Görev: Ay yolculuğu

52 yıl sonra NASA astronotlarını Ay’ın yüzeyine taşıyacak uzay aracını kim inşa edecek: SpaceX mi, Blue Origin mi?
Görev: Ay yolculuğu

31 Mayıs - eOfis - Pareto
eOfis ile birlikte

İşiniz için ihtiyacınız olan bir çalışma alanından fazlası: eOfis Yakın zamana kadar övülen ve öykünülen plazalar ve geniş ofisler yerini daha özgürlükçü çalışma alanlarına bırakıyor. Girişimciler ve milenyum kuşağı dönüşümün voltranı olurken hibrit ofisler iş dünyasının kapısını çalıyor. ‘Hibrit çalışma modeli’ olarak adlandırılan yeni düzen talebine karşılık 44 farklı lokasyonda çalışma alanı sağlayan eOfis ; şirketlere veya şahıs firmalarına ofis kirası olmadan minimum maliyetle çalışma alanı çözümleri sunuyor. eOfis müşterilerini neler bekliyor? Mobil çalışan, ofisinde sık bulunmayan ve bir ofisin genel maliyetleri ile uğraşmak istemeyen, girişimcilerden profesyonellere kadar çok farklı iş kollarında çalışan şirketlere %80 maliyet avantajıyla gerek teknolojik alt yapısıyla gerek modern ofis ve toplantı alanlarıyla kaliteli ofis çözümleri üreten eOfis; 10 farklı şehirdeki şubelerinde sanal ofis , hazır ofis , ortak ofis ve toplantı odası kullanımı hizmetleri veriyor. Esnek kiralama modeli : Türkiye'nin en prestijli lokasyonlarında saatlik, günlük, haftalık ya da aylık kiralama seçenekleri sunuyor. Networking imkanları : eOfis üyeleri 8500+ profesyonel şirket ve girişimciyle aynı networkü paylaşarak, iş birlikleri kurabiliyor ve işlerini büyütebiliyor. Etkinlikler : Birçok sosyal buluşma, eğitimler ve çalışma atölyeleri düzenleyerek müşterilerinin hem sosyalleşmesini hem de iş yapmasını sağlıyor. Dahası : eOfis BİZ üyeliğine sahip müşterilerinin çalışma verimini ve iş prestijini artıracak avantajlar sunuyor. eOfis : Son yıllarda gittikçe büyüyen hazır ofis ve sanal ofis sektörünün en çok tercih edileni olmayı ve müşterilerine en kaliteli hizmeti vermeyi amaçlayan hazır ofis şirketi eOfis; 2010 yılından beri A+ plaza ve lokasyonlardaki tüm ofislerindeki çalışma alanları ile müşterilerine hizmet vermeye devam ediyor. eOfis’in kaliteli ve modern ofis çözümlerini buradan inceleyebilirsiniz.

Daha fazlasını öğren →

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

Geçen ay SpaceX, ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi’nin (NASA) Artemis Programı kapsamında NASA astronotlarını Ay’ın yüzeyine taşıyacak uzay aracının inşası için başlatılan ihalenin galibi oldu. SpaceX’in zaferi, NASA’nın içindekiler dışında kimsenin beklemediği bir sonuçtu. Zira şirketin rakiplerinden Blue Origin; Lockheed Martin, Northrop Grumman ve Draper'dan oluşan bir "milli takım" takım kurmuş, ihale sürecini önde götürüyordu. Kararın ardından Blue Origin ve Dynetics, ABD Hükümet Sorumluluk Ofisi’ne (GAO) 50 sayfalık bir itiraz başvurusunda bulundu. NASA, itirazlar sonucunda projeyi askıya alırken 2024’te Ay’a yolculuk planları ertelenme riskiyle karşı karşıya kaldı.

Artemis Programı

NASA, 2017 yılında başlatılan ve Yunan Ay tanrıçası “Artemis”in adı verilen keşif programı kapsamında üç aşamadan oluşan insanlı bir Ay yolculuğu planlıyor. Plan, dört astronotun Orion uzay aracı ile Ay'ın yörüngesine gönderilmesini, daha sonra astronotlardan ikisinin Ay’ın yörüngesinde inşa edilecek kalıcı bir istasyona geçmesini ve Orion'dan SpaceX tarafından geliştirilecek araca geçerek Ay'a iniş yapmasını kapsıyor.

2024’te ilk seferini gerçekleştirmesi ve 2028’e kadar sürmesi planlanan programın ana hedefi, Ay ve Mars’a uçuşlarda sürekli kullanılabilecek bir kalkış ve iniş sistemi oluşturmak. Yaklaşık bir hafta boyunca Ay yüzeyini keşfedecek iki astronottan birinin kadın veya siyahi olması hedefleniyor.

Geliştirme ve ihale süreci

NASA, Nisan 2020’nin sonunda 967 milyon dolar ödenek ayırdığı program için SpaceX, Blue Origin ve Dynetics ile 10 aylık bir sözleşme imzaladı. Yarışın başında SpaceX’e 135 milyon dolar; Dynetics’e 253 milyon dolar, Blue Origin’e ise 579 milyon dolar hibe desteği verildi.

Aslında plan, 10 aylık geliştirme sürecinin sonunda iniş sistemlerinin maliyetleri ve teknik özellikler dikkate alınarak üç ekipten ikisini seçmekti. İhalede SpaceX, 2,9 milyar dolar ile en düşük teklifi verirken Blue Origin; 5,9 milyar dolar, Dynetics ise resmî tutarı açıklamasa da en yüksek teklifi verdi. Üç şirket arasında Dynetics, teknik puanlandırmada “marjinal” notuyla en düşük sırayı alırken SpaceX ve Blue Origin “kabul edilebilir” olarak sınıflandırıldı. Yönetim notu sıralamasında SpaceX ve Blue Origin, “olağanüstü” notu alırken Dynetics, “çok iyi” seviyesinde kaldı.

Eğer NASA orijinal planına sadık kalarak iki şirket seçmiş olsaydı kazananlar yüksek ihtimalle SpaceX ve Blue Origin olurdu. Fakat NASA, bugüne kadar program için ihtiyacı olan 3 milyar dolar bütçenin sadece %25’ini alabildiği için en uygun maliyetli ve teknik olarak uygun seçeneği seçmek zorunda kaldı.

İtirazlar

Blue Origin ve Dynetics, ABD Hükümet Sorumluluk Ofisi’ne sundukları itiraz dilekçesinde NASA’yı SpaceX’e haksız avantaj sağlamakla suçluyor. Bu suçlamanın nedeni, NASA’nın ihalede en düşük teklifi veren SpaceX’ten ödeme planını NASA'nın bütçesine uygun olacak şekilde yenilemesini istemesi. Blue Origin ve Dynetics, aynı şansın kendilerine sunulması durumunda tekliflerini değiştirebileceklerini; ancak NASA’nın bu konuda ön yargılı bir tutum sergilediğini savunuyor.

Blue Origin, NASA’nın ilk aşamada planladığı gibi ikinci bir şirketle daha anlaşma imzalamasını talep ediyor. Şirkete destek çıkan Ticaret, Bilim ve Ulaşım Komitesi Başkanı Senatör Maria Cantwell, ABD Inovasyon ve Rekabet Kanunu’nu öne sürerek NASA’nın ikinci bir sözleşme imzalamasını ve Kongre’nin iki şirkete toplam 10 milyar dolar fon sağlaması önerisinde bulundu. Cantwell’in önerisi, Senato’da oylamaya açılacak.

Gecikmeye neden olacak mı?

“Ay’a geri dönme projesi” ve SpaceX’in 2,9 milyar dolarlık anlaşması itirazlar nedeniyle şimdilik askıya alındı. ABD Hükümet Sorumluluk Ofisi’nin 4 Ağustos’a kadar konu hakkında bir karara varması bekleniyor. SpaceX, karar verilene kadar projeye yönelik tüm çalışmalarını durduracak. Dolayısıyla Artemis Programı’nın 2024 hedefinde gecikme olması ihtimali yüksek görünüyor.

NASA'ya gelince; ajans rekabetin hâlâ devam ettiğini söylüyor. SpaceX'le yapılan sözleşme sadece iki görevi kapsıyor: test ve mürettebat görevi. NASA'ya göre, bu görevlerin ötesindeki her şey rekabete açık. Bu da Ay yarışlarının bitmesinin çok uzak olduğu anlamına geliyor.

Hikâyeyi paylaşmak için:

Kaydet

Okuma listesine ekle

Paylaş

Pareto

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

NEREDE YAYIMLANDI?

ParetoPareto
∙

BÜLTEN SAYISI

🛰️ Uzay yolu

31 Mayıs Pazartesi sabahından herkese merhaba. Bu hafta gündemimizde SpaceX ve Blue Origin'in Ay yolculuğu yarışı, uzay turizmi ve iklim kriziyle mücadelede büyük enerji şirketlerinin sorumluluğuna dair tarihî bir karar var.

31 May 2021

eOfis ile birlikte
🛰️ Uzay yolu

YAZARLAR

Nurefşan Kutlu

Business Editor

Pareto

İş dünyasından içgörü, sektör analizleri ve gelecek öngörüleri her pazartesi ve perşembe e-posta kutunuzda.

İLGİLİ OKUMALAR

ParetoPareto
∙

HİKAYE

Sadeliğe giden yollar dikenli ve taşlı olmak zorunda mı?

Bir insanın “Ne iş yapıyorsun?” sorusuna iki cümleyle cevap verip daha fazlasını anlatma ihtiyacı duymamasıyla bir markanın neyi söyleyip neyi geride bırakacağını bilmesi, aynı olgunluk eşiğine işaret ediyor. Sadelik; hiçbir şey bilmemenin getirdiği bir sığlıktan değil, aksine çok şey bilip hepsinin ağırlığını tarttıktan sonra lüzumsuz olanları arkada bırakabilme cesaretinden geçiyor.

Cem Arıdağ

·

25 Eyl 2026

Sadeliğe giden yollar dikenli ve taşlı olmak zorunda mı?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Nike, S&P 100 endeksine veda ediyor: Yanlış giden neydi?

Nike’ın marka adı, onlarca yıldır “spor” kelimesiyle neredeyse eş anlamlıydı. Bu başarı, şirketi uzun yıllar borsanın favorileri arasında tuttu. Fakat son birkaç yılda ivme şaşırtıcı bir hızla tersine döndü ve şirket, yaklaşık 18 yılın ardından S&P 100 endeksine veda etmek zorunda kaldı. Peki ne oldu da dünyanın en güçlü spor markalarından biri, bu denli hızlı bir düşüşe sürüklendi?

Doğa Yurduneri

·

24 Eyl 2026

Nike, S&P 100 endeksine veda ediyor: Yanlış giden neydi?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Sponsorlu ajan reklamcılığı: Reklamı izlemek yerine, reklamla sohbet etmeye ne dersiniz?

Reklamcılık artık dikkat ekonomisinden niyet ekonomisine geçiş yapıyor. ChatGPT’nin test ettiği Sponsorlu Ajanlar, markaların tüketicinin karar verme konuşmasına doğrudan katılmasını sağlayan yeni bir katman açıyor. Kişiselleştirilmiş iknanın birim maliyeti neredeyse sıfıra inerken mesele, anlatının nerede durduğu ve kimin adına konuştuğunun her aşamada görünür olup olmamasında düğümleniyor.

Ümit Alan

·

18 Eyl 2026

Sponsorlu ajan reklamcılığı: Reklamı izlemek yerine, reklamla sohbet etmeye ne dersiniz?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Makinelere danışıyor, gerçek yorumlara inanıyoruz: Algoritmik itibara giden yol hâlâ insanlardan mı geçiyor?

Arama deneyimimizin yapısal olarak değişmeye başladığı aşikar. Artık sadece bilgi aramıyoruz, aynı zamanda alım kararlarımızı da yapay zekaya danışıyoruz. Ancak yeni denklem yalnızca GEO’dan ibaret değil: Araştırmalar, tüketicilerin yapay zeka önerilerinde hâlâ bağımsız insan deneyimine ve güvenilir üçüncü taraflara ihtiyaç duyduğunu gösteriyor. Markalar için de esas mesele, algoritmada görünmek kadar, algoritmanın güvendiği üçüncü taraf dünyasında sahici, tutarlı ve organik bir yer edinebilmekte yatıyor.

Cem Arıdağ

·

18 Eyl 2026

Makinelere danışıyor, gerçek yorumlara inanıyoruz: Algoritmik itibara giden yol hâlâ insanlardan mı geçiyor?
ParetoPareto
∙

HİKAYE

Algoritmadan tabağa: Tedarik zinciri yemek trendlerinin hızına yetişebiliyor mu?

Matcha, protein barlar, iki malzemeli Japon cheesecake’i, Gigi Hadid makarnası, çiğ köfte suşi… Yiyecek trendleri, artık sosyal medyanın etkisiyle çok daha hızlı yayılıyor. Tedarik zincirleri ise bu hıza ayak uydurmakta zorlanıyor. Talep, dijital hızda büyürken çiftlikler ve fabrikalardaki tarım ve gıda üretimi, fiziksel sınırlar içinde kalıyor.

Doğa Yurduneri

·

16 Eyl 2026

Algoritmadan tabağa: Tedarik zinciri yemek trendlerinin hızına yetişebiliyor mu?