Kalıpların ötesinde: Oturma bankları ve parklar

Kamusal alanların işlevini ve önemini bir kez daha hatırlamak ve hatırlatmak için.
Kalıpların ötesinde: Oturma bankları ve parklar

The Irish Spirit Jam Session #n
The Irish Spirit ile birlikte

The Irish Spirit Jam Session’da bu ay: Ikaru ve Islandman

Büyük Britanya'nın batısındaki İrlanda Adası'nda; ılıman bir deniz ikliminden, düzlükleriyle ve yeşil doğasıyla öne çıkan bir bölgeden on yıllardır beslenen bir kültür var. Karakterini mutluluk, eğlence, özgürlük, sohbet gibi kavramlardan…

Daha fazlasını öğren →

Aposto İstanbul

Aposto İstanbul

İstanbul'dan ve dünyadan seçilmiş etkinlikler, kültür-sanat ajandası, şehir gündemi, tematik rehberler ve şehrin sınırlarından taşmaya değecek davetler her hafta e-posta kutunda.

Pandemi öncesinde kimi yaşlıların gündelik dinlenme noktaları, kimi gençlerin ilham durağı olan; romantik buluşmaların, sohbetlerin, tesadüfi “merhabaların” ve "iyi günlerin" yaşandığı, güzel bir havada manzaraya bakmanın keyifli olduğu, bir araya gelme alanımız olan kamusal alanlardaki oturma bankları, şu dönemde çok daha farklı bir anlam taşıyor.

Değişen rutinler: İstanbul’da geçtiğimiz günlerde Boğaziçi'nden Bebek Parkı’na yaptığım bir yürüyüş sonrası, “hiçbir şey tüketmeden sadece orada olmanın ve oturmanın kabul edilebilir olduğu” kamusal alandaki banklar üzerine düşündüm. Bankların değişen işlevlerine ve anonim sakinlerine şahit olmak beni oldukça etkiledi. Geçtiğimiz hafta açıklanan pandemi tedbirleriyle hayat tekrar sessize alınınca parklar, hafta içi şehirde temiz hava almak için bir adres, banklar da soluklanma ve etrafı izleme durakları oldu. 

bebek
“Parkta”
İstanbul'u konuşan fotoğraflar serisi
Fotoğraf: Sıla Eser

Daha çok kamusal alan: Tarihte yaşanan küresel salgınlar sonrasında kamusal alan tasarımlarının da değiştiği bir gerçek. Sars, Mers, Ebola gibi salgınlarla de şehirlerde mekânsal rutinlerin değiştiği dönemler yaşandı. Yaşadığımız salgınla parklarda ve parklara erişimi olmayan mahallelerde meydanlarda yer alan oturma banklarının önemini gördük. Dünyanın farklı şehirlerindeki kamusal alanlarda, sosyal mesafenin korunduğu, sakinlerine çeşitli sosyal aktiviteler yapma imkânı tanıyan; modüler, farklı açılı, üniteler içeren, çok çeşitli oturma kombinasyonları oluşturmak için taşınabilir ve yeniden düzenlenebilir esnek, hibrit oturma formlarda banklar var. İstanbul’daki mahallerlerde bu tasarımlara benzer banklar görmek, pandemi ve sonrasında sosyal hayatı nasıl etkilerdi diye düşünüyoruz.

Bank ve park demişken: Fırsat bu fırsat, İstanbul'da sevdiğimiz bazı parkları analım istedik. Bu listeyi aklınızın bir köşesinde tutarken, hayalinizdeki oturma banklarını düşünebilirsiniz: Belgrad Ormanı, Atatürk Kent Ormanı, Kalamış Parkı, Gülhane Park, Maçka Demokrasi Parkı, Etiler Sanatçılar Parkı, Bebek Parkı, Selamiçeşme Özgürlük Parkı, Baltalimanı Japon Bahçesi.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Aposto İstanbul

Aposto İstanbul

İstanbul'dan ve dünyadan seçilmiş etkinlikler, kültür-sanat ajandası, şehir gündemi, tematik rehberler ve şehrin sınırlarından taşmaya değecek davetler her hafta e-posta kutunda.

NEREDE YAYIMLANDI?

Aposto İstanbulAposto İstanbul
∙

BÜLTEN SAYISI

🍃 Daha çok yeşil, daha çok park, daha çok bank

İstanbul'u dinliyoruz; gözlerimiz hiç olmadığı kadar açık. Daha çok yeşil, daha çok park, daha çok bank diyor.

06 Ara 2020

The Irish Spirit ile birlikte
Bebek Parkı

YAZARLAR

Aposto İstanbul

İstanbul'dan ve dünyadan seçilmiş etkinlikler, kültür-sanat ajandası, şehir gündemi, tematik rehberler ve şehrin sınırlarından taşmaya değecek davetler her hafta e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

‘İstanbul’un Gözü’ Ara Güler'den geriye kalan kent manzaraları

Ara Güler’in objektifinden kalan İstanbul’u bütünüyle geri getirmek mümkün değil. Sokaklar değişti, bazı yapılar ortadan kalktı, kıyılar başka işlevler kazandı. Ara Güler’in ölümünün 8. yılında fotoğraflarına yeniden bakmak, yalnızca eski günleri anmak için değil, yaşadığımız kenti sorgulamak için de bir fırsat.

Vartan Estukyan

·

16 Eki 2026

‘İstanbul’un Gözü’ Ara Güler'den geriye kalan kent manzaraları
Bizi bu şehir sinirlendiriyor olabilir mi?

Bir zamanlar iyi geldiği için adı "terapi" konan bölgelere sahip bu şehir, bugünlerde çoğumuzun psikolojisinin bozulmasının sebeplerinden biri hâline gelmiş gibi. Belki de sorun İstanbul’un yalnızca çok kalabalık olması değildir. Belki sorun, İstanbul’un bize kendimiz için giderek daha az yer bırakması. Belki mesele yalnızca trafik değil, gürültü değil, nüfus değil, beton değil. Bütün bunların arasında kendimize ait küçücük bir alan bulamamak.

Vartan Estukyan

·

04 Eki 2026

Bizi bu şehir sinirlendiriyor olabilir mi?
Eski Şark Eserleri Müzesi yeniden açıldı: İstanbul Arkeoloji Müzeleri'nin gözden kaçan hikayeleri

Dört yıllık tadilatın ardından yeniden açılan Eski Şark Eserleri Müzesi, İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nin geniş koleksiyonundaki hikayelerin peşine düşmek için İstanbullulara bahane oldu. Dört bin yıllık bir aşk şiirinden Assur’un süslü cinlerine, Midillili bir köpeğin mezartaşından müze bahçesindeki altı Bizans, üstü Osmanlı çeşmesine, bu kez hemen akla gelen başyapıtlarla değil, ilk bakışta gözden kaçabilecek ilginç hikayeler eşliğinde geziyoruz müzeyi.

Deniz Kaynak

·

09 Ağu 2026

Eski Şark Eserleri Müzesi yeniden açıldı: İstanbul Arkeoloji Müzeleri'nin gözden kaçan hikayeleri
İstanbul’da neden bir Doğu Roma müzesi yok?

İstanbul’da gezerken bazen bir sarnıcın önünden geçeriz, bazen bir sur parçasının yanından. Bazen eski bir kilisenin, bazen bir saray kalıntısının, bazen de adını bilmediğimiz bir sütunun önünde dururuz. Çoğu zaman fark etmeyiz; fark ettiğimizde de bu kalıntıları ayrı ayrı görürüz. Ayasofya bir yerde durur, Kariye başka bir yerde. Oysa bütün bunlar aynı büyük hikayenin parçalarıdır: İstanbul’un bin yılı aşan Roma / Doğu Roma başkentliği.

Şerif Yenen

·

04 Ağu 2026

İstanbul’da neden bir Doğu Roma müzesi yok?
Kent hakkı ve bellek: Kadıköy değişiyor, peki kimin için?

Kadıköy değişiyor ama bu sadece yapısal bir dönüşüm değil. Bu, bir mahallenin değişen yaşam kültürünün, aşınan kent belleğinin ve yaşadığı çevre üzerinde söz sahibi olmak isteyen sakinlerinin hikayesi aynı zamanda. Caferağa Mahallesi Muhtarı Hanife Dağıstanlı, son 15 yılda semtin geçirdiği dönüşümü kent belleği, kamusal alan ve aidiyet üzerinden değerlendiriyor.

Zeynep Sipahi

·

22 Tem 2026

Kent hakkı ve bellek: Kadıköy değişiyor, peki kimin için?