TEYİT İHTİYACI

Teyitçilik nedir? Eleştirel düşünme alışkanlığını bilgi ekosisteminin ortak değeri kılmayı amaçlayan bir doğrulama organizasyonu üzerine.

Angst

Lindos Naturals ile birlikte

Yeniden doldurulabilir temizlik ürünleri: Lindos Naturals Ambalaj ve plastik kirliliğine karşı atılabilecek bireysel adımların en başında, yeniden kullanabilir ürünler tercih etmek geliyor. Zira geri dönüşüm her plastik ürün için her zaman en verimli seçenek olmayabiliyor. Peki, çoğunlukla ağır kimyasallar içerdiği için yeniden kullanmayı ihtimaller arasında bile saymadığımız temizlik ürünleri için ne yapabiliriz? Lindos Naturals, bu soruya yanıtını zararlı kimyasallar içermeyen ve yeniden doldurulabilir şişelerle sunulan temizlik ürünleriyle veriyor. Yeniden doldurulabilir ürünler: Lindos'un sunduğu yeniden doldurulabilir ürünler için Saf Sıvı Kastil Sabunlar, Ahşap Sabunu ve Bulaşık Sabunları, Kolonyalar ve Konsantre Yüzey Temizleyiciler öne çıkıyor. Lavanta, portakal bergamot, limon okaliptus gibi uçucu yağlarla mis gibi kokan Lindos temizlik ürünleri; paraben, sülfat, silikon, GDO, Glüten, sentetik boya ve parfüm gibi doğaya ve insan sağlığına zararlı kimyasallar içermiyor. Özellikle her biri 10 şişeye bedel olan ve plastik tüketimini %90 azaltan konsantre Yüzey Temizleyiciler; silinebilir tüm yüzeylerde etkili ve güvenilir ürünler olarak öne çıkıyor. Dahası: Kullanıcılar, Kastil Sabunların sunulduğu Pouch paketleri bir zarfta toplayıp Lindos'a geri göndererek temizlenmiş ve yeniden doldurulmuş yeni ürünlerine kavuşabiliyor ve kendilerine bir indirim de tanımlanıyor. Ayrıca Lindos, mağazalara koyacağı refill istasyonlarıyla müşterilerin biten ürünlerini kendilerine en yakın yerden doldurmasını mümkün kılmak için çalışıyor. Neden önemli? Lindos'un refill ürünleri Yeniden Doldur paketiyle tekrar doldurulup plastik ve enerji tüketimini %70 azaltmayı mümkün kılıyor. PETA'dan Animal Test Free sertifikalı olan, %100 vegan içeriklerle hazırlandıkları Vegan Society tarafından tescillenen ürünler her biri Akdeniz'deki yaralı deniz kaplumbağalarının tedavisine katkıda bulunuyor. Lindos Naturals: Akdeniz'den ilhamla hayata geçen ve daha yaşanılır bir dünya için çalışan Lindos Naturals, tamamen doğal ve bitkisel içeriklerle hazırladığı temizlik ürünleriyle öne çıkıyor. Üretim süreçlerinde doğadan aldığını doğaya geri vermek isteyen Lindos, DEKAMER'le beraber çalışarak her ürününde Akdeniz'deki yaralı deniz kaplumbağalarının bakım ve tedavisine katkıda bulunuyor. Lindos’ta ilk alışverişinize özel %10 indirim ve 150 lira ve üzeri ücretsiz kargo fırsatından yararlanmak için bu bağlantıya göz atabilir, Lindos’u Instagram’da takip edebilirsiniz.

Daha fazlasını öğren →

Angst

Her cumartesi iklimden sağlığa, modadan psikolojiye yeni dünyanın anksiyete yaratan konularına serinkanlı bir mesafeyle çözümler sunuyoruz.

Teyit'in Erişim ve İletişim Direktörü Can Semercioğlu'yla post-truth gerçekliğimiz ve teyitçilik üzerine konuştuk.

Röportaj: Marsel Tuğkan Gündoğdu ve Alara Demirel

Teyit nasıl bir motivasyonla ve hangi ihtiyaca yanıt vermek için kuruldu?

Teyit, eleştirel düşünme alışkanlığını bilgi ekosisteminin ortak değeri kılmayı amaçlayan bir doğrulama organizasyonu. Burada 2016’dan beri internetteki şüpheli bilgileri inceliyor, dijital okuryazarlık ve eleştirel düşünme becerilerini geliştirmek için eğitim faaliyetleri yürütüyor, farklı aktörleri bir araya getirerek yanlış bilgi sorununa yönelik sürdürülebilir çözümlerin geliştirilmesine katkıda bulunuyoruz. Bilgi ekosistemini geliştirmek için paydaşlarımızla iş birliği içinde doğrulama ve güçlendirme faaliyetleri yürütüyoruz.

Dünyada post-truth'la mücadele için Teyit ve benzeri kurumlar var mı? Birkaç tane örnek verebilir misin?

Yanlış bilgi, küresel bir sorun. Hâliyle Teyit gibi birçok doğrulama kuruluşu mevcut. Teyit'in de imzacı olarak çalışmalarımızda tarafsız olduğumuzu, hakkaniyetli davrandığımızı, kaynaklarımızın, finansal yapımızın ve organizasyonumuzun şeffaf olduğunu, metodolojimizi herkese açık şekilde paylaştığımızı ve düzeltme politikamızı yayımladığımızı ispatladığımız Uluslararası Doğruluk Kontrolü Ağı'nın diğer üyelerini örnek olarak verebilirim. Birleşik Krallık'ta Full Fact, ABD'de Snopes, Almanya'da Correctiv ve Güney Afrika'da Africa Check bu ağın üyelerinden bazıları. Washington Post, Reuters, AP, AFP gibi medya kuruluşları da teyitçi ekibi bulunduruyor.

2018 yılında İBB'nin araç içi işletmecisi Modyo TV'siyle bir iş birliğinizden sonra sosyal medyada muhalif kesimlerden tepki aldığınızı ve projenin kısa bir süre sonra sonlandığını hatırlıyoruz. Bu süreci nasıl yönettiniz?

Aslında bu örnek, hafızalarda olumsuz ya da dramatik haberlerin daha iyi yer ettiğini gösteriyor. Bahsettiğiniz tepkinin ardından kent ekranlarında yer alma planı tamamen askıya alınmadı. Bir süre için ertelendi. Toplu taşıma araçları ve kent ekranlarında doğru bilinen yanlışlar ve doğrulama ipuçları üzerine hazırladığımız video içerikler, Kasım 2019'dan beri İstanbul'da, Eylül 2020'den beri de Ankara'da yayınlanıyor. Bu videolarla yanlış bilgi sorununa dikkat çekmeye ve insanların eleştirel dijital okuryazarlık becerilerini geliştirmeye destek olmayı amaçlıyoruz. Metroda birkaç durak giderken bir şehir efsanesinin doğrusunu veya teyitçilik yöntemlerini öğrenmek, hoş bir yolculuk tecrübesi de sunuyor.

Teyit, günün sonunda neyi başarmış oluyor?

Dışarıdan bakınca Teyit'in internetteki tüm yanlış bilgileri doğrulamak gibi gerçekçi olmayan bir hedefin peşinden koştuğunu düşünülüyor. Ancak bizim başarmak istediğimiz, her şeyi sürekli araştırıp insanlara neyin doğru olduğunu söylemekten ibaret değil — internet kullanıcılarının eleştirel dijital okuryazarlık becerilerini geliştirmek, bilgiyi üreten ve yayan aktörlerin bilgi ile ilişkilerini sağlıklı hâle getirmek. Daha iyi bir bilgi ekosistemi için çalışıyoruz. Bu yüzden doğrulama faaliyetinin ötesinde eğitim ve iş birlikleriyle ekosistem düzeyinde bir müdahale gerçekleştirmeye çalışıyoruz.

Bilgiye erişim ve post-truth meselesini de göz önünde bulundurunca bizi nasıl bir gelecek bekliyor? Teyit gibi kurumlara daha çok ihtiyacımız olacak mı?

Bilgi ekosistemi özelinde bizi nasıl bir geleceğin beklediğine karar verecek olanlar yine bizleriz. Bireylerin, medya kuruluşlarının ve sosyal medya platformlarının bilgiyle ilişkisini ne yönde değiştirebildiğimiz, geleceğimizi şekillendirecek. Burada Teyit gibi doğrulama platformlarına, medya kuruluşlarına, bilgiyi üreten ve yayan diğer aktörlere, sosyal medya platformlarına ve internet kullanıcılarına ayrı ayrı düşenler var. Dileğimiz biraz paradoksal: Teyit'te hedefimiz Teyit'e ihtiyaç duyulmayan ve herkesin teyitçi olduğu bir dünya yaratmak.

Hikâyeyi paylaşmak için: