Cari açık, alım gücü


Harekete geçme zamanı: Girişim Savaşçısı İntibak Eğitimi
Hangi girişimcilik profiline daha yatkınsınız? Sizin için en uygun girişimcilik projesini ve iş fikrini nasıl tespit edebilirsiniz?
Daha fazlasını öğren →
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Ekonomi İşleri Başkanı Nurettin Canikli, Twitter hesabından yaptığı 63 tweetlik paylaşımda; AK Parti'nin önümüzdeki 5 yıllık dönem için yıllık ortalama % 5,5'lik bir büyüme oranı hedeflediğini, bu büyüme ile 5 yılda 6 milyon yeni iş imkanının yaratılmasının ve kişi başına millî gelirin 2028 yılında 16 bin USD'nin üzerine çıkartılmasının planlandığını ifade etti.
🗣 Açıklamalar: AK Parti’nin Seçim Beyannamesinde, "dengeli, gerçekçi ve iddialı" bir ekonomik perspektifin ortaya konulduğunu söyleyen Canikli; cari açığın başta enflasyon olmak üzere ekonomideki istikrarsızlık ve türbülansların kaynağını oluşturduğunu ifade ederek, "Dünyadaki toplam rezervin %73’üne sahip olduğumuz bor madeninin, katma değeri yüksek ürünlere dönüştürülerek ihraç edilmesinin" döviz gelirlerinin artırılması ile cari açığın azaltılmasına katkı sağlayacağını sözlerine ekledi:
“Cari açığın sorun olmaktan çıkartılabilmesi için Türkiye ekonomisi, teknoloji üretimi ve katma değeri yüksek ürünlerin üretimi kulvarına girebilmelidir. Önümüzdeki 5 yıllık dönemde savunma sanayi ürünlerinin ihracat rakamları, geometrik olarak artacak ve cari açığın kapatılmasında motor görevi ifa edecektir.”
Big Mac endeksi
CHP İstanbul Milletvekili Gürsel Tekin, Dünyada McDonalds’ın olduğu ülkelerdeki alım gücünün karşılaştırılmasında kullanılan ‘Big Mac endeksi’nin bir benzerini hesapladı. Tekin'in paylaştığı verilere göre Recep Tayyip Erdoğan'ın Cumhurbaşkanı seçildiği 2018 yılında hamburger, patates kızartması ve içecekten oluşan bir Big Mac menünün fiyatı 13,95 TL iken, aynı menü bugün 135 TL'ye yükseldi.
🔍 Detaylar: 2018'de 1.603 TL kazanan bir asgari ücretli, maaşıyla 13,95 TL'den 115 adet Big Mac menü alabilirken; bugün 8 bin 500 TL asgari ücretle 135 TL'lik aynı menüden 63 adet alınabiliyor. Alınabilen menülerin sayısındaki 52 adetlik düşüş, alım gücünde %45 gerilemeye işaret ediyor.
Elektrik borçları
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer’in soru önergesini yanıtlayan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, geçtiğimiz yıl 274 bin 809 abonenin borcundan dolayı elektriğinin kesildiğini açıkladı. Bakan Dönmez, borcunu ödemediği için aboneliği feshedilen abone sayısının ise 120 bin 869 olduğunu belirtti.
- Buna göre her 10 bin aboneden 24'ünün aboneliği ödenmeyen borçlardan ötürü feshedildi.
📣 Soru önergesi: 2022 Ekim ayı itibariyle yıllık enflasyon oranının TÜİK’e göre %84,3, İTO'ya göre %103, ENAG'a göreyse %170 olduğunu belirten CHP'li Gürer, soru önergesinde elektriğe yapılan ortalama zam oranının, en yüksek enflasyon hesaplamasının bile üzerinde olduğuna dikkat çekti:
“Elektrik faturalarımızda gördüğümüz sayıların üretim, iletim ve dağıtım faaliyetlerinin maliyeti ile yasal kâr marjları toplamı olması gerekirken, yapılan zamlar da bu kriterler neden dikkate alınmamaktadır?”
🗣 Yanıtlar: Maliyetlerde yaşanan artışların elektrik tarifelerine yansıtılmasının sınırlı tutulduğunu belirten Bakan Dönmez, önergeye verdiği yanıtta perakende elektrik satış tarifesinin belirlenmesinde tarife konusu faaliyetlerle ilgili tüm maliyetlerin mevzuat gereği dikkate alınması gerektiğini belirterek, bu maliyetlerde gerçekleşen artışların/azalışların doğal sonucu olarak perakende satış tarifelerinde artışlar/azalışlar olduğunu vurguladı.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Çin ekonomisi beklentilerin üzerinde büyüdü. Konut fiyat endeksi %141,5 yükseldi. Asgari ücretle alınabilen Big Mac menülerin sayısı yaklaşık yarı yarıya azaldı.
19 Nis 2023

YAZARLAR

EXANTE
Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ OKUMALAR
Küresel endeks sağlayıcılarının Türkiye'ye bakışı sertleşmeye devam ediyor. Haziran ayında MSCI'ın uyarısıyla başlayan süreç, temmuzda S&P DJI'ın Türkiye'yi izleme listesine almasıyla devam etti. Ağustosta FTSE Russell Türk hisselerine yönelik endeks güncellemelerini erteledi. Üç kurumun da aksiyonu fiili dolaşım oranlarının güvenilirliği, hissedar şeffaflığı ve bazı küçük ölçekli şirketlerle ilişkili fonlar üzerinden yapıldığı düşünülen koordineli işlemlere dayanıyor.

Küresel piyasalarda enflasyon dinamikleri, tahvil getirileri ve hisse senedi performansı arasındaki ilişki son dönemde dikkat çekici bir ayrışma sergiliyor. ABD'de enflasyonun beklentilerin üzerinde gelmesine ve Hazine tahvili getirilerinin yüksek seviyelerde seyretmesine rağmen, hisse senedi piyasalarının hala dirençli kalması öne çıkıyor.

AB’nin yeni “Made in Europe” kuralları, AB’den ayrılan İngiltere’yi içeride tutarken otuz yıllık Gümrük Birliği ortağı Türkiye’yi dışarıda bırakıyor. Bu tercihin ardında bir aidiyet ve rekabet kaygısı var. Türkiye’nin yanıtı rica değil, mütekabiliyet olmalı.
22 Eki 2026

Türkiye ile Suriye arasında, savaş yıllarında büyük ölçüde atıl kalan sanayi tesislerinin yeniden faaliyete geçirilmesi ve yeni sanayi bölgelerinin kurulması için uzun zamandır geniş kapsamlı bir hazırlık yürütülüyor. Son dönemde açıklanan projeleri birlikte değerlendirdiğimizde, Türkiye’nin Suriye’de üç ayaklı büyük bir yatırım planı uygulamaya hazırlandığı görülebiliyor

Bu hafta yurt içinde TCMB'nin faiz kararı ve tüketici güven endeksleri öne çıkarken, yurt dışında Çin'in üçüncü çeyrek büyümesi, İngiltere ve Japonya enflasyonu ile ABD, Almanya ve Avro Bölgesi öncü PMI verileri ön planda.
19 Eki 2026




