Enflasyon geçici mi, kalıcı mı?

Geçen hafta, ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell’a bir soru yöneltildi: “Fed’in enflasyonun o kadar da “kalıcı” olmadığına karar vermesi için enflasyonun daha ne kadar hedeflerinizin üzerinde seyretmesi gerekiyor?” Powell’ın cevabı, son dönemde ABD başta birçok dünya ekonomisinin tartıştığı konuya son noktayı koyar nitelikteydi: “Belki de "geçici" terimini bırakmanın zamanı gelmiştir.”

Neden önemli? Hâlihazırda yüksek enflasyon, ABD ve AB dahil birçok ülkede merkez bankalarının en büyük problemleri arasında yer alıyor. Yüksek enflasyonun en büyük nedeni olarak tedarik zincirinde pandemi kaynaklı yaşanan sıkıntılar gösterilirken ABD’de Powell, geçen yazdan bu yana yüksek enflasyonun “geçici” olduğunu ve ekonomik toparlanmayla normale döneceğini vurguluyordu. Son açıklama, Fed’in açıkça politika değişikliğine gittiğini gösterirken fiyatlardaki yükselişin 2022’de devam edeceğini işaret ediyor.

Fed'in tavrı: Powell’ın açıklamaları, Fed’in önümüzdeki dönemde “şahin” olarak tanımlanan daraltıcı para politikası yürüteceğini gösteriyor. Buna göre, tahvil alımlarının azaltılmasının hızlandırılması ve enflasyon baskısını hafifletmek için faiz artırımına gidilmesi bekleniyor.

Avrupa’da durum ne? Avrupa’da da son veriler, enflasyonun “kalıcı” olduğuna yönelik düşünceleri kuvvetlendiriyor. Avrupa Birliği İstatistik Ofisi'nin (Eurostat) açıklamasına göre Avro bölgesinde enflasyon, kasım ayında geçen yılın aynı ayına göre %4,9 oranında arttı. Bu artış, Eurostat'ın istatistik tuttuğu 20 yıllık tarihindeki en yüksek seviye oldu. Almanya'da enflasyon, bir önceki yılın kasım ayına göre %5,2 artarak 1992 Haziran ayından bu yana kaydedilen en yüksek seviyeye çıktı.

OECD’nin öngörüleri: Dünya Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD)’nin kasım ayı Görünüm Raporu da enflasyonun küresel ekonomiyi etkileyen ana risk unsurlarından biri olduğunu vurguluyor. Yeni koronavirüs varyantı Omicron’un olası etkilerini de göz önünde bulunduran OECD, fiyat endeksleri kademeli olarak düşüşe geçmeden önce enflasyonun, 2021 sonu ve 2022’nin ilk çeyreğinde zirve yapacağını ve merkez bankalarını öngörülenden daha erken ve daha büyük ölçüde sıkılaşmaya zorlayacağını tahmin ediyor.