Elektrikli araç pazarına dair son gelişmeler neler?

Artan sıcaklıklarla etkilerini derinden hissettiren iklim krizi, ülkelerin karbon emisyonlarını azaltmak için ciddi adımlar atmasını gerektiriyor. Rusya'nın Ukrayna'yı işgaliyle artan enerji fiyatları ve ülkelerin Rusya'ya bağımlılığı azaltma çabaları, fosil yakıtlardan uzaklaşmak için ortaya koyulan yenilikleri ve elektrikli araçlara geçişi hızlandırıyor.
Elektrikli araç pazarına dair son gelişmeler neler?

9 Eylül - Aksigorta - Pareto
Aksigorta ile birlikte

Çevik dönüşümle güçlü adımlar: Aksigorta Pandemi sürecinde tüm dünyanın uyguladığı uzaktan çalışma sistemini hibrit şekilde kalıcı hâle getirerek çalışma kültüründe iddialı bir değişime giden Aksigorta , geleneksel hiyerarşik yapıyı da ortadan kaldırarak organizasyon yapısını güçlendiriyor. Neden önemli? Çalışanlarına yeni yüzyılın yetkinliklerini kazandırmayı amaçlayan ve onların değerli yeteneklere dönüşümlerine katkı sağlayan Aksigorta , bir yandan genç yetenekleri şirkete ve sektöre kazandırırken, bir yandan da yetiştirdiği, gelişimine katkıda bulunduğu yetenekleri küresele transfer ediyor. Tüm dünyada olduğu gibi Aksigorta ’da da yıllar önce bilgi teknoloji ekiplerinde başlayan çevik dönüşüm, bugün tüm şirketin kültürü hâline gelerek tüm organizasyonel yapıyı güçlendiriyor. Tabuları ve hiyerarşinin getirdiği engelleri yıkmayı amaçlayan kurum, herkesin söz hakkına sahip olduğu, geleceğin sigortacılığını inşa eden , sonuç odaklı bir ekip kurguluyor. Sektöre getirdiği yeniliklere modern İK uygulamalarını da ekleyen Aksigorta’nın politikalarını yakından incelemek için bu bağlantıyı ziyaret edebilirsiniz.

Daha fazlasını öğren

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

İklim krizi endişelerinin yoğunlaştığı bu günlerde, özellikle fosil yakıt tüketiminin azaltılması ve karbon emisyonlarının sınırlandırılması amacıyla benzinli ve dizel araçlardan elektrikli araçlara geçiş çabalarına dair eğilim artış göstermiş durumda. Enerji krizinin derinleşmesi ve son zamanlarda arttığını gözlemlediğimiz devlet teşvikleri, elektrikli araç pazarının büyümesine katkı sağlıyor. Nitekim Canalys tarafından yapılan bir araştırmaya göre, 2022'nin ilk yarısında 4,2 milyon elektrikli araç satışı yapıldı. Bu miktar, geçtiğimiz yılın ilk yarısına oranla elektrikli araç satışlarında %63'lük bir artış olduğunu gösteriyor. Araştırmada satılan 4,2 milyon elektrikli aracın 2,4 milyonunun Çin'e, 1,1 milyonunun Avrupa Birliği ülkelerine, 414 bin adedinin ise ABD'ye teslim edildiği belirtiliyor.

En büyük pazarlar

Özellikle Çin, içinde bulunduğumuz yıl itibarıyla en büyük elektrikli araç pazarı olarak karşımıza çıkıyor. Canalys araştırmasına göre 2022'nin ilk yarısında küresel elektrikli araç satışlarının %57'si Çin’e yapıldı. Aynı zaman diliminde ülkedeki toplam araç satışlarının %26'sını elektrikli araçlar oluşturdu. Geçtiğimiz yılın aynı döneminde ise bu oran yalnızca %10’du. Ülkedeki elektrikli araç satışlarında ise en büyük pay Çin merkezli BYD'ye ait. Firma, ülkede en çok satan 10 elektrikli araç modelinin 6'sını üretiyor. Satışlarda ikinci ve üçüncü en büyük pay ise ABD merkezli Science Applications International Corporation'a (SAIC) ve Tesla’ya ait.

Avrupa Birliği, ikinci en büyük elektrikli araç pazarı olarak karşımıza çıkıyor. Bölgede elektrikli araç satışları 2022'nin ilk yarısında yıllık bazda %9 arttı. Aynı dönemde satılan tüm araçlar arasında elektrikli araçların payı %20 oldu. Geçtiğimiz yılın aynı döneminde bu oran %16'ydı. ABD pazarı ise satışlar açısından diğer bölgelerin gerisinde kalmış olsa da büyümesini sürdürüyor. 2022'nin ilk yarısında ülkede elektrikli araç satışları yıllık bazda %62 arttı. Ülkedeki araç satışlarının %6'sını ise elektrikli araçlar oluşturdu.

Öne çıkan şirketler

Tesla, AB ve ABD bölgelerinde en çok satış yapan elektrikli araç firması konumunda bulunuyor. Firma, ABD'de gerçekleştirilen elektrikli araç satışlarının %60'ını tek başına karşılıyor ve pazar payını artırmayı sürdürüyor. BYD ise Çin pazarına hakim olmasının yanı sıra dünyanın en büyük elektrikli araç üreticisi konumunda da yer alıyor. Firma 2022'nin Ocak-Temmuz döneminde 641 bin elektrikli araç satışıyla yılın ilk yarısında en çok satış yapan üretici oldu. Tesla bu listede 564 bin araç satışı ile ikinci sırada, SAIC 358 bin satışla üçüncü sırada, Volkswagen Group 331 bin satışla dördüncü sırada, Volvo ise 231 bin satışla beşinci sırada yer aldı.

Devletlerin politikaları ne yönde?

Devletlerin ve siyasi birimlerin elektrikli araç sektörüne dair tutumları ise özellikle son dönemde etkilerini derinden hissettiren iklim krizinin etkisiyle destekleyici yönde ilerliyor. Nitekim Castrol'un 10 ülkede gerçekleştirdiği araştırmaya katılan yöneticilerin %63'ü, içten yanmalı araçlar için devletlerin belirlediği kademeli olarak kullanımdan kaldırma hedeflerinin, endüstrideki geçişe ve Ar-Ge çalışmalarına yapılan harcamalara hız kazandıran en büyük faktör olduğunu belirtiyor.

Swiss Re tarafından hazırlanan rapora göre, 2021 yılında iklim krizi kaynaklı doğal afetlerin küresel ekonomide 280 milyar dolarlık zarara yol açtığını ve bu hasarın 2050'ye kadar 23 trilyon dolara ulaşabileceğini düşünürsek devlet politikalarının elektrikli araçların yaygınlaşmasını destekleyecek şekilde gelişmesi şaşırtıcı değil. Örneğin Avrupa Parlementosu, Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamında, "55'e Uyum" düzenlemesini kabul ederek 2035 yılından itibaren ülkede benzinli ve dizel araç satışının yasaklanmasının önünü açtı.

Avrupa Birliği ülkelerinin elektrikli araçlar konusunda oldukça destekleyici hareket ettiğini söylemek yanlış olmayacak. Örneğin Almanya'da elektrikli araçlar için ödenen teşvikler 2021 yılında bir önceki yıla oranla %470'ten fazla artarak 3 milyar avro seviyesini aştı. Fransa geçtiğimiz aylarda ülkedeki elektrikli ve hibrit araç üretimini artırmak adına 8,8 milyar dolarlık teşvik paketi açıkladı. İtalya ise bu yıl elektrikli araç satın alan vatandaşlara 6 bin avroya kadar destek vereceğini duyurdu.

ABD'de de benzer hamleler söz konusu. Kaliforniya eyaleti, ABD üzerindeki en büyük otomobil pazarı ve ülkenin en çok petrol üreten yedinci eyaleti olmasına rağmen geçtiğimiz günlerde 2035 yılında benzinli ve dizel araçların satışının yasaklanacağını duyurdu. Çin'de ise 2009 yılında başlatılan elektrikli araç teşvik planı son hız devam ediyor. Raporlara göre Çin hükümeti ve yerel yönetimlerin 13 yıl içinde sağladığı elektrikli araç sübvansiyonları 140 milyar dolar seviyesini aştı ve artmaya devam ediyor. 

Bu veriler ışığında devletlerin elektrikli araç sektörünün gelişmesi konusunda önemli adımlar attığını söyleyebiliriz. Harcanan çabaların geri dönüşü ise, kendini 2012 yılında yalnızca %0,2 olan küresel elektrikli araç payının 2021’de %8,3'e yükselmesiyle gösteriyor. Bu oranın fosil yakıtlardan uzaklaşma çabası ve devletlerin elektrikli araçlar konusunda artan teşviklerin etkisiyle ilerleyen yıllarda daha hızlı bir şekilde artması bekleniyor. 

Enflasyonu Düşürme Yasası

Son dönemlerde elektrikli araçlar bağlamında gündemde geniş yer tutan gelişmelerden biri de ağustos ayının ortalarında, 40 yılın zirvesine ulaşan enflasyonun ardından ABD Başkanı Joe Biden'ın imzasıyla hayata geçen ve 737 milyar dolarlık vergi, sağlık ve iklim düzenlemelerini içeren "Enflasyonu Düşürme Yasası". Yasa kapsamında elektrikli araçlara da 4 bin dolarda 7 bin 500 dolara kadar vergi kredisi getirilmesi planlanıyor. 

Elektrikli araç üreticileri ise sıkı kriterlerden ötürü çoğu elektrikli aracın teşvik kapsamı dışında kaldığını belirtiyor. Yasa kapsamında özellikle aracın nerede üretildiği ve parçalarının nereden tedarik edildiği konusunda ciddi kısıtlamalar bulunuyor. Öncelikle aracın Kuzey Amerika kıtasında üretilmiş olması gerekiyor. Yani Avrupa Birliği'nde üretilmiş elektrikli araçlar bu teşviğin dışında kalıyor. Bu durum hem rekabet hem de sektörün gelişmesi açısından çeşitli eleştirilere yol açıyor. Örneğin AB Komisyonu sözcüsü Miriam Garcia Ferrer, bunun "Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) kurallarıyla bağdaşmadığını ve ayrımcılığa yol açtığını" söylüyor.

  • "Kaçan fırsat": ABD merkezli Alliance for Automotive Innovation CEO’su John Bozzella ise ABD’de satılan elektrikli araçların %70'inin sıkı kriterlerden ötürü teşvikten yararlanamayacağına inandıklarını aktardı ve bunu "kaçırılmış bir fırsat" olarak nitelendirdi. 

Çin ve Rusya’da üretilmiş elektrikli araçlar için ise yaptırım niteliğinde kararlar mevcut. Yeni yasa kapsamında Rusya ve Çin'den alınmış parçalar içeren elektrikli araçlar 7 bin 500 dolarlık vergi kredisinden faydalanamayacak. Uluslararası Enerji Ajansı'na (IEA) göre ise elektrikli araçlarda kullanılan batarya hücrelerinin ve parçaların çoğu Çin’den ithal ediliyor. Bu da elektrikli araç üreticilerinin yeni yasaya itirazlarını daha iyi anlamlandırmamızı sağlıyor.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

NEREDE YAYIMLANDI?

ParetoPareto

BÜLTEN SAYISI

PREMIUM'A ÖZEL

🚘 Elektrikli araç dönüşümündeki darboğazlar

2022'nin ilk yarısında 4,2 milyon EV satıldı. Almanya'da EV teşvikleri 2021'de %470 arttı. Batarya hücresi üretimi 10 yıl içinde ihtiyaç duyulacak miktarın %10'unun altında. Şarj istasyon ağı ise nicelik ve nitelik açısından yetersiz.

09 Eyl 2022

Aksigorta ile birlikte
Mason Trinca/The Washington Post/Getty Images

YAZARLAR

Emircan Yaman

Piyasalar ve Finans Editörü

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

İLGİLİ OKUMALAR

ParetoPareto

HİKAYE

Yapılacaklar listesi tamamlandı: Peki çok mu rahatladık?

Gün bittiğinde o yapılacaklar listesindeki bütün tikleri atmış olmak profesyonel hayatın gereği olabilir. Müşterinizin, yöneticinizin memnuniyeti elbette önemli… Ancak bir şekilde kendi düşüncelerinizle baş başa kalma lüksünü bulabildiğiniz bir an olursa kendinize şu soruyu sorabilirsiniz: "Bugün sadece önüme yığılan işleri mi erittim, yoksa ortaya gerçekten bana ait bir şeyler koyabildim mi?"

Cem Arıdağ

·

17 Tem 2026

Yapılacaklar listesi tamamlandı: Peki çok mu rahatladık?
ParetoPareto

HİKAYE

Anti-AI markaların yükselişi: Yapay zeka parmaklarınızın arasındaki kumu üretebilir mi?

Polaroid, üst üste ikinci yaz kampanyasını da yapay zeka karşıtı hissiyata ayırdı. Markanın sahillerdeki billboardlara yerleştirdiği reklamları "Veri merkezleri hepsini içip bitirmeden gidip denize atla" diyor; "yapay zekanın parmaklarımızın arasındaki kumu üretip üretemeyeceğini" sorguluyordu. Peki teknoloji liderlerinin kendilerini "tastewashing" ile yeniden paketlemeye çalıştığı bir dönemde markaların yapay zekayla mesafesi nasıl inandırıcı olur?

Deniz Kaynak

·

15 Tem 2026

Anti-AI markaların yükselişi: Yapay zeka parmaklarınızın arasındaki kumu üretebilir mi?
ParetoPareto

HİKAYE

Üretimi desteklemeden ek gümrük vergisi getirmek ekonomiyi canlandırır mı?

Ticaret Bakanlığı, yerli üretimi desteklemek ve cari açığı azaltmak amacıyla pek çok ithal üründe ek gümrük vergisi oranlarını artırdı. Her ne kadar bu düzenlemeler iç pazarda Çin ürünlerinin oluşturduğu haksız rekabetten kaynaklanan dezavantajları gidermeye yönelik olsa da, tüketiciye etkisinin zam olarak yansıyacağı beklentisi hâkim. Kur baskısıyla ithalatın üretmeye göre daha avantajlı olduğu Türkiye’de alınan bu kararların enflasyonla mücadeleye, cari açığın düşürülmesine ve yerli üretime etkileri ne olacak?

Pelin Cengiz

·

15 Tem 2026

Üretimi desteklemeden ek gümrük vergisi getirmek ekonomiyi canlandırır mı?
ParetoPareto

HİKAYE

Burhan Karaçam ile AI çağında liderlik: Çıraklığı yaşamayan gençler nasıl usta olacak?

Türkiye’de kurumsal dönüşüm yönetimi denince akla ilk gelen isimlerden biri olan Burhan Karaçam’ın "Değişim, İnsan, CEO" kitabı, yakın zamanda okuruyla buluştu. Yeni kitabı vesilesiyle Aposto editörleriyle biraraya gelen Karaçam, yöneticilik serüveninden çıkardığı en önemli dersleri ve geleceğin yöneticilerine tavsiyelerini paylaştı.

Doğa Yurduneri

·

14 Tem 2026

Burhan Karaçam ile AI çağında liderlik: Çıraklığı yaşamayan gençler nasıl usta olacak?
ParetoPareto

HİKAYE

5 kişilik ekip, 50 kişilik iş: AI çağında girişim kurmak

Yıllarca bir girişimin ciddiyetini ölçmenin en kestirme yolu ekip büyüklüğüydü. "Kaç kişisiniz?" sorusu aslında "Ne kadar gerçeksiniz?" demekti. Yapay zeka, bu denklemi sessizce bozdu. Bugün en hızlı büyüyen şirketlerin bazıları, bir toplantı odasına sığacak ekiplerle yönetiliyor. Peki küçük bir ekip nasıl büyük iş çıkarıyor ve bu modelin görünmeyen bedeli ne?

Hüseyin Kaplan

·

14 Tem 2026

5 kişilik ekip, 50 kişilik iş: AI çağında girişim kurmak