Yatırım Finansman 'da YF Yüzyüze ile görüntülü görüşme yaparak kolayca hesabınızı açabilir ve sermaye piyasalarında anında işlem yapmaya başlayabilirsiniz.
Daha fazlasını öğren →
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
Birleşik Krallık
Birleşik Krallık Merkez Bankası (BoE) mayıs ayı toplantısında politika faizini beklentilere paralel olarak 25 baz puan artırarak %4,5 seviyesine yükseltti. Toplantının ardından açıklama yapan Bank of England Başkanı Andrew Bailey, ülkede enflasyonun hâlâ çok yüksek olduğunu fakat nisan ayından itibaren enflasyonda keskin bir düşüş beklediklerini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:
“Ancak Nisan ayı verilerinden başlamak üzere önümüzdeki aylarda enflasyonun keskin şekilde düşeceğini düşünüyoruz. Gıda enflasyonunda da aynı şekilde gevşeme bekliyoruz. Hedefimiz, enflasyonu %2 seviyesine çekmek ve bu seviyede tutmak"
Bailey konuşmasında, bankanın faiz oranlarını orta vadeli enflasyon hedefini tutturmak için uygun olarak ayarlayacağını söyleyerek bir sonraki toplantıda yapılması beklenen faiz artışları için de açık kapı bıraktı.
💉 Hatırlatma dozu: Geçtiğimiz günlerde BoE’nin faiz patikasına ilişkin tahminini yayımlayan Goldman Sachs, bankanın gelecek iki toplantısında 25’er baz puanlık faiz artışları yaparak politika faizini %5’e çıkaracağı öngörüsünde bulunmuştu
Bailey ayrıca enerji fiyatlarındaki geri çekilmeler ve ülke ekonomisinde sürmekte olan beklenmedik iyi performans nedeniyle bu yıl artık bir resesyon beklemediklerini ifade etti.
ABD
ABD’de üretici enflasyonu nisan ayında aylık bazda %0,2 artışla yıllık bazda %2,3 seviyesine gerileyerek beklentilerin altında gerçekleşti. Böylece ülkede üretici enflasyonu Ocak 2021’den bu yana en düşük seviyesini kaydetmiş oldu.
Nisan ayındaki artışta aylık bazda %0,8 artan enerji fiyatları etkili oldu. Ay başında OPEC+ tarafından alınan günlük 1,2 milyon varillik üretim kesintisi kararının petrol fiyatlarını artırıcı etkisi göz önüne alındığında bu yükseliş şaşırtıcı değil. Gıda kaleminde ise aylık bazda %0,5 azalış kaydedildi.
Enerji ve gıda hariç çekirdek gösterge de beklentilere paralel olarak aylık bazda %0,2; yıllık bazda ise %3,4 arttı. Dolayısıyla Fed’in haziran ayı toplantısı için ek bir baskı oluşmamış oldu.
Ülkede işsizlik maaşı başvuruları ise 6 Mayıs ile sona eren haftada 22 bin artışla 260 bine yükselerek beklentilerin oldukça üzerinde gerçekleşti. Veri tek başına bir şey ifade etmemekle birlikte ülkede istihdam piyasasının yumuşamakta olduğunun sinyalini veriyor olabilir.
Bütün bunların yanı sıra ABD Başkanı Joe Biden, ülkede süren borç tavanı krizine ilişkin; dünya liderlerinin ABD federal hükümetinin temerrüde düşme riskini merak ettiğini söyleyerek, “Çünkü temerrüde düşersek tüm dünyanın başı derde girer." ifadelerini kullandı. Biden ayrıca temerrüde düşülmesi halinde yaşanacak olumsuzluklar konusunda uyarılarda bulunarak, "Ekonomimiz resesyona girer ve uluslararası itibarımız aşırı derecede zarar görür." dedi.
💾 Cep bilgisi: ABD hükümetinin ocak ayında 31,4 trilyon USD’lik borçlanma limitine ulaşmasının ardından ülkede borçlanma tavanının acilen artırılması ihtiyacı doğdu. Tavanın artırılmaması durumunda federal hükümetin temerrüde düşmesi söz konusu olabilir.
- Konuya ilişkin Cumhuriyetçiler ve Demokratlar arasındaki anlaşmazlık ise sürüyor. Cumhuriyetçiler borçlanma tavanının artırılmasına karşılık kamu harcamalarının da azaltılması gerektiğini savunurken, Joe Biden yönetimi ve Demokratlar borç tavanının artırılması fakat buna karşılık kamu harcamalarının azaltılmaması gerektiğini söylüyor.
👉 Öte yandan: ABD Hazine Bakanlığı, federal hükümetin nisan ayında yaklaşık 176 milyar USD bütçe fazlası verdiğini duyurdu. Piyasa beklentisi 235 milyar USD fazla verilmesi yönündeydi. Nisan ayında bütçe gelirleri yıllık bazda %26 azalışla 639 milyar USD olurken, bütçe giderleri ise %17 azalışla 462 milyar USD seviyesinde gerçekleşti.
Avrupa
Avrupa Parlamentosu’nda birliğin ortak borçlarının ödenmesi için gelir kaynaklarının artırılması ve bütçe için yeni özkaynaklar geliştirilmesi konusu ele alındı.
Konuya ilişkin hazırlanan raporda AB bütçesinin beklenmedik sınamalar nedeniyle baskı altında olduğu ve mevcut özkaynakların borçlanma maliyetleri ile kurtarma programlarının ödemelerini karşılamak için yeterli olmadığı ifade edildi.
Bu kapsamda birliğe ek gelir kaynakları sağlamak için kurumlardan, kripto varlıklardan ve finansal işlemlerden vergi alınması gibi konuları da içeren rapor, Parlamento’da 199 hayır oyuna karşılık 356 evet oyuyla kabul edildi.
Kaydet
Okuma listesine ekle
Paylaş
EXANTEFinans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ BAŞLIKLAR
NEREDE YAYIMLANDI?
Yurt içi piyasaların gözü kulağı Pazar günü gerçekleştirilecek olan seçimlerde.
12 May 2023
YAZARLAR
Emircan Yaman
Piyasalar ve Finans Editörü
EXANTE
Finans dünyasındaki tüm önemli gelişmeler ve makro-iktisadi meseleler, derinlemesine bir perspektif ve sebep-sonuç ilişkileriyle her pazartesi ve cuma e-posta kutunda.
İLGİLİ OKUMALAR
Bu hafta veri akışının yanı sıra merkez bankalarının toplantı tutanakları da yakından izlenecek. Yurt içinde Eylül ayı enflasyonu, Hazine nakit dengesi ve sanayi üretimi öne çıkarken, yurt dışında ABD ISM hizmet PMI, Fed ve ECB toplantı tutanakları, Almanya sanayi üretimi ve Michigan tüketici güven endeksi ön planda.
05 Eki 2026
İçeride sermaye piyasalarında yaşanan kayıpların servet etkisi ve iç talep üzerindeki olası sonuçları tartışılırken, dışarıda tahvil faizlerindeki yükseliş finansal sistem açısından daha geniş bir risk alanı yaratıyor. Altın, konut ve faiz getirileriyle son yıllarda büyüyen hanehalkı serveti, fon kaynaklı kayıpların makroekonomik etkisini kısmen sınırlayabilir. Küresel tarafta ise yüksek kamu borcu, güçlü talep ve uzun vadeli faizler yılın son çeyreğinde piyasaların yönünü belirleyecek temel başlıklar olmaya devam edecek.
Fon piyasasında yaşanan son gelişmeler, finansal denetimin yanında kurumların niteliği ve karar alma süreçleri üzerine de yeniden düşünmeyi gerektiriyor. Liyakat, şeffaflık ve kurumsal kapasite zayıfladığında sorunlar zaman içinde birikiyor ve sistemin hata üretme ihtimali artıyor. Son yaşananlar da örgütlü vasatlık kavramının ekonomi ve kurumlar açısından ne ifade ettiğini tartışmak için önemli bir örnek sunuyor.
Çok boyutlu bir sarsıntıya borsa manipülasyonu sermaye piyasası araçları, TEFAS fonları ve manipülatif hisse hareketleriyle yapıldı. Skandalın merkezindeki portföy yönetim şirketleri halka açıklık oranı ve işlem hacmi sığ hisselerde karşılıklı işlemlerle yapay fiyat oluşturdu. SPK’nın 28 Ağustos kararları sonrası likidite sıkışıklığı yaşandı, yatırımcılar parasını çekmek isteyince fonlar temerrüde düştü. Krizin borsa boyutunu uzmanlara sorduk.
Cumhurbaşkanı Erdoğan başkanlığında fonların tasfiyesine ilişkin yapılan toplantıda, tasfiyesine karar verilen yatırım fonları için bir Fon Koordinasyon Kurulu oluşturulması kararı alındı. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) da fonların malvarlığı ve likidite durumuna göre hak sahipliği mutabakatı tamamlanan yatırımcılara ödeme yapılmasına ilişkin yol haritasını sundu. Peki bu tasfiye süreci için ne tür senaryolar ön plana çıkıyor?
