8 aylık daralma: İSO İmalat PMI

Endeks 3 aylık düşüş serisini sürdürdü
8 aylık daralma: İSO İmalat PMI

2 Kasım - Aktif Ventures - Exante
Aktif Ventures ile birlikte

Aktif Ventures ’tan servis bankacılığı platformu Apilion Girişim kurucu, yatırımcı, kaşif ve yenilikçi: Aktif Ventures Finansal teknolojilere öncülük eden bir girişim kurucu, yatırımcı, kaşif ve yenilikçi olan Aktif Ventures , girişim geliştirme stratejisini dört farklı iş modeli üzerine kuruyor: Fikir, uygulama ve geliştirme süreçlerini tamamen kendi yönettiği, yepyeni fintech’ler inşa etmek. Hâlihazırda kurulan uygulama ve servisleri satın alıp onları büyüterek yeni, inovatif fintech’lere dönüştürmek. Yenilikçi çözümler üreten fintech’lerle iş birlikleri yapmak. Yatırım yapılabilir olgunluğa gelmiş fintech’lere yatırım yaparak birlikte büyümek. Geleceğin finansal dünyasına hazır olmak için rotayı servis bankacılığına çeviren Aktif Ventures, Türkiye’nin ilk servis bankacılığı platformu olma özelliğini taşıyan Apilion ’u hayata geçirdi. Apilion nedir? Servis bankacılığı ve lisans altyapısını tek bir platformda bir araya getirip büyüme ve inşa etme hizmetleri sunmak üzere oluşturulan Apilion ; para transferi, yatırım ürünleri, krediler, banka hesabı, sanal ve fiziksel kart, dijital sigorta gibi sayısız fintech API’sini ve gerekli tüm lisansları bir arada sunuyor. Neden önemli? Apilion ile her girişimi, servis bankacılığı altyapısını kullanarak piyasaya yeni ürün ve çözümler sunmaya teşvik eden Aktif Ventures, böylece hem ekosistemi genişletiyor hem de çok daha iyi iş modellerinin ortaya çıkmasına aracılık ediyor. Finansal hizmetler vermek ve ürünlerinizde benzersiz müşteri deneyimleri yaratmaya başlamak için siz de Apilion ’u buradan keşfedebilirsiniz.

Daha fazlasını öğren

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İstanbul Sanayi Odası (İSO), ekim ayı imalat PMI endeksi verisini açıkladı. 46,4'e gerileyen endeks, üç aylık düşüş serisini sürdürdü.

Teknik detaylar

PMI (Purchasing Managers’ Index—Satın Alma Yöneticileri Endeksi), belirli sektörlerdeki trendleri ölçmeyi amaçlayan bir endekstir. Endekste 50 puanın üzerinde yer alan değerler sektörde genişlemeye işaret ederken 50 eşiğinin altında yer alan değerler ise daralmaya işaret eder. Küresel çapta hizmetler, imalat ve bileşik olarak üç tipte açıklanan endeks ülkemizde sadece imalat sanayi için açıklanıyor.

Endeks ülkemizde İSO tarafından Standard and Poor's Global işbirliğiyle yayımlanıyor. Endeks, küresel çapta 40 ülkede yayımlanan setle paralel bir yapıda derleniyor. Bu anlamda tamamen standart ve karşılaştırılabilir bir tahmin seti olan veri seti, ekonomik aktivitedeki canlılığın ölçümünden sanayi üretimine ve büyümeye uzanan geniş bir yelpazede tahminler üretilmesine olanak tanıyor. 

Veri setini oluşturan anket soruları ülkemizde faaliyet gösteren 400'ün üzerinde kurum tarafından cevaplanıyor. Katılımcıların yanıtladığı soru setleri, yeni siparişler, fabrika çıkışları, istihdam, tedarikçilerin teslim süreleri ve satın alınan stok malları alt endekslerini oluşturuyor ve bu endeksler ağırlıklandırılarak manşet PMI verisi oluşturuluyor. 

Endeks ve alt kalemleri neler anlatıyor?

Sektörel PMI

Dünya

Üç aydır düşen manşet PMI verisi, eşik değer altındaki seyrini 8. aya taşıdı. Endeks en son şubat ayında 50,4 olarak açıklanmıştı. Endeksin mevcut seviyesi salgın günlerinden bu yana görülen en düşük değer olarak kayda geçti. 

Endeksin alt kalemlerinde üretim tarafında bozulma hızı yavaşlamakla birlikte daralma 11. aya taşınmış durumda. Ankete verilen yanıtlar üretimdeki ivme kaybının ana sebeplerini daralan talep ve fiyatlamaya ilişkin zorluklar olarak sıralamış durumda. 

İstihdam tarafında iki yılı aşkın sürenin ardından ilk kez geçtiğimiz ay düşen endeksin düşmeye devam ettiği görülüyor. Burada, imalat tarafından farklı olarak düşüş hareketinin hızlı gerçekleştiği görülüyor. Anket katılımcıları istihdam görünümündeki bozulmayı gönüllü ayrılmalar ve yeni siparişlerdeki azalmaya bağlamış durumda.

Sektörel detaylara baktığımızda, endekse konu 10 alt sektörden sadece kara ve deniz taşıtları grubunun eşik değer üzerinde puanlandığı görülüyor. 

Sektör grubu içinde sadece gıda ürünleri imalatında artış görülürken, istihdam görünümü iyileşen sektör sayısı dört oldu. Güçlü seyreden istihdam alt endeksi böylelikle salgın döneminden bu yana en kötü performanslarından birini gösterdi.

Sonuç olarak

PMI endeksinin eşik değerin altındaki uzun soluklu seyri, imalat sektöründe talebin yavaşlamaya devam ettiğini gösteriyor. Ekonomik aktivitedeki yavaşlamayı dengelemek adına benimsenen yeni ekonomi modeli özellikle selektif kredi uygulamaları ile görünümü dengelemeyi hedefliyor. Buna karşın özellikle dış alem kaynaklı talepte yaşanan hızlı (ve muhtemelen kalıcı) bozulma sektör oyuncularının mevcut ve gelecekteki görünümünü önemli miktarda bozuyor. Bu bozulmanın devamı ise etkisini istihdam tarafında göstermeye başlamış durumda. Enflasyonist baskının hafiflemeye başladığının teyit edildiği veri setinde, fiyatlama (hammadde maliyeti ve satış fiyatı dengesi) güçlükleri ise görünüm üzerindeki ağırlığını korumaya devam ediyor.

Endeksin detaylarında görülen tedarik süresinin kısalması ise bu görünüm içindeki olumlu unsurlardan biri olarak öne çıkıyor.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

NEREDE YAYIMLANDI?

EXANTEEXANTE

BÜLTEN SAYISI

🛠 8 aylık daralma

İSO İmalat PMI 3 aylık düşüş serisini sürdürürken eşik değerin altındaki 8 aylık seyrini de korudu. ISM İmalat PMI 2,5 yılın en düşük seviyesine geriledi. İstanbul'da enflasyon 27 yılın zirvesine tırmandı.

02 Kas 2022

Aktif Ventures ile birlikte
Shutterstock

YAZARLAR

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

EXANTEEXANTE

HİKAYE

Enflasyonun ötesindeki soru: Gelirimiz temel ihtiyaçları karşılamaya yetiyor mu?

Gelirlerin fiyatlara yetişemediği bir yerde enflasyon verisinin gündelik hayattaki yansıması bir karşılanabilirlik sorununa dönüşüyor. Enerjiden gübreye, tarladan rafa uzanan maliyet zinciri gıdanın hane bütçesindeki yükünü artırırken TÜİK’in 2025 verilerine göre Türkiye’de fertlerin %35,1’i iki günde bir et, tavuk ya da balık içeren bir yemeğin masrafını karşılayamıyor. Yani mesele aslında "karşılanabilirlik".

Hakan Bektaş

·

26 Ağu 2026

Enflasyonun ötesindeki soru: Gelirimiz temel ihtiyaçları karşılamaya yetiyor mu?
EXANTEEXANTE

HİKAYE

Kemer sıkmanın bedeli: Milei’nin elektrikli testeresi Arjantin’i nereye götürüyor?

Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei'nin kamuda radikal kesintilerin ve kemer sıkma politikalarının simgesi olarak siyasi şovlarında kullandığı “motosierra” (elektrikli testere) politikaları halktan giderek daha çok tepki çekiyor. Şirket iflasları artarken enflasyon ve hayat pahalılığı nedeniyle halkın borç yükü rekor seviyeye ulaşıyor. Vatandaşlar gıda, ilaç ve temel giderler için kredi çekmek zorunda kalıyor. Hükümet ise borçlanmayı "özel bir mesele" olarak nitelendirerek yapısal reformları savunmaya devam ediyor.

Pelin Cengiz

·

25 Ağu 2026

Kemer sıkmanın bedeli: Milei’nin elektrikli testeresi Arjantin’i nereye götürüyor?
EXANTEEXANTE

HİKAYE

Borç döngüsü: ABD’nin giderek büyüyen borcunu kim finanse edecek?

Bridgewater Associates’in kurucusu Ray Dalio’ya göre asıl risk ABD’nin ne kadar borçlandığı değil, giderek büyüyen tahvil arzını yatırımcıların hangi faiz seviyesinden taşımaya razı olacağı. Sıfıra yakın faizlerle kamu borcunun maliyetinin görünmezleştiği dönem kapanırken piyasa artık yalnızca enflasyonu ve merkez bankalarını değil, devletlerin bilançolarını da fiyatlamaya hazırlanıyor.

Eralp Ersoy

·

25 Ağu 2026

Borç döngüsü: ABD’nin giderek büyüyen borcunu kim finanse edecek?
EXANTEEXANTE

HİKAYE

Haftalık takvim: Yurt içinde beklentiler, yurt dışında PCE

Bu hafta hem yurt içi hem de yurt dışı piyasalarda yoğun bir veri takvimi izlenecek. Yurt içinde Pazartesi günü açıklanacak Ağustos ayı sektörel enflasyon beklentileri ön plana çıkarken, yurt dışında Çarşamba günü ABD'de açıklanacak ikinci çeyrek GSYH revizyonu ve Temmuz ayı PCE enflasyonu ile Cuma günü Fed Başkanı Kevin Warsh'ın Jackson Hole konuşması takip edilecek.

24 Ağu 2026

Haftalık takvim: Yurt içinde beklentiler, yurt dışında PCE
EXANTEEXANTE

HİKAYE

BAE'nin ambargo kararı İran ekonomisini nasıl etkileyecek?

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), İran’ın BAE topraklarına yönelik balistik füze saldırılarının ardından İran ile yürütülen tüm faaliyetleri, ticari alışverişi ve finansal işlemleri ikinci bir karara kadar askıya aldığını duyurdu. İran yönetimi füze saldırısıyla ilgisi bulunmadığını ve bunun bir “sahte bayrak” operasyonu olduğunu ifade etmiş olsa da, BAE’nin kararı İran’ın en büyük ithalat kapısını ve yaptırımlar altında kullandığı başlıca ödeme merkezlerinden birini aynı anda devre dışı bırakma potansiyeli taşıyor.

Emircan Yaman

·

23 Ağu 2026

BAE'nin ambargo kararı İran ekonomisini nasıl etkileyecek?