

Yeniden birlikteyiz: Istanbul Fringe Festival 2022
Istanbul Fringe Festival 17 - 24 Eylül tarihleri arasında şehirde Geçtiğimiz yıl hibrit gerçekleşen Istanbul Fringe Festival , bu yıl yeniden yüz yüze düzenlenecek 4’üncü edisyonunda, bizleri sahne sanatlarından büyüleneceğimiz…
Daha fazlasını öğren →
DuendeHer hafta müzik, sinema, eğlence ve sanat dünyasından söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları e-posta kutunda.
Film: Dayım
Yönetmen: Tayfun Pirselimoğlu
Süre: 14 dakika
Yapım yılı: 1999
Jenerik: Günümüz Türkiye sinemasının ödüllü yönetmen ve senaristlerinden Tayfun Pirselimoğlu’nun ilk filmi kısa metrajlı Dayım, 1999’da Venedik Film Festivali’nde Türkiye’yi temsil eden tek film olmuştu. Aynı zamanda bir edebiyatçı olan Pirselimoğlu’nun Çöl Masalları adlı kendi öykü kitabındaki kurmaca bir karakterden ilham alarak senaryosunu yazdığı film, günün birinde uçma tutkusunu gerçekleştiren ve 42 yıl sonra çöle inen bir adamın öyküsünü yeğeninin ağzından anlatıyor.
Neden izleyelim?
Onun içinde fırtınalar kopartan, çalkantılı yüreğini titreten melodinin ve kolları arasındaki dayanılmaz ruhun ne olduğunu kimse tam olarak bilemedi.
Ailenin bir parçası olsa da ebeveyn olmadığı için “çocukla çocuk olma” konusunda başarılı, çocuklarla aynı dili konuşabilen, onlar kadar hayalperest biri size tanıdık gelebilir. Zira, hayallerinin peşinden gitmeye yetecek kaynağı olup ona engel olacak sorumlulukları olmayan bir kahraman belki senin çocukluğunda da vardır. Tayfun Pirselimoğlu’nun “dayısı” işte tam böyle bir karakter. En çok da sinema ve sanatla uğraşanların koruması gereken hayalperestliği cam bir fanusta muhafaza edebilmeyi başarmış, uçma hayalini de gerçekleştirebilmiş bir karakter.
Naifliğin kararlılıkla, hayalperestliğin özgüvenle harmanlandığı dayının, yeğeninin çocukluğunda olduğu kadar yetişkinliğinde de etkisi olduğunu anlıyor, kendi kahramanlarını hatırlıyorsun. Dayım; yönetmenin yalnız, kaybolmuş, arayış hâlinde karakterlerin karanlık bir büyülü gerçeklikle geliştiği ve dönüştüğü filmografisinin bir anlamda habercisi olsa da renkleri ve mizahıyla farklı bir Pirselimoğlu’yla tanıştıracak seni.
Nerede izleyebilirsin? Tayfun Pirselimoğlu’nun kısa filmi Dayım, bir süredir MUBI kataloğunda bulunuyor. Platform, geçtiğimiz aydan beri yönetmenin Vicdan ve Ölüm Üçlemesi dâhil tüm filmlerinden oluşan retrospektif bir seçkiye de yer veriyor.
Gelecek program: Pirselimoğlu’nun Dayım filminden 23 yıl sonra ilk kez bir kısa film, Turan Haste imzalı Rutubet, Venedik Film Festivali programında yer alıyor. Orizzonti (Ufuklar) bölümünde gösterilecek filmin yönetmen ve senaristi Haste ile söyleşimizi Duende’nin gelecek haftaki sayısında bulabilirsin.
Benzer işler:
• Korkuyorum Anne (2004, Reha Erdem)
• Buğra (2005, Togan Gökbakar)
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
DuendeHer hafta müzik, sinema, eğlence ve sanat dünyasından söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları e-posta kutunda.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Türkiye sinemasını Venedik Film Festivali macerası, Kokoroko'nun Batı Afrika'dan yükselen yeni cazı, Tayfun Pirselimoğlu'nun Dayım filmi.
26 Ağu 2022

YAZARLAR

Emre Eminoğlu
Sinema, kültür, sanat yazarı. 2021’den beri sinema editörlüğünü üstlendiği Aposto başta olmak üzere çeşitli dijital ve basılı yayınlarda sinema yazıları yazmaya, röportajlar yapmaya ve podcast'ler üretmeye devam ediyor. SİYAD ve FIPRESCI üyesi, Golden Globes seçmeni.

Duende
Her hafta müzik, sinema, eğlence ve sanat dünyasından söyleşiler, incelemeler, öneriler, podcast’ler ve keşif notları e-posta kutunda.
İLGİLİ OKUMALAR
Hollanda merkezli sinema zinciri Pathé ve Amsterdam merkezli kreatif ajans ACE, "Pathé REWIND" adlı bir deneye imza attı. Amaç, insanların sevdikleri bir filmi hipnozun etkisiyle ilk kez izliyormuş gibi hissedip hissedemeyeceğini görmekti. Biz de bu deneyden yola çıkarak Sinema Yazarları Derneği (SİYAD) üyelerine hangi filmi hafızalarından silip yeniden ilk kez izlemek isteyeceklerini sorduk.

Atina’da yer alan National Archaeological Museum, kalıcı koleksiyonunun içinde ilk kez çağdaş bir sanatçının solo sergisine ev sahipliği yapıyor. William Kentridge’in “Imitate the Sleep of Stones” adlı sergisi, Burcu Fikretoğlu küratörlüğünde izleyiciyle buluşuyor. Sergi, sevdiği Eurydice’yi yeniden hayata döndürmek amacıyla yeraltı dünyasına inen müzisyen Orpheus’un antik Yunan mitinden yola çıkıyor. Sergiyi küratörü Burcu Fikretoğlu’ndan dinledik.

Lee Chang-dong’un "Possible Love"ı, 2009’daki Ssangyong Motor grevinden yola çıkarak sınıf çatışmasını, emeği ve başkalarının acılarına bakmanın etik sınırlarını sorguluyor. İşini kaybeden Choi Ho-seok ve eşi Ahn Mi-ok'a odaklanan film, kendi bakışını bu çifti filme çekmek isteyen Lee Ye-ji'nin gözüyle harmanlıyor. Bazı şeyler kamera orada olduğu için gizleniyor, bazıları ise kamera sayesinde ortaya çıkıyor.

19. yüzyılda yaşamış Fransız bir hizmetçiyi, Rumen göçmen işçileri ve Roberto Rossellini'yi birbirine bağlayan ne olabilir? Radu Jude'ye sorarsanız, pek çok nokta... Yönetmen son filminde, birbirinden uzak görünen bu dünyaları biraraya getirerek ekonomik göçün görünmeyen insani bedellerine odaklanıyor. Viyana Film Festivali’ndeki sohbetimiz sinemadan siyasete, sömürüden iyi niyete, karamsarlıktan gerçekleri olduğu gibi görebilmeye uzandı.

Yerli diziler dünya çapında milyarlarca izleyiciye ulaşırken bu başarıyı mümkün kılan set emekçileri ağır çalışma koşulları, güvencesiz sözleşmeler ve iş kazalarıyla karşı karşıya. Üstelik artan maliyetler nedeniyle birçok dizi yayından kalkıyor, en popüler diziler bile yeni bölüm yayımlayamıyor. Uzun zamandır derinden ve sessizce süren kriz, Türkiye’nin mevcut ekonomik düzenindeki sorunlar nedeniyle çok daha görünür hâle geldi.




