Batı'dan haber başlıkları

Birleşik Krallık 

Birleşik Krallık Merkez Bankası (BoE) mayıs ayı toplantısında politika faizini beklentilere paralel olarak 25 baz puan artırarak %4,5 seviyesine yükseltti. Toplantının ardından açıklama yapan Bank of England Başkanı Andrew Bailey, ülkede enflasyonun hâlâ çok yüksek olduğunu fakat nisan ayından itibaren enflasyonda keskin bir düşüş beklediklerini söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

“Ancak Nisan ayı verilerinden başlamak üzere önümüzdeki aylarda enflasyonun keskin şekilde düşeceğini düşünüyoruz. Gıda enflasyonunda da aynı şekilde gevşeme bekliyoruz. Hedefimiz, enflasyonu %2 seviyesine çekmek ve bu seviyede tutmak" 

Bailey konuşmasında, bankanın faiz oranlarını orta vadeli enflasyon hedefini tutturmak için uygun olarak ayarlayacağını söyleyerek bir sonraki toplantıda yapılması beklenen faiz artışları için de açık kapı bıraktı.

💉 Hatırlatma dozu: Geçtiğimiz günlerde BoE’nin faiz patikasına ilişkin tahminini yayımlayan Goldman Sachs, bankanın gelecek iki toplantısında 25’er baz puanlık faiz artışları yaparak politika faizini %5’e çıkaracağı öngörüsünde bulunmuştu

Bailey ayrıca enerji fiyatlarındaki geri çekilmeler ve ülke ekonomisinde sürmekte olan beklenmedik iyi performans nedeniyle bu yıl artık bir resesyon beklemediklerini ifade etti.

ABD

ABD’de üretici enflasyonu nisan ayında aylık bazda %0,2 artışla yıllık bazda %2,3 seviyesine gerileyerek beklentilerin altında gerçekleşti. Böylece ülkede üretici enflasyonu Ocak 2021’den bu yana en düşük seviyesini kaydetmiş oldu.

Nisan ayındaki artışta aylık bazda %0,8 artan enerji fiyatları etkili oldu. Ay başında OPEC+ tarafından alınan günlük 1,2 milyon varillik üretim kesintisi kararının petrol fiyatlarını artırıcı etkisi göz önüne alındığında bu yükseliş şaşırtıcı değil. Gıda kaleminde ise aylık bazda %0,5 azalış kaydedildi.

Enerji ve gıda hariç çekirdek gösterge de beklentilere paralel olarak aylık bazda %0,2; yıllık bazda ise %3,4 arttı. Dolayısıyla Fed’in haziran ayı toplantısı için ek bir baskı oluşmamış oldu.

Ülkede işsizlik maaşı başvuruları ise 6 Mayıs ile sona eren haftada 22 bin  artışla 260 bine yükselerek beklentilerin oldukça üzerinde gerçekleşti. Veri tek başına bir şey ifade etmemekle birlikte ülkede istihdam piyasasının yumuşamakta olduğunun sinyalini veriyor olabilir.

Bütün bunların yanı sıra ABD Başkanı Joe Biden, ülkede süren borç tavanı krizine ilişkin; dünya liderlerinin ABD federal hükümetinin temerrüde düşme riskini merak ettiğini söyleyerek, “Çünkü temerrüde düşersek tüm dünyanın başı derde girer." ifadelerini kullandı. Biden ayrıca temerrüde düşülmesi halinde yaşanacak olumsuzluklar konusunda uyarılarda bulunarak, "Ekonomimiz resesyona girer ve uluslararası itibarımız aşırı derecede zarar görür." dedi.

💾 Cep bilgisi: ABD hükümetinin ocak ayında 31,4 trilyon USD’lik borçlanma limitine ulaşmasının ardından ülkede borçlanma tavanının acilen artırılması ihtiyacı doğdu. Tavanın artırılmaması durumunda federal hükümetin temerrüde düşmesi söz konusu olabilir.

• Konuya ilişkin Cumhuriyetçiler ve Demokratlar arasındaki anlaşmazlık ise sürüyor. Cumhuriyetçiler borçlanma tavanının artırılmasına karşılık kamu harcamalarının da azaltılması gerektiğini savunurken, Joe Biden yönetimi ve Demokratlar borç tavanının artırılması fakat buna karşılık kamu harcamalarının azaltılmaması gerektiğini söylüyor.

👉 Öte yandan: ABD Hazine Bakanlığı, federal hükümetin nisan ayında yaklaşık 176 milyar USD bütçe fazlası verdiğini duyurdu. Piyasa beklentisi 235 milyar USD fazla verilmesi yönündeydi. Nisan ayında bütçe gelirleri yıllık bazda %26 azalışla 639 milyar USD olurken, bütçe giderleri ise %17 azalışla 462 milyar USD seviyesinde gerçekleşti. 

Avrupa

Avrupa Parlamentosu’nda birliğin ortak borçlarının ödenmesi için gelir kaynaklarının artırılması ve bütçe için yeni özkaynaklar geliştirilmesi konusu ele alındı. 

Konuya ilişkin hazırlanan raporda AB bütçesinin beklenmedik sınamalar nedeniyle baskı altında olduğu ve mevcut özkaynakların borçlanma maliyetleri ile kurtarma programlarının ödemelerini karşılamak için yeterli olmadığı ifade edildi. 

Bu kapsamda birliğe ek gelir kaynakları sağlamak için kurumlardan, kripto varlıklardan ve finansal işlemlerden vergi alınması gibi konuları da içeren rapor, Parlamento’da 199 hayır oyuna karşılık 356 evet oyuyla kabul edildi.