İsrail ekonomisini neler bekliyor?

Savaşın finansallarına kısa bir bakış…
İsrail ekonomisini neler bekliyor?

13 Ekim - Odeabank - Pareto
Odeabank ile birlikte

Şimdi Odealı olma zamanı

Ekim ayı demek bizce Odealı olmak demek. Yılın her günü avantajlar sunan Odea , sadece kazanmanın değil arkadaşlarınıza da kazandırmanın mutluluğunu yaşatan bir kampanyayla, ekim ayında yaprakların sararmasını izlemeyi daha da keyifli hâlâ…

Daha fazlasını öğren →

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

İsrail ile Hamas arasındaki savaşın birinci haftası dolmak üzere. Hâliyle, uzun sürmesi muhtemel bir savaşın ülke ekonomisine nasıl zarar verebileceği konusunda endişeler var. Kredi derecelendirme kuruluşlarının hepsi, çatışmalardan önce de İsrail'in siyasi iklimindeki istikrarsızlık nedeniyle ekonomik sorunlardan endişe duyuyordu. Şu anda, 300 binden fazla İsrailli işçi savaş sebebiyle ekonominin dışında kalmış durumda. Ekonomik zararın miktarı, 9 milyondan fazla nüfusu ve 521,7 milyar dolarlık gayrisafi yurtiçi hasılası olan ülkede yedek askerlerin ne kadar süreyle işlerinden uzak kalacaklarına bağlı olarak netleşecek.

Bilgilendirme: Geçtiğimiz hafta sonundan bu yana İsrail savunma güçleri, yakın tarihte benzeri görülmemiş sayıda yedek askeri göreve çağırdı. İsrail'in daimi ordusu, hava kuvvetleri ve donanması 150 bin kişiden oluşurken, bu sayı toplumun farklı kesimlerinden oluşan yedek kuvvetlerle birlikte 450 bin kişiye çıkıyor. Söz konusu 300 bin kişi arasında öğretmenler, teknoloji çalışanları, girişimciler, çiftçiler, avukatlar, doktorlar, hemşireler, turizm ve fabrika işçileri bulunuyor.

Buna ek olarak: İptal edilen uçuş ve seyahatler, ülkeden çıkış yapacak büyük şirketler, aksayacak tedarik zincirleri süreçleri ve riski azaltmak isteyen yatırımcıların kararlarından etkilenecek birçok sektör var. 

  • Tel Aviv dünyanın en büyük teknoloji merkezlerinden biri ve pek çok çalışan savaşa katılmak üzere askere çağrıldı. Küresel şirketler İsrailli personel sayısında düşüş olduğunu bildirirken, bir siber güvenlik firması İsrailli işgücünün %15'inin askere alındığını belirtti. Bunun yanı sıra yalnızca teknoloji çalışanları, toplam işgücünün %10'unu oluşturuyor.
  • Göz atın: Savaş, İsrail'in teknoloji sektörünü nasıl etkiledi?

Arka plan: Aksa Tufanı: “Operasyon değil, savaş”

Önlemler: Hafta başında yerel para birimi şekelin 7 yılın en düşük seviyesini görmesinin ardından İsrail Merkez Bankası çöküşü önlemek için 30 milyar dolara kadar döviz satacağını söyledi, şekel bu açıklamaya rağmen değer kaybetmeyi sürdürdü. Banka, 30 milyar dolarlık programın yanı sıra SWAP mekanizmaları aracılığıyla piyasaya 15 milyar dolara kadar likidite sağlayacağını da ekledi. Bankanın eski başkan yardımcısı Zvi Eckstein, "İsrail ekonomisi çok güçlü. İran'ın fiziksel bir saldırısı olmadığı sürece, İsrail'in bir ya da iki hafta içinde ekonomik olarak tamamen işler hale gelmesi çok muhtemel" ifadelerini kullandı.

Açıklamalar: İsrail'in en büyük bankalarından Bank Hapoalim'in ilk tahminlerine göre, savaşın maliyetinin ülke ekonomisine en az 6,8 milyar dolar olacağı tahmin ediliyor. Bankanın Başstratejisti Modi Shafrir, "Çok kaba bir tahminle, mevcut savaşın maliyetinin GSYH'nin en az %1,5'i kadar olacağı varsayılabilir, bu da önümüzdeki yıl bütçe açığının GSYH'nin en az %1,5'i kadar artması anlamına geliyor" açıklamasında bulundu.

Öte yandan: İsrail'in kilit istihdam sektörlerinin birçoğu yabancı işçilerle yoğun bir şekilde çalıştığından savaş sırasında kesintiye uğramayacak. Buna İsrail'in en önemli ihracat kaynaklarından biri olan kimya sektörü de dahil.

  • Kudüs'teki İbrani Üniversitesi'nde ekonomi profesörü olarak görev yapan Eyal Winter, "Özellikle turizm ve startup endüstrilerinde büyük bir darbe olacak ancak savaş bittiğinde yatırım ve talep de artacak" yorumunda bulunurken, önceki savaşlardan sonra da ekonomik faaliyetlerin arttığı bilgisini paylaştı.

Global tarafta: IMF Başekonomisti Pierre-Olivier Gourinchas bu hafta yaptığı açıklamada, emtia fiyatlarının enflasyon görünümü için ciddi bir risk oluşturduğunu, iklim ve jeopolitik şoklar nedeniyle oynaklığın artabileceğini belirtti. 

  • Dünya Bankası Başkanı Ajay Banga "Ekonomiler hassas bir durumda. Savaşın olması, nihayet yumuşak iniş yolunu bulmaya çalışan merkez bankaları için gerçekten yararlı değil" açıklamasında bulundu. Banga, şu ana kadar Orta Doğu'daki saldırıların dünya ekonomisi üzerindeki etkisinin Ukrayna'daki savaşa kıyasla daha sınırlı olduğunu ancak savaşın yayılması durumunda hayal edilemeyecek boyutta bir krize yol açacağını söyledi.
  • ABD Hazine Bakanı Janet Yellen ise Çarşamba günü yaptığı açıklamada, İsrail ile Hamas arasındaki savaşın küresel ekonomi üzerinde önemli bir etkisinin olmayacağını söyledi. 
  • Değinmeye değer: Küresel petrol fiyatları, savaşın petrol üreticisi Orta Doğu'da daha geniş bir istikrarsızlığa neden olabileceği korkusuyla hafta başında yükselmişti. Risklerden biri, geçmişte Hamas'ı desteklemiş olan ancak son saldırıya karıştığını reddeden İran'a yönelik yaptırımların daha sıkı bir şekilde uygulanma potansiyeli. Ancak Yellen, ABD'nin İran'dan petrol ihracatına yönelik yaptırımların hiçbir şekilde gevşetilmediğini söyledi.
  • Yine de: Arz sıkışıklığı, Suudi Arabistan ve Rusya'nın ihracat kesintilerinin ardından zaten yüksek olan petrol fiyatları üzerinde yukarı yönlü baskı yaratabilir.
Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

İLGİLİ BAŞLIKLAR

NEREDE YAYIMLANDI?

ParetoPareto
∙

BÜLTEN SAYISI

💼 Yedek kuvvetler, imaj problemi

İsrail'in 300 bin kişilik yedek kuvveti askere çağırması ülke ekonomisine dair endişeleri artırdı, Claudia Goldin iş hayatında cinsiyete bağlı ücret eşitsizliğini değerlendirdiği çalışmalarıyla Nobel Ekonomi Ödülü'ne layık görüldü.

13 Eki 2023

Odeabank ile birlikte
💼 Yedek kuvvetler, imaj problemi

YAZARLAR

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

İLGİLİ OKUMALAR

ParetoPareto
∙

HİKAYE

Özel sektör COP31’de hangi sorulara yanıt arıyor?

Antalya’daki COP31’e yoğun katılım gösteren Türk iş dünyası, yeşil dönüşüm yatırımları için vergi teşvikleri, uzun vadeli finansman ve öngörülebilir kurallar bekliyor. Karbon ticareti düzenlemelerine uyum konusunda şirketlerin soruları sürerken KOBİ’ler teknik hazırlık ve kaynak bulmakta zorlanıyor. Kamu temsilcileri ise dönüşümün maliyetini özel sektörün daha fazla paylaşmasını istiyor. Zirvedeki görüşmelerde, paranın nereden geleceği kadar kime ve nasıl dağıtılacağı da tartışılıyor.

Alev Karakartal

·

19 Kas 2026

Özel sektör COP31’de hangi sorulara yanıt arıyor?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Son iki yılda ilk kez zarar açıkladı: SoftBank için işler neden ters gidiyor?

Yapay zeka yatırımları sayesinde yaz sezonu başında Japonya'nın en değerli şirketi hâline gelen SoftBank, yalnızca birkaç ay içinde piyasa değerinin yarısından fazlasını kaybederek iki yılın ardından ilk net zararını açıkladı. Şirketin yatırım yaptığı alt alanlarda yaşanan gelişmeler, SoftBank'in yapay zeka yatırımlarına dayalı agresif büyüme stratejisinin taşıdığı riskleri giderek daha görünür hâle getirdi.

Doğa Yurduneri

·

19 Kas 2026

Son iki yılda ilk kez zarar açıkladı: SoftBank için işler neden ters gidiyor?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Seveso Direktifi uygulansaydı Aliağa’da felaket önlenebilir miydi?

Aliağa'da HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 19 işçinin hayatını kaybettiği patlama, büyük endüstriyel kazaların önlenmesine yönelik Seveso Direktifi'ni yeniden gündeme taşıdı. HABAŞ'ın kendi kamu bilgilendirme belgesinde Aliağa Şubesi'ni Seveso kapsamında üst seviyeli kuruluş olarak tanımlaması, güvenlik raporlarının, risk analizlerinin ve denetim mekanizmalarının sahada ne ölçüde işlediği sorusunun da sorulmasına neden oldu. Facia mevzuata uyumla işçilerin gerçek güvenliği arasındaki farkın sorgulanmasını da beraberinde getirdi.

Pelin Cengiz

·

16 Kas 2026

Seveso Direktifi uygulansaydı Aliağa’da felaket önlenebilir miydi?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

NVIDIA’da casusluk krizi: Çip devi ‘kilit adam’ riskinden kaçabilecek mi?

NVIDIA’nın kurucu CEO’su Jensen Huang’ın, Çin istihbaratıyla bağlantılı olduğu öne sürülen iş insanı Alice Huang ile ilişkisi hakkındaki inceleme sürerken şirket içinden bir yöneticiyle de evlilik dışı ilişki yaşadığı iddia edildi. Yönetim kurulunun Huang’ın geleceğini görüştüğüne ilişkin haberler, çip devinin kurucusuna bağımlılığını yeniden gündeme taşıdı.

Doğa Yurduneri

·

11 Kas 2026

NVIDIA’da casusluk krizi: Çip devi ‘kilit adam’ riskinden kaçabilecek mi?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Uludağ İçecek, Malatya yatırımını COP31’de paylaştı: Yeni tesiste ne hedefleniyor?

Uludağ İçecek, Malatya’da yıllık yaklaşık 140 milyon litre üretim kapasitesi ve 110’un üzerinde doğrudan istihdam hedefliyor. EBRD’nin finansman sağladığı yatırımda enerji ve su verimliliği öne çıkıyor.

11 Kas 2026

Uludağ İçecek, Malatya yatırımını COP31’de paylaştı: Yeni tesiste ne hedefleniyor?