Batı’dan karışık sinyaller gelmeye devam ediyor

ABD’de sanayi üretimi, perakende satışlar ve tüketici güveni verileri açıklanırken Almanya’da toplan eşya fiyatlarında düşüş izlendi.

ABD sanayi üretimi

ABD’de sanayi üretimi mart ayında aylık bazda %0,4 artış gösterdi. Veride piyasa beklentisi %0,2 artış yönündeydi. Veriyle birlikte endekste yıllık büyüme %0,5 olarak gerçekleşti. Detaylarda, imalat hacminin mart ayında aylık bazda %0,5 azaldığı ve yıllık değişimin -%1,1 olduğu görülüyor. Bunun yanında, ilk çeyrekte imalat sektörü büyümesi yıllık bazda %0,3 oldu. Dayanıklı tüketim malları imalatında görülen %0,9’luk daralma da not alınması gereken diğer bir kalem. 

Kapasite kullanım oranı ise mart ayında 50 baz puan düşüşle %78,1'e gerilemiş durumda. Veri, ortalama seviyelere yakın seyrediyor ve tek başına büyük bir anlam taşımıyor. Detaylarda ise kamu hizmetlerinin kapasite kullanım oranının tarihi ortalamalar altındaki seyrinin devam ettiği notu kayda değer. 

Sonuç olarak, manşet veri beklentilerin çok üzerinde bir canlılık ima etse de, detaylar görünümün manşet kadar güçlü seyretmediğini teyit ediyor.  Bunun yanında, verinin eşik değerin altındaki PMI verisi ile uyumlu olduğunu da ifade etmekte fayda var.

ABD perakende satışlar

Perakende satışlar, aylık bazda %1,0’lik daralma ile beklentilerin ötesinde küçüldü. Veride piyasa beklentisi aylık daralmanın %0,5 seviyesinde olacağı yönündeydi. Çekirdek veride ise düşüş %0,8 olarak gerçekleşti. Burada da beklenti %0,3 oranında düşüştü. Mevcut verile yıllık artış oran %2,9’a ulaşmış durumda. Veri, nominal harcamaları dikkate aldığı için normal kabul edilebilir. Trend ise ekonomideki yavaşlama eğiliminin tüketici tarafında da hissedilmeye başladığına işaret ediyor.

ABD tüketici güveni

Michigan Üniversitesi tüketici güveni endeksi 150 baz puan artışla 63,5 seviyesine yükseldi. Veride piyasa beklentisi endeksin önceki ayki değeri olan 62,0’de sabit kalması yönündeydi. Endeks, aylık bazda %2,4 oranında artmakla birlikte yıllık değişim -%2,6 oldu. Mevcut ekonomik görünüm beklentisi aylık bazda %3,5 oranında artarak 68,6 olurken tüketici beklentilerindeki artış oranı ise %1,9 olarak gerçekleşti. Bu iki kalemde de eğilim göstergesinde olduğu gibi geçen yılın aynı ayına göre gerileme söz konusu.

Bunun yanında yıllık enflasyon beklentisinin %3,6’dan %4,6'ya yükseldiği görülüyor. Verideki sert dalgalanma, piyasadaki karışık haber akışı sebebiyle bir süredir devam ediyor. Piyasalarda yaşanan gelişmeler, yıllık bazdaki beklentileri doğrudan etkilemekle birlikte uzun vadeli göstergelerde stabilitenin devam ettiği görülüyor. Uzun dönemli enflasyon beklentisi üst üste beşinci kez %2,9 olarak açıklandı ve son 21 ayın 20'sinde %2,9-3,1 aralığında kaldı. Kısaca, bu alanda çok güçlü bir çıpa olduğu görülüyor. 

Almanya toptan eşya fiyatları

Avrupa’nın en büyük ekonomisi olan Almanya’da toplan ticaret fiyatları mart ayında ayılık bazda %0,2 oranında artarken, yıllık artış oranı %2,0 oldu. Düşüş serisini altıncı aya taşıyan endekste, yıllık artış oranı Ocak 2021’den bu yana görülen en düşük seviye olarak kayda geçti. Gösterge, önceki ay 8,9 seviyesindeydi. Endeksteki düşüş temel olarak enerji fiyatlarından kaynaklanıyor. Öte yandan, ülkede yıllık gıda enflasyonunun %16,4 olduğu ve baskının  alt kalemlerde de devam ettiği görülüyor. Bu sebeple, enerji fiyatlarındaki hareket kaynaklı düşüşe temkinli yaklaşmakta fayda var.

Mesajlar

Merkez para otoritelerinin yetkilileri mevcut patikalara ilişkin açıklamalarına devam ediyorlar. Genel eğilim Fed tarafında son bir hamle ve sonrasında izleme sürecine geçileceği yönünde. Avrupa’da ise daha şahin bir tutum söz konusu. Bankacılık sektöründe geçtiğimiz dönemde yaşanan çalkantı ise mesajlara bakıldığında ilave bir risk unsuru yaratacak kapasitede değerlendirilmiyor.

Chicago Fed Başkanı Austan Goolsbee, CNBC’ye verdiği mülakatta, bankacılık krizi sonrası kısıtlanan kredi iştahının enflasyonu düşürme hedefine hizmet edebileceğini söyledi. Bu, Fed Başkanı Jerome Powell’ın mesajları ile paralel. Goolsbee ayrıca, Fed’in attığı sıkılaştırıcı adımların etkisinin görülmesi için de zamana ihtiyaç olduğunu belirtti. Başkanın mesajları güvercin olarak değerlendirilebilir. 

Avrupa Merkez Bankası tarafında ise Joachim Nagel, Edward Scicluna, Robert Holzmann ve Martins Kazaks, yaptıkları açıklamalarda enflasyonla mücadelede kat edilmesi gereken yolun çok uzun olduğunu belirttiler. Üyeler, 4 Mayıs tarihli toplantıda artırım serisinin yanında güçlü mesajların devam etmesi gerektiği kanısındalar.