Risk ortamında güvenli liman arayışı

İçeride ve dışarıda belirsizlikler bir miktar azalmış olsa da, yılın geri kalanında da varlıklarını korumaya devam edecek. Dışarıda Trump tarifelerinin nihai hali dün itibarıyla uygulamaya konmuş olsa da, tarife kaynaklı belirsizliklerin tam olarak ortadan kalktığını söylemek zor.
Risk ortamında güvenli liman arayışı

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İçeride ve dışarıda belirsizlikler bir miktar azalmış olsa da, yılın geri kalanında da varlıklarını korumaya devam edecek. Dışarıda Trump tarifelerinin nihai hali dün itibarıyla uygulamaya konmuş olsa da, tarife kaynaklı belirsizliklerin tam olarak ortadan kalktığını söylemek zor. Uygulamaya konan tarifeler birçok ülke için oldukça yüksek. Bu yüksek tarifelerle ABD’de ortalama tarife oranı %2,3'ten %15,2’ye yükselerek, İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Tarifeler etkilerini ekonomik büyüme ve enflasyon üzerinde ufaktan hissettirmeye başlasa da, asıl sorun, bundan sonraki sürede bu etkiler ne kadar beklenenden daha güçlü ortaya çıkacak ya da çıkmayacak; işte ana belirsizlik bu.

Trump ve destekçilerine göre tarifelerin olumsuz değil, aksine olumlu etkileri baskın çıkacak. Öyle ki artan tarifelerle rekor düzeye ulaşan ve ulaşacak olan tarife gelirleriyle ekonominin büyümesi için kaynak yaratılmasının yanı sıra ABD’li tüketicilere bu gelirlerle çek bile verilebilecek. Trump muhalifleri ise tam aksini savunuyor. Onlara göre böylesine yüksek tarifelerle sadece ekonomik büyüme baskılanmayacak, aynı zamanda enflasyon da güçlü yükselecek ve kıtlığa neden olacak.

İçeriye geldiğimizde ise 19 Mart olaylarının olumsuz etkilerini geride bıraksak da ekonomi dışı, özellikle de siyasi belirsizlikler ve endişeler bitmiş değil. 15 Eylül’deki CHP kurultayına ilişkin karar, Demokles’in kılıcı gibi piyasanın üzerinde sallanmaya devam ediyor. Ortaya çıkması muhtemel diğer siyasi endişeler de cabası. Ekonomi tarafında da evet, enflasyon düşmeye devam ediyor; fakat alt detaylarda hizmet enflasyonunda katılık kendini son 3 aydır daha güçlü hissettiriyor. Yine hem ekonomi dışı, siyaset kaynaklı belirsizlikler hem de faiz indirim sürecinin başlamasının etkisiyle, şirket ve bireylerin döviz tercihi nasıl şekilleneceği kısmı da hayli kritik. Bahsettiğim bu belirsizlik ve endişelerle “dövize yönelim güçlü olur mu” sorusu belki de en önemlisi. Bana kalırsa Merkez Bankası’nın yılın geri kalanında ne kadarlık bir faiz indirimi yapacağını belirleyen asıl unsur da dövize yönelim derecesi olacak.

Peki, belirsizliklerin hâlâ devam ettiği böylesi bir konjonktürde yatırımcı kendini nasıl daha güvenli tarafta tutabilir, hangi güvenli varlıklara yönelebilir? Anlattıklarım çerçevesinde Türkiye’deki yatırımcıların bir süre daha portföylerde ağırlıklı olarak TL varlık bulundurmaya devam etmeleri rasyonel görünüyor. Tabii risk yapılarına göre ağırlık elbette değişebilir. Örneğin düşük riskli profillerde TL ağırlığı %50-%60 civarında olabilir. Orta riskli profillerde ise bu oran %40-%50 bandındayken, riskli yatırımcı grubunda %30-%40 bandında olabilir. Tam da bu noktada bir diğer önemli soru: peki, portföylerde hangi TL varlıklar yer almalı? Yatırımcıların TL varlıklardan vadeli mevduat veya para piyasası fonlarını tercih edebileceğini düşünüyorum. Stopaj yüksek olduğu için yatırımcı her ne kadar bu varlıklara yeni giriş yapmaktan imtina etse de, aylık bazda stopaj sonrası hâlâ %3’e yaklaşan bir getiri böylesi bir ortamda yatırımcıya güven verebilir. Ben para piyasası fonlarını vadeli mevduata göre bir adım daha önde tutmaya devam ediyorum. Hatta nitelikli yatırımcılar için serbest para piyasası fonları çok daha cazip olabilir.

TL varlıkların ardından, bu dönemde portföylerde %20-%30 kadar borçlanma araçları veya borçlanma araçları fonlarına yer vermek de güvenli olabilir. Özellikle Türkiye’de faiz indirim döngüsüyle birlikte uzun vadeli tahviller ve borçlanma araçlarında getiri çok daha iyi olacaktır.

Dikkat ederseniz konumuz güvenli varlıklar, ama ben neredeyse en sonda en önemli güvenli liman olan altına değiniyorum. Bunun da nedeni, yakın vadede altında çok güçlü bir yükseliş potansiyeli beklemiyor olmam. Hatırlarsak, ons altın 22 Nisan’da tarihi zirvesi olan 3500 doları görmesinin ardından son 3 aydır yatay gitmeye devam ediyor. Hatta öyle ki İsrail-İran savaşında ABD’nin hipersonik füzelerle İran’a saldırmasına rağmen 3450 doları bile aşamadı. Altında son günlerde yatay bant 3330–3385 dolar arasında sıkıştı. Bu bandı hangi yöne kalıcı olarak kırarsa, o yöne tepki bir miktar daha belirgin olabilir. Bu nedenle 3300 dolar altında kalıcılık, 3220, hatta 3200 dolara kadar geri çekilmeyi mümkün kılabilir. Böylesi bir geri çekilmede, uzun vadeli altın birikimcisi için iyi bir alım fırsatı olabilir. Kısa vadeli altın yatırımcısı ise 3385’in üzerinde bir tutunma olması durumunda pozisyon açabilir. Bu durumda 3450 dolara ve hatta tarihi zirvesi 3500 dolara yaklaşan bir fiyatlama şaşırtıcı olmaz. Ezcümle, altın fiyatlarında yakın vadede hâlâ güçlü yükseliş beklemediğim gibi güçlü düşüş de beklemiyorum. Bu nedenle portföylerde kısa vade için 3500 doları geçmeden güçlü bir artış da önermiyorum. Uzun vadeli biriktiriciler ise düzenli periyotlarla kademeli alıma devam edebilirler elbette.

Altın tarafında çok olumlu olmamama rağmen, gümüş tarafında daha olumluyum. Resesyon kaygıları gündeme gelmediği takdirde gümüş tarafında yakın vadede ilk olarak 41 dolar, sonrasında da 43 dolarlık hedeflerin görülebileceğini düşünüyorum. Bu nedenle gümüş tarafında kademeli alım yapılması portföyler açısından daha doğru bir tercih olabilir. 36,5 dolar üzerinde kaldığı sürece kısa vadeli pozisyonlar devam ettirilebilir. 38,7 dolar üzerinde ise kısa vadeli pozisyonlarda artış uygun olabilir.

Güvenli varlık denilince belki de en son akla gelen, riskli varlık grubundaki borsalardır. İçeride Borsa İstanbul tarafında yılın ilk yarısına göre daha olumluyum. Yakın vadede tarihi zirve 11.252 direncinin kırılmasıyla 12.000’li seviyelere gideceğimizi düşünüyorum. Bu nedenle borsa tarafında Eylül itibarıyla daha iyi bir görünüm bekliyorum. Bu dönemde risk algısına göre belirli miktarda hisse veya sıfır stopaja sahip hisse yoğun fonlarda ağırlık artırılabilir. Dışarıda da ABD hisselerinde üçüncü çeyrekte ara ara düşüşler veya yatay hareket olsa da, özellikle son çeyrekte resesyon kaygılarının olmadığı bir konjonktür olursa yeni ralliler görebiliriz. Bu nedenle ABD hisselerinde de geri çekilmeleri alım fırsatı olarak düşünüyorum.

Yasal uyarı: Bu yazıda yer alan bilgi, yorum ve değerlendirmeler genel nitelikte olup, hiçbir şekilde bir yatırım aracının alım-satımına yönelik doğrudan veya dolaylı olarak yatırım tavsiyesi niteliği taşımamaktadır. Burada yer alan görüşler, yazarın kişisel değerlendirmelerine dayanmaktadır ve mali durumunuz ile risk-getiri tercihlerinize uygun olmayabilir.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

YAZARLAR

Doç. Dr. Filiz Eryılmaz

Doç. Dr. Filiz Eryılmaz

Bursa Uludağ Üniversitesi İktisat Bölümü Öğretim Görevlisi.

EXANTE

EXANTE

Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.

İLGİLİ OKUMALAR

EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

ABD ara seçimlerinin kısa ve uzun vadeli ekonomik etkileri

ABD ara seçimlerinde Demokratların Kongre'nin iki kanadında da çoğunluğu ele geçirmesi, Trump'ın işini zorlaştıracak yeni bir siyasi denge yarattı. Yeni siyasi denge, gümrük vergilerinden federal harcamalara ve Fed’in bağımsızlığına kadar birçok alanda Amerikan ekonomisi doğrudan etkileyecek.

ABD ara seçimlerinin kısa ve uzun vadeli ekonomik etkileri
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

ABD’nin seçimi Asya’nın sorunu oldu

ABD seçimleri geride kaldı. Tahmin edildiği gibi Demokratlar büyük bir başarı sağladı. Yenilginin büyük oranda İran savaşına bağlanması ve Trump’a yönelik muhalefetin sadece Demokratlardan değil Cumhuriyetçilerden de gelmeye başlamasıyla savaşın bitmesine yönelik iyimserlik arttı. Bu durum elbette dünyamızın geleceği ve istikrarı açısından önemli ve olumlu bir gelişme. Ancak seçim sonrasında Demokratlardan gelen açıklamalar, seçim sonuçlarının özellikle yapay zeka yatırımlarından sipariş alan Asya ülkeleri için soruna dönüşecek gibi görünüyor.

Erhan Aslanoğlu

·

12 Kas 2026

ABD’nin seçimi Asya’nın sorunu oldu
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Türk sanayisinde iki farklı tablo: Büyüyen üretim, daralan istihdam

Türkiye'de imalat sanayi üretimi son yıllarda büyümeye devam ederken, tekstil ve hazır giyim gibi emek yoğun sektörlerde üretim ve istihdam kaybı yaşandı. Büyüyen sektörlerdeki istihdam artışı bu kaybı telafi etmeye yetmezken, tekstil fabrikalarının azalan makine yatırımları yerli ekipman üreticilerini de etkilemeye başladı. Sanayide üretim ve istihdam arasındaki ayrışma büyürken, düşen kâr marjları ve artan finansman giderleri mevcut üreticilerin yeni sektörlere yönelik yatırımlarını da zorlaştırıyor.

Emircan Yaman

·

12 Kas 2026

Türk sanayisinde iki farklı tablo: Büyüyen üretim, daralan istihdam
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Haftalık takvim: Enflasyon Raporu haftası

Bu hafta yurt içinde TCMB'nin yılın son Enflasyon Raporu, Eylül ayı sanayi üretimi, cari işlemler dengesi ve Kasım ayı Piyasa Katılımcıları Anketi öne çıkarken, yurt dışında ABD'de Ekim ayı enflasyonu, İngiltere'de üçüncü çeyrek büyümesi ve Avro Bölgesi büyüme ve istihdam verileri ön planda.

09 Kas 2026

Haftalık takvim: Enflasyon Raporu haftası
EXANTEEXANTE
∙

HİKAYE

Workup 14. dönem Demo Day: Yapay zeka ağırlıklı 10 girişim mezun oldu

İş Bankası’nın ana destekçiliğinde 2017'den bu yana süren Workup Girişimcilik Programı’nın 14. dönemi, çevrimiçi düzenlenen Demo Day etkinliğiyle tamamlandı. Yapay Zekâ Fabrikası’nın yürüttüğü bu dönemde 10 teknoloji girişimi mezun oldu. Dönemi öne çıkaran iki gelişme var: Mezunların 10'da 8'i işini doğrudan yapay zeka üzerine kuruyor ve seçim süreci bu kez bilinçli olarak İstanbul, Ankara ve İzmir’in dışına açıldı. Yeni mezunlarla birlikte programın toplam mezun sayısı 198'e ulaştı.

05 Kas 2026

Workup 14. dönem Demo Day: Yapay zeka ağırlıklı 10 girişim mezun oldu