Onaranlar Kulübü

Sürdürülebilir bir şehir, daha küçük ölçekte mahalle mümkün mü? Nasıl kurgulanır?

Aslında tüm hikâye aidiyetle başlıyor. Onaranlar Kulübü olarak insanların yaşadığı kentle diyaloğunu güçlendirmeye çalışıyoruz. Doğduğumuz, büyüdüğümüz sokakları ne kadar sahiplenirsek o kente aidiyetimizi o denli artıracağımızı düşünüyoruz. Bu da beraberinde hassasiyeti ve korumacılığı getiriyor. 

Sürdürülebilir bir kent hayali ya da daha mikro ölçekte mahalle hayali kurmak çok da zor değil bu formüle göre. Bir yerden başlanması gerekiyorsa o sıfır noktasının kent aidiyetini artırmadan geçtiğini biliyoruz ve ona göre hareket ediyoruz.

Onaranlar Kulübü

Yeldeğirmeni, Kalamış, Caferağa’da kısaca Kadıköy olarak tanımlayabileceğimiz mahallede işlerinize sıklıkla rastlıyoruz. Kadıköy’ü onarma sebebiniz ne?

Kadıköy, Onaranlar Kulübü’nün hikâyesinin ortaya çıktığı ilk yer. 2016’da Moda’daki telefon kutularına yaptığımız saksı yerleştirmeleri bizim sokaktaki ilk müdahalemizdi. Hem Kadıköy halkının sahipleniciliği hem de ekibimizdeki hemen herkesin bu ilçeyle kurduğu duygusal bağ, bizi evimizde gibi hissettiriyor. Sanırım Kadıköy’e gösterdiğimiz pozitif ayrımcılığın temel sebebi bu. 

Elbette sevgili belediyemiz de yaptığımız her işi kendi sosyal medya kanallarına taşıyarak bizi mutlu ediyor. Öte yandan Kadıköy’ün eklektik yapısı da çeşitli müdahalelerimiz için çok keyifli bir zemin de sunuyor. Yeldeğirmeni’nin hipster atmosferi; Kalamış’ın deniz, yeşil ve sporu tek potada eritmesi; Moda’nın entelektüel ama bir o kadar da popüler hafızası bizim için çok cezbedici.

Mahallede neleri bozuk gördünüz de onarmaya başladınız?

Hikâyemiz sokakta aniden karşımıza çıkan ve kent hafızası ya da şehir dokusuna uyum sağlayamayan kent mobilyaları telefon ve doğalgaz kutularına müdahale etmekle başladı. Düşünsenize, kaldırımda yürürken bir anda karşınıza kocaman beyaz, üzerine reklam afişleri yapıştırılmış, koca bir metal yığını çıkıyor. Bunların mevcut altyapıda yerlerinin değiştirilmesi çok zor. O hâlde neden ileri dönüştürerek (ya da hack’leyerek) en azından göze daha hoş gözükmesini sağlamayalım? Yağmurlu havada yürürken kaldırım kenarına açılan yağmur borusundan çıkan su neden paçalarımızı ıslatsın ki? Onlara birkaç ufak müdahaleyle dikkat çeken, eğlenceli dokunuşlar yapabiliriz. İç görü tamamen bu: sokaktaki deneyimimizi iyileştirmek.

Balat'ta kent hack'leme projesi

Bireysel olarak onarmaya nereden başlayabiliriz sizce? Bu kolektif bir katkı ve etkiye nasıl dönüşür?

Bize en çok gelen sorulardan biri “Ben nasıl bir onaran olabilirim?” oluyor. Cevabı bizce çok basit: katılımcı, kapsayıcı ve sürdürülebilir olarak. Günlük hayatımıza bu üç kavram üzerinden yön verebilirsek bireysel olarak onarmaya başlamışız anlamına geliyor. Biz buna "Onarma gözlüğünü takmak," diyoruz. Bu gözlüğü takan, mindset’ini iyileştirebilmiş ve zihinlerdeki onarımı gerçekleştirebilmiş her birey aslında bu yolculuğa çıkmış oluyor.

Super Mario, Snoopy ve Lego gibi 1990’larda çocuk olanların “idol”lerini sık sık kullanıyorsunuz. Bu o zamanlara, o zamanda çocuk olanlara bir serzeniş mi, övgü mü, hatırat mı?

1990’larda çocuk olmak sokak yerleştirmesi serimiz oldukça sahiplenildi. Özellikle Y kuşağının kendinden bir şeyler bulabildiği bu işler her şeyden öte gönüllere bir ferahlık veriyor. 

Snoopy sokak yerleştirmesi

Yolda yürürken aniden karşına çıkan Super Mario'yla saniyeler içerisinde çocukluğuna gidiyorsun ve yüzünde bir tebessüm oluşuyor — kim demiş ışınlanma henüz icat edilmedi diye? Bu serinin asıl amacı bu tebessümü yakalamaktı esasında. Her gün işe, okula, bakkala giderken ufak detaylarla insanlara tebessüm ettirebilmek. Hâlâ bir umut olduğunu onlara hissettirebilmek ve “Biz ve bizim gibiler var ve insanların iyi şeylerle karşılaşması için ellerinden geleni yapıyorlar,” demek.