Erzincan’dan New York’a uzanan bir girişim: Chobani

Erzincan doğumlu Hamdi Ulukaya, 20 sene önce New York’ta orta ölçekli bir fabrikayı kiralayarak “Euphrates” (Fırat) markasıyla peynir üretimine başladı. O zamanlar dilini dahi tam olarak bilmediği bir ülkede girişimciliğe ilk adımını aile mesleğiyle atan Ulukaya’nın asıl hikâyesi ise 2005’te kurduğu Chobani ile başladı. Hâlihazırda ABD’nin en büyük ikinci yoğurt üreticisi olan Chobani, aralık ayında ABD’de halka arz olmaya hazırlanıyor. Nasdaq Borsası’nda “CHO” sembolüyle listelenmek için başvuruda bulunan şirketin ilk aşamada 100 milyon dolar toplayacağı öngörülüyor.

Nasıl kuruldu? İsmi Türkçe’deki “çoban” kelimesinden ilham alınarak seçilen Chobani, 2005’te Ulukaya’nın ABD’deki eski bir tesisi satın almasıyla kuruldu. Şirketin “Yunan yoğurdu” olarak tanıttığı ilk yoğurtları, kuruluşundan yaklaşık 2 sene sonra raflarda yerini aldı. Aradan geçen 16 senede ürün skalasını genişleten şirket, hâlihazırda yulaf sütü, süt ve bitki bazlı kahve kremaları, hazır kahve ve bitki bazlı probiyotik içecekler de satıyor.

Görsel: Getty Images

Finansal raporlar ne söylüyor? Halka arz sürecinde şirkete dair finansal bilgileri açıklayan Chobani, ABD’nin en sevilen yoğurt markası olmasına rağmen henüz kârlı durumda değil; ancak son bir senede gelirlerdeki artışın net zarardaki artışı geride bıraktığı görülüyor. 26 Eylül’de sona eren dokuz aylık dönemde, şirketin satışları 1,2 milyar dolar seviyesinde gerçekleşirken net zararı 24 milyon dolar oldu. Geçen senenin aynı döneminde satışlar, 1,06 milyar dolar, net zarar ise 21 milyon dolar seviyesindeydi.

• Chobani ürünleri, Kuzey Amerika’da Amazon, Walmart, Target gibi büyük perakende mağazalarının da yer aldığı 95 bin noktada satılıyor.
• Chobani’nin satışlarının %95’i Kuzey Amerika’da gerçekleştiriyor.
• Şirketin, New York’un yanı sıra Avustralya’da da bir fabrikası bulunuyor.
• Chobani’nin ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na sunduğu izahnamede, risk faktörleri arasında arz zinciri sıkıntıları, işgücü açığı ve pandemiye ilişkin artan maliyetler sıralanıyor.

Şimdi ne olacak? Chobani, halka arzın ayrıntılarını henüz açıklamadı; ancak Reuters, halka arz sonucunda şirketin değerinin 10 milyar doların üzerine çıkacağını tahmin ediyor. Ulukaya da dahil olmak üzere yatırımcılar ve çalışanlar tarafından tutulan hisselerin ayrıntılarının henüz açıklanmamış olması ise çok sağlıklı tahminler yapmayı engelliyor. Halka arzdan elde edilen gelirin bir kısmını 1,4 milyar dolarlık borcunu ödemek için kullanmayı planladığını söyleyen Chobani, sürecin bir parçası olarak kurumsal yapısını da düzenlemeyi hedefliyor.

 Geniş perspektif: Bloomberg’ün verilerine göre, 2021’de New York borsalarında 11 yiyecek ve içecek şirketi halka arz edildi. Bu şirketlerin çoğunun hisseleri, hâlihazırda işgücü sıkıntısı ve yükselen fiyatlar sebebiyle liste fiyatlarının altında işlem görüyor. Chobani’nin yulaf sütü alanındaki rakibi Oatly’nin hisseleri, mayıs ayındaki halka arzından bu yana yarıya düşerken Hindistan cevizi suyu üreticisi Vita Coco’nun hisseleri, ekimdeki halka arzından bu yana %26 arttı.