Açlık sınırı 10 bin TL’yi aştı


Yatırım Finansman 'da YF Yüzyüze ile görüntülü görüşme yaparak kolayca hesabınızı açabilir ve sermaye piyasalarında anında işlem yapmaya başlayabilirsiniz.
Daha fazlasını öğren →
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) aylık bazda yayımladığı ve enflasyonun en önemli öncü verilerinden olan açlık-yoksulluk sınırı çalışmasının nisan ayı verileriyle güncellenen setini yayımladı.
Sonuçlara göre, Ankara’da yaşayan dört kişilik bir ailenin sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması tutarı (açlık sınırı) aylık bazda %5,7 artışla 10.136TL’ye ulaştı. Göstergede, yıllık bazda artış oranı ise %90,4 seviyesinde bulunuyor. Veriyle birlikte net asgari ücret (8.507TL) ile açlık sınırı arasındaki makas 1.629 TL’ye ulaştı.
💾 Cep bilgisi: Nisan 2022 dönemi için hesaplanan açlık sınırı 5.324 TL idi. 2022 yılı asgari ücreti ise brüt 5.004; net 4.253 TL seviyesindeydi.
Aynı dönemde gıda harcaması ile giyim, konut (kira, elektrik, su, yakıt), ulaşım, eğitim, sağlık ve benzeri ihtiyaçlar için yapılması zorunlu diğer aylık harcamalarının toplam tutarı (yoksulluk sınırı) 33.015 TL’ye yükseldi. Çalışmaya göre, bekar bir çalışanın yaşama maliyeti ise 13.167TL olarak hesaplandı.
Buna bağlı olarak örneğin son bir ayda ortalama 50 TL, son bir yılda %150 artan kırmızı eti tüketmek düşük gelirli vatandaşlar için mümkün olmuyor. Sadece hayvansal ürünler değil mutfakta en fazla tüketilen gıdalardan kuru soğan ve patates fiyatları da son bir yılda iki katına kadar artmış durumda. Üstelik dünyada gıda fiyatları BM Gıda ve Tarım Örgütü’ne (FAO) göre bir yıldır aralıksız her ay düşerek %20 azalmış olmasına rağmen…
Hizmet Üretici Fiyat Endeksi
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), mart ayına ilişkin hizmet üretici fiyat endeksi (H-ÜFE) verilerini açıkladı. Buna göre endeks aylık bazda %2,3; yıllık bazda ise %73,6 oranında artış gösterdi. Veriyle birlikte endeksteki yıllık artış oranı Ocak 2022’den bu yana görülen en düşük seviyeye ulaştı. Endekste, yıllık artış oranındaki düşüş serisi ikinci aya taşınsa da birikimli enflasyon bu alanda da çok yüksek seyrediyor. Endekste iki yıllık birikimli artış oranı %213,5 seviyesinde bulunuyor.
Endeksin alt kalemlerinde mesleki, bilimsel ve teknik hizmetler göstergesi yıllık bazda %93,9’luk artış oranı ile en yüksek artış oranına sahip. Ulaştırma ve depolama hizmetleri kalemi ise %62,1’lik artış oranı ile altı alt kalem içinde en az yıllık artış oranının yaşandığı gösterge. Veriye aylık bazda bakıldığında ise negatif enflasyon görülen herhangi bir alt kalemin bulunmadığı görülüyor.
Veri, sektör bazında kırıldığında ise hesaplamaya konu 27 alt sektörün 19’unda yıllık enflasyonun manşet değerin üzerinde gerçekleştiği görülüyor. Bu listenin en üst sırasında %129,0 ile programcılık – yayıncılık hizmetleri, son sırasında ise %15,2 ile su yolu taşımacılığı sektörleri yer alıyor. Aylık veri setinde ise altı sektörde negatif enflasyon ölçülmüş durumda.
Veri, hizmetler alanında güçlü ve tabana yayın enflasyonist baskının devam ettiğini, bu baskının baz etkisine rağmen ivmesini koruduğunu gösteriyor.
Manşet enflasyon beklentisi
Çarşamba günü açıklanacak nisan ayı manşet enflasyon verisi öncesinde, Anadolu Ajansı Finans tarafından gerçekleştirilen enflasyon beklenti anketine göre, Tüketici Fiyat Endeksi’nde aylık artışın %2,7 olması bekleniyor. Veri ile birlikte manşet enflasyonun %50,5’ten %44,1’e gerilemesi bekleniyor.
💾 Cep bilgisi: Tüketici fiyat endeksinde Nisan 2022’de aylık artış oranı %7,3 olarak gerçekleşmişti. Çarşamba günü açıklanacak veri setinde aylık enflasyonun bu seviyenin altında gelmesi, yıllık manşet değeri otomatik olarak aşağı çekecek. Bu matematiksel çıktı, baz etkisi olarak adlandırılıyor.
Almanya’da TÜFE
Yurt içindeki enflasyon gelişmelerinin yanında Avrupa’nın en büyük ekonomisi olan Almanya’da da manşet enflasyon verisi açıklandı. Ülkede nisan ayı itibarıyla yıllık manşet enflasyon enerji fiyatlarındaki yatay/aşağı seyrin de etkisiyle beklentilere paralel olarak %7,4’ten %7,2’ye geriledi. Ülkede gıda enflasyonu %17,2 ile ortalama değerlerin üzerindeki seyrini koruyor ancak enerji enflasyonu %6,8 ile manşet değerin altında gerçekleşti. Ülkede Avrupa Birliği uyumlu manşet enflasyon ise %7,6 olarak açıklandı.
💉 Hatırlatma dozu: Avro Bölgesi’nde mart ayı nihai manşet enflasyon verisi %6,9 olarak açıklanmıştı. Veri setinde Almanya’da manşet enflasyon %7,8 olarak raporlanmıştı.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Fed’in merakla beklenen mayıs ayı toplantısının sonucunu Çarşamba gecesi öğreneceğiz. Ana senaryo, 25 baz puanlık artırımın ardından izleme sürecine girileceği yönünde.
01 May 2023

YAZARLAR

EXANTE
Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ OKUMALAR
Bu hafta veri akışının yanı sıra merkez bankalarının toplantı tutanakları da yakından izlenecek. Yurt içinde Eylül ayı enflasyonu, Hazine nakit dengesi ve sanayi üretimi öne çıkarken, yurt dışında ABD ISM hizmet PMI, Fed ve ECB toplantı tutanakları, Almanya sanayi üretimi ve Michigan tüketici güven endeksi ön planda.
05 Eki 2026

İçeride sermaye piyasalarında yaşanan kayıpların servet etkisi ve iç talep üzerindeki olası sonuçları tartışılırken, dışarıda tahvil faizlerindeki yükseliş finansal sistem açısından daha geniş bir risk alanı yaratıyor. Altın, konut ve faiz getirileriyle son yıllarda büyüyen hanehalkı serveti, fon kaynaklı kayıpların makroekonomik etkisini kısmen sınırlayabilir. Küresel tarafta ise yüksek kamu borcu, güçlü talep ve uzun vadeli faizler yılın son çeyreğinde piyasaların yönünü belirleyecek temel başlıklar olmaya devam edecek.

Fon piyasasında yaşanan son gelişmeler, finansal denetimin yanında kurumların niteliği ve karar alma süreçleri üzerine de yeniden düşünmeyi gerektiriyor. Liyakat, şeffaflık ve kurumsal kapasite zayıfladığında sorunlar zaman içinde birikiyor ve sistemin hata üretme ihtimali artıyor. Son yaşananlar da örgütlü vasatlık kavramının ekonomi ve kurumlar açısından ne ifade ettiğini tartışmak için önemli bir örnek sunuyor.

Çok boyutlu bir sarsıntıya borsa manipülasyonu sermaye piyasası araçları, TEFAS fonları ve manipülatif hisse hareketleriyle yapıldı. Skandalın merkezindeki portföy yönetim şirketleri halka açıklık oranı ve işlem hacmi sığ hisselerde karşılıklı işlemlerle yapay fiyat oluşturdu. SPK’nın 28 Ağustos kararları sonrası likidite sıkışıklığı yaşandı, yatırımcılar parasını çekmek isteyince fonlar temerrüde düştü. Krizin borsa boyutunu uzmanlara sorduk.

Cumhurbaşkanı Erdoğan başkanlığında fonların tasfiyesine ilişkin yapılan toplantıda, tasfiyesine karar verilen yatırım fonları için bir Fon Koordinasyon Kurulu oluşturulması kararı alındı. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) da fonların malvarlığı ve likidite durumuna göre hak sahipliği mutabakatı tamamlanan yatırımcılara ödeme yapılmasına ilişkin yol haritasını sundu. Peki bu tasfiye süreci için ne tür senaryolar ön plana çıkıyor?



