Çip kıtlığı: Teslimat süresi uzuyor

Çip kıtlığı: Teslimat süresi uzuyor

18 Ekim - Alternatif Bank - Pareto
Alternatif Bank ile birlikte

VOV Hesap’la biriktirirken de harcarken de kazan

Güvenli yatırım araçları arasında vadeli hesaplar öne çıkıyor fakat acil nakit ihtiyaçlarında vadeli hesaplarda kullanım yapmak pek de kolay olmuyor. Alternatif Bank , vadesiz özellikleri taşıyan vadeli hesabı VOV Hesap’la bu probleme…

Daha fazlasını öğren →

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

Yarı iletken sektöründeki tedarik sıkıntısı, TSMC ve Intel gibi çip üreticilerinin yeni fabrikalar kurma ve üretimi artırma çalışmalarına rağmen yakın zamanda çözülecek gibi durmuyor. Geçtiğimiz hafta, çip krizi nedeniyle üretim hedeflerini düşüren şirketler arasına Toyota ve Apple da katıldı.

Arka plan: Günümüzde arabalardan elektrikli ev aletlerine, cep telefonlarından bilgisayarlara birçok ürünün üretiminde çiplere ihtiyaç duyuluyor. Fakat talebi karşılayacak yeterli sayıda çip üretilemiyor. Nisan 2021’den beri tüm dünyayı etkileyen çip kıtlığının ana nedenleri arasında; küresel tedarik zincirinde pandemi kaynaklı yaşanan aksaklıklar, Covid-19 vakaları nedeniyle belirli dönemlerde fabrikalarda üretimin düşmesi, elektronik araçlara yönelik talebin artması ve otomobil şirketlerinin elektrikli araç hamleleri yer alıyor.

Teslimat süresi: Susquehanna Financial’ın verilerine göre; bir çipin sipariş edilmesi ile müşteriye teslimi arasındaki süre, 2021’in sonunda ortalama 13 hafta iken 2021’ün üçüncü çeyreğinde 22 haftaya yükseldi. IHS Markit analisti Philip Amsrud, teslimat sürelerinin 2022’nin ilk yarısından önce düşmeyeceğini öngörüyor.

Son kurbanlar: Son bir senede General Motors, Ford, Honda gibi otomobil şirketleri başta olmak üzere birçok şirket, fabrikalarındaki üretim kapasitesini geçici olarak azaltmak ve kazanç beklentilerini güncellemek zorunda kaldı. Geçtiğimiz hafta Toyota, çip kıtlığı nedeniyle kasım ayında üretim hedeflerini %15 oranında azaltacağını açıkladı.

Apple, iyi yönetilen tedarik zinciri ve sektördeki prestiji nedeniyle çip krizinden görece az etkilenen, ürün yelpazesini genişleten ve üretimini artıran şirketler arasındaydı. Fakat Bloomberg’ün konuya hâkim kaynaklara dayandırdığı haberine göre şirket, bu hafta çip üreticileri Broadcom ve Texas Investments’ın çip tesliminde yaşadığı sıkıntılar nedeniyle iPhone 13 üretim hedeflerini 10 milyon adet azaltmak zorunda kaldı.

Üreticiler ne durumda? S&P Global Market Intelligence’dan alınan verilere göre, PHLX Yarı İletken Endeksi’nde yer alan 24 şirketin geliri yıllık bazda %23 arttı. Dünyanın en büyük çip üreticisi TSMC, 2021’in üçüncü çeyreğinde gelirlerini geçen yılın aynı dönemine göre %13,8 artırarak 5,6 milyar dolara çıkardı. Şirket, 2021 büyüme hedeflerini de %24’e yükseltti.

Çözüm ne? Normal şartlarda artan talep, çip üreticileri için olumlu bir sinyal; ancak çip üreticileri de substrat gibi bileşenlerin eksikliği nedeniyle üretim sürecinde sıkıntılar yaşıyor. TSMC, geçtiğimiz aylarda önümüzdeki 3 yıl içinde üretim kapasitesini artırmak ve kıtlıkla savaşmak için 100 milyar dolar yatırım yapacağını açıklamıştı. Şirket, geçtiğimiz hafta ise Japonya’da 2024’ün sonunda üretime başlaması planlanan yeni bir çip fabrikası kuracağını açıkladı.

Öte yandan, krizden en çok etkilenen ve artık dışa bağımlı olmak istemeyen otomobil şirketleri, kendi bünyelerinde çip üretimi gerçekleştirmek için adımlar atmaya başladı. Hyundai’nin küresel COO’su José Muñoz, “Çip endüstrisi, krize çok hızlı tepki veriyor. Fakat bizim durumumuzda böyle olası krizlere daha hazırlıklı olmak adına kendi çipimizi geliştirmemiz gerekiyor,” diyor.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

NEREDE YAYIMLANDI?

ParetoPareto
∙

BÜLTEN SAYISI

💸 Doların rekorlar haftası

Dolar/TL kuru, aylık bazda %10 yükselişle haftayı 9,27’den kapattı. SEC'in Bitcoin ETF'lerini onaylamasıyla Bitcoin, 60 doların üstüne çıktı. Çip krizi, Apple'ın iPhone 13 planlarını bozdu.

18 Eki 2021

Alternatif Bank ile birlikte
Görsel: Financial Times

YAZARLAR

Nurefşan Kutlu

Nurefşan Kutlu

Business Editor

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

İLGİLİ OKUMALAR

ParetoPareto
∙

HİKAYE

Özel sektör COP31’de hangi sorulara yanıt arıyor?

Antalya’daki COP31’e yoğun katılım gösteren Türk iş dünyası, yeşil dönüşüm yatırımları için vergi teşvikleri, uzun vadeli finansman ve öngörülebilir kurallar bekliyor. Karbon ticareti düzenlemelerine uyum konusunda şirketlerin soruları sürerken KOBİ’ler teknik hazırlık ve kaynak bulmakta zorlanıyor. Kamu temsilcileri ise dönüşümün maliyetini özel sektörün daha fazla paylaşmasını istiyor. Zirvedeki görüşmelerde, paranın nereden geleceği kadar kime ve nasıl dağıtılacağı da tartışılıyor.

Alev Karakartal

·

19 Kas 2026

Özel sektör COP31’de hangi sorulara yanıt arıyor?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Son iki yılda ilk kez zarar açıkladı: SoftBank için işler neden ters gidiyor?

Yapay zeka yatırımları sayesinde yaz sezonu başında Japonya'nın en değerli şirketi hâline gelen SoftBank, yalnızca birkaç ay içinde piyasa değerinin yarısından fazlasını kaybederek iki yılın ardından ilk net zararını açıkladı. Şirketin yatırım yaptığı alt alanlarda yaşanan gelişmeler, SoftBank'in yapay zeka yatırımlarına dayalı agresif büyüme stratejisinin taşıdığı riskleri giderek daha görünür hâle getirdi.

Doğa Yurduneri

·

19 Kas 2026

Son iki yılda ilk kez zarar açıkladı: SoftBank için işler neden ters gidiyor?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Seveso Direktifi uygulansaydı Aliağa’da felaket önlenebilir miydi?

Aliağa'da HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 19 işçinin hayatını kaybettiği patlama, büyük endüstriyel kazaların önlenmesine yönelik Seveso Direktifi'ni yeniden gündeme taşıdı. HABAŞ'ın kendi kamu bilgilendirme belgesinde Aliağa Şubesi'ni Seveso kapsamında üst seviyeli kuruluş olarak tanımlaması, güvenlik raporlarının, risk analizlerinin ve denetim mekanizmalarının sahada ne ölçüde işlediği sorusunun da sorulmasına neden oldu. Facia mevzuata uyumla işçilerin gerçek güvenliği arasındaki farkın sorgulanmasını da beraberinde getirdi.

Pelin Cengiz

·

16 Kas 2026

Seveso Direktifi uygulansaydı Aliağa’da felaket önlenebilir miydi?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

NVIDIA’da casusluk krizi: Çip devi ‘kilit adam’ riskinden kaçabilecek mi?

NVIDIA’nın kurucu CEO’su Jensen Huang’ın, Çin istihbaratıyla bağlantılı olduğu öne sürülen iş insanı Alice Huang ile ilişkisi hakkındaki inceleme sürerken şirket içinden bir yöneticiyle de evlilik dışı ilişki yaşadığı iddia edildi. Yönetim kurulunun Huang’ın geleceğini görüştüğüne ilişkin haberler, çip devinin kurucusuna bağımlılığını yeniden gündeme taşıdı.

Doğa Yurduneri

·

11 Kas 2026

NVIDIA’da casusluk krizi: Çip devi ‘kilit adam’ riskinden kaçabilecek mi?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Uludağ İçecek, Malatya yatırımını COP31’de paylaştı: Yeni tesiste ne hedefleniyor?

Uludağ İçecek, Malatya’da yıllık yaklaşık 140 milyon litre üretim kapasitesi ve 110’un üzerinde doğrudan istihdam hedefliyor. EBRD’nin finansman sağladığı yatırımda enerji ve su verimliliği öne çıkıyor.

11 Kas 2026

Uludağ İçecek, Malatya yatırımını COP31’de paylaştı: Yeni tesiste ne hedefleniyor?