8 aylık daralma: İSO İmalat PMI

Endeks 3 aylık düşüş serisini sürdürdü
8 aylık daralma: İSO İmalat PMI

2 Kasım - Aktif Ventures - Exante
Aktif Ventures ile birlikte

Aktif Ventures ’tan servis bankacılığı platformu Apilion

Girişim kurucu, yatırımcı, kaşif ve yenilikçi: Aktif Ventures Finansal teknolojilere öncülük eden bir girişim kurucu, yatırımcı, kaşif ve yenilikçi olan Aktif Ventures , girişim geliştirme stratejisini dört farklı iş modeli üzerine…

Daha fazlasını öğren →

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İstanbul Sanayi Odası (İSO), ekim ayı imalat PMI endeksi verisini açıkladı. 46,4'e gerileyen endeks, üç aylık düşüş serisini sürdürdü.

Teknik detaylar

PMI (Purchasing Managers’ Index—Satın Alma Yöneticileri Endeksi), belirli sektörlerdeki trendleri ölçmeyi amaçlayan bir endekstir. Endekste 50 puanın üzerinde yer alan değerler sektörde genişlemeye işaret ederken 50 eşiğinin altında yer alan değerler ise daralmaya işaret eder. Küresel çapta hizmetler, imalat ve bileşik olarak üç tipte açıklanan endeks ülkemizde sadece imalat sanayi için açıklanıyor.

Endeks ülkemizde İSO tarafından Standard and Poor's Global işbirliğiyle yayımlanıyor. Endeks, küresel çapta 40 ülkede yayımlanan setle paralel bir yapıda derleniyor. Bu anlamda tamamen standart ve karşılaştırılabilir bir tahmin seti olan veri seti, ekonomik aktivitedeki canlılığın ölçümünden sanayi üretimine ve büyümeye uzanan geniş bir yelpazede tahminler üretilmesine olanak tanıyor. 

Veri setini oluşturan anket soruları ülkemizde faaliyet gösteren 400'ün üzerinde kurum tarafından cevaplanıyor. Katılımcıların yanıtladığı soru setleri, yeni siparişler, fabrika çıkışları, istihdam, tedarikçilerin teslim süreleri ve satın alınan stok malları alt endekslerini oluşturuyor ve bu endeksler ağırlıklandırılarak manşet PMI verisi oluşturuluyor. 

Endeks ve alt kalemleri neler anlatıyor?

Sektörel PMI

Dünya

Üç aydır düşen manşet PMI verisi, eşik değer altındaki seyrini 8. aya taşıdı. Endeks en son şubat ayında 50,4 olarak açıklanmıştı. Endeksin mevcut seviyesi salgın günlerinden bu yana görülen en düşük değer olarak kayda geçti. 

Endeksin alt kalemlerinde üretim tarafında bozulma hızı yavaşlamakla birlikte daralma 11. aya taşınmış durumda. Ankete verilen yanıtlar üretimdeki ivme kaybının ana sebeplerini daralan talep ve fiyatlamaya ilişkin zorluklar olarak sıralamış durumda. 

İstihdam tarafında iki yılı aşkın sürenin ardından ilk kez geçtiğimiz ay düşen endeksin düşmeye devam ettiği görülüyor. Burada, imalat tarafından farklı olarak düşüş hareketinin hızlı gerçekleştiği görülüyor. Anket katılımcıları istihdam görünümündeki bozulmayı gönüllü ayrılmalar ve yeni siparişlerdeki azalmaya bağlamış durumda.

Sektörel detaylara baktığımızda, endekse konu 10 alt sektörden sadece kara ve deniz taşıtları grubunun eşik değer üzerinde puanlandığı görülüyor. 

Sektör grubu içinde sadece gıda ürünleri imalatında artış görülürken, istihdam görünümü iyileşen sektör sayısı dört oldu. Güçlü seyreden istihdam alt endeksi böylelikle salgın döneminden bu yana en kötü performanslarından birini gösterdi.

Sonuç olarak

PMI endeksinin eşik değerin altındaki uzun soluklu seyri, imalat sektöründe talebin yavaşlamaya devam ettiğini gösteriyor. Ekonomik aktivitedeki yavaşlamayı dengelemek adına benimsenen yeni ekonomi modeli özellikle selektif kredi uygulamaları ile görünümü dengelemeyi hedefliyor. Buna karşın özellikle dış alem kaynaklı talepte yaşanan hızlı (ve muhtemelen kalıcı) bozulma sektör oyuncularının mevcut ve gelecekteki görünümünü önemli miktarda bozuyor. Bu bozulmanın devamı ise etkisini istihdam tarafında göstermeye başlamış durumda. Enflasyonist baskının hafiflemeye başladığının teyit edildiği veri setinde, fiyatlama (hammadde maliyeti ve satış fiyatı dengesi) güçlükleri ise görünüm üzerindeki ağırlığını korumaya devam ediyor.

Endeksin detaylarında görülen tedarik süresinin kısalması ise bu görünüm içindeki olumlu unsurlardan biri olarak öne çıkıyor.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

NEREDE YAYIMLANDI?

EXANTEEXANTE
∙

BÜLTEN SAYISI

🛠 8 aylık daralma

İSO İmalat PMI 3 aylık düşüş serisini sürdürürken eşik değerin altındaki 8 aylık seyrini de korudu. ISM İmalat PMI 2,5 yılın en düşük seviyesine geriledi. İstanbul'da enflasyon 27 yılın zirvesine tırmandı.

02 Kas 2022

Aktif Ventures ile birlikte
Shutterstock

YAZARLAR

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Haftalık takvim: Yurt içinde bütçe, yurt dışında tutanaklar

Bu hafta yurt içinde Ekim ayı merkezi yönetim bütçe dengesi, konut satışları ve üçüncü çeyrek işgücü istatistikleri öne çıkarken, yurt dışında ABD'de Ekim ayı perakende satışları ve Fed'in Ekim ayı toplantı tutanakları, İngiltere'de enflasyon ve Çin'de sanayi üretimi verileri ön planda.

15 Kas 2026

Haftalık takvim: Yurt içinde bütçe, yurt dışında tutanaklar
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

ABD ara seçimlerinin kısa ve uzun vadeli ekonomik etkileri

ABD ara seçimlerinde Demokratların Kongre'nin iki kanadında da çoğunluğu ele geçirmesi, Trump'ın işini zorlaştıracak yeni bir siyasi denge yarattı. Yeni siyasi denge, gümrük vergilerinden federal harcamalara ve Fed’in bağımsızlığına kadar birçok alanda Amerikan ekonomisi doğrudan etkileyecek.

ABD ara seçimlerinin kısa ve uzun vadeli ekonomik etkileri
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

ABD’nin seçimi Asya’nın sorunu oldu

ABD seçimleri geride kaldı. Tahmin edildiği gibi Demokratlar büyük bir başarı sağladı. Yenilginin büyük oranda İran savaşına bağlanması ve Trump’a yönelik muhalefetin sadece Demokratlardan değil Cumhuriyetçilerden de gelmeye başlamasıyla savaşın bitmesine yönelik iyimserlik arttı. Bu durum elbette dünyamızın geleceği ve istikrarı açısından önemli ve olumlu bir gelişme. Ancak seçim sonrasında Demokratlardan gelen açıklamalar, seçim sonuçlarının özellikle yapay zeka yatırımlarından sipariş alan Asya ülkeleri için soruna dönüşecek gibi görünüyor.

Erhan Aslanoğlu

·

12 Kas 2026

ABD’nin seçimi Asya’nın sorunu oldu
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Türk sanayisinde iki farklı tablo: Büyüyen üretim, daralan istihdam

Türkiye'de imalat sanayi üretimi son yıllarda büyümeye devam ederken, tekstil ve hazır giyim gibi emek yoğun sektörlerde üretim ve istihdam kaybı yaşandı. Büyüyen sektörlerdeki istihdam artışı bu kaybı telafi etmeye yetmezken, tekstil fabrikalarının azalan makine yatırımları yerli ekipman üreticilerini de etkilemeye başladı. Sanayide üretim ve istihdam arasındaki ayrışma büyürken, düşen kâr marjları ve artan finansman giderleri mevcut üreticilerin yeni sektörlere yönelik yatırımlarını da zorlaştırıyor.

Emircan Yaman

·

12 Kas 2026

Türk sanayisinde iki farklı tablo: Büyüyen üretim, daralan istihdam
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Haftalık takvim: Enflasyon Raporu haftası

Bu hafta yurt içinde TCMB'nin yılın son Enflasyon Raporu, Eylül ayı sanayi üretimi, cari işlemler dengesi ve Kasım ayı Piyasa Katılımcıları Anketi öne çıkarken, yurt dışında ABD'de Ekim ayı enflasyonu, İngiltere'de üçüncü çeyrek büyümesi ve Avro Bölgesi büyüme ve istihdam verileri ön planda.

09 Kas 2026

Haftalık takvim: Enflasyon Raporu haftası