Görülecek 123 Yer ve Bir Yoldaş

Pek çoğumuz için aylardır süren kısıtlamalar hafta başında bir nebze de olsa hafifletildi. Salgının bundan sonraki seyrine göre güncellenecek riskli bölgeler haritasında evlere kapanıp kapanmama durumu da değişiklik gösterecek. Bu kötü günlerin yakın bir gelecekte geride kalacağı umuduyla birçok kişide, şimdilik yurt dışı zor görünse de Türkiye içinde kısa veya uzun soluklu tatiller için alternatif arayışları da başladı. Karavan, çadır, kamp alanı veya otel etrafında dönen bu seçenekler içinde daha keşif odaklı olanlar için bir ay sürecek yeni bir Raftan serisine başlıyoruz. Anadolu coğrafyasının dört bir yanındaki antik kentlere dair rehber kitapları inceleyeceğimiz bu aya seyahat yazarı Francis Russell'ın geçtiğimiz yıl Türkçeye de çevrilen kitabı Türkiye'de Görülecek 123 Yer ile başlıyoruz.

Ege'den Urfa'ya bir yolculuk: Son yıllarda deniz, kum ve güneş üçlüsü dışında da alternatiflerle hem yerli hem yabancı ziyaretçilerin ilgisini çekmeye başlayan Türkiye'de, özellikle gastronomi ve antik kentler nihayet daha fazla ön plana çıkıyor. İnsanlık tarihini değiştiren pek çok tarihi olayın yaşandığı bu antik kentlerin yakınındaki otellerde konaklayıp da nasıl bir coğrafyada bulunduğunun farkında olmayanları bir kenara bırakırsak bu bölgelere ilgi artmış durumda. 

Türkiye'de Görülecek 123 Yer: Son olarak Netflix yapımı Atiye dizisi, "insanlığın sıfır noktası" olarak anılan Göbeklitepe'nin daha fazla bilinmesine katkı sağlarken bu alanda dikkat çekici yayınların sayısı da bir hayli artmış durumda. Sanat tarihçisi ve seyahat yazarı Francis Russell da bu literatürün gelişmesine önemli katkı sağlayacak bir çalışmasıyla karşımıza çıkıyor. Türkiye'de Görülecek 123 Yer adını taşıyan ve Yapı Kredi Yayınları tarafından Nurettin Elhüseyni çevirisiyle Türkçeye kazandırılan bu kitap, Anadolu coğrafyasının Ege kıyılarından Urfa'ya kadar çok farklı bölgelerini genel okurun ilgisini cezbedecek biçimde ele alıyor.

Bir eski devir seyyahı Francis Russell: Ağırlıklı olarak Ege, Batı Akdeniz ve Kapadokya bölgesine odaklanan Türkiye’de Görülecek 123 Yer, eski çağlara meraklı gezginlere, bu coğrafyadaki tarihî yerlerin bir nevi toplu envanterini çıkarıyor. Sırt çantalı gezginlerin, o çantalarında yer alması gereken kitaplardan biri olan bu çalışmada Hitit, Helen, Roma, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerine ait tarihi yerleşimler ve anıtlar okuru tabiri caizse boğmadan anlatılıyor. Benzeri kitapları Suriye, Lübnan ve İtalya için de kaleme almış bir seyahat yazarı olan Francis Russell, bu çalışmasında 123 yeri belirlerken tarihsel önemini öncelikli kriter olarak kabul ederken okura da bu yerlere dair ufuk açıcı bilgiler sunuyor. 

Francis Russell’ın bir eski devir seyyahı edasıyla kaleme aldığı kitapta Assos, Knidos, Nysa, Pınara, Aspendos, Sagalassos, Efes, Afrodisias, Kapadokya Laodikeia, Hierapolis, Teos, Pisidias, Termesos gibi antik yerleşimlerin yanı sıra Edirne, Bursa, Konya ve Adana gibi günümüz şehirleri de özellikle bu bölgelere ilk defa gidecek olan “amatör seyyahlar” göz önünde bulundurularak anlatılmış. 

Yıllar önce Yapı Kredi Yayınları’nın üç aylık Cogito dergisinde sorulan “Turist modern seyyah mıdır?” sorusuna “evet” cevabı verdirmek istercesine hazırlanan bu kitaba ek olarak bu alanda çalışmalar yapmış bir diğer önemli isim olan John Freely’yi de anmadan geçmek olmaz. Yazarın Türkiye’nin Batı Kıyıları adını taşıyan çalışması geçtiğimiz aylarda Türkçeye kazandırılmıştı. Bu kitap Francis Russell’ın Türkiye’de Görülecek 123 Yer isimli çalışmasından sonra ileri bir okuma yapmak isteyenler için önemli bir kaynak. Şimdiden haberini vermiş olalım; önümüzdeki hafta da bu mecrada Ekrem Akurgal ve Anadolu coğrafyasının antik tarihi için büyük öneme sahip çalışmaları yer alacak. Merak ettiği için gezenlere ve gezerken okuyanlara selam olsun.