyi başarması ise dikkat çekiyor.

Combinator ve Adjacent gibi yatırımcılar aracılığıyla toplam 7,4 milyon dolar fon çekmeyi başaran Skio’nun büyümeyi 2023'te de devam ettireceği öngörülüyor.